75.000 chuyên gia nước ngoài và bài toán hạ tầng sống của TP HCM

Khi Thành phố hướng tới những ngành kinh tế có hàm lượng tri thức ngày càng cao, câu hỏi không chỉ là làm thế nào thu hút thêm nhân tài, mà còn là hạ tầng đô thị phải thay đổi ra sao để họ muốn ở lại lâu dài.

Khi dòng vốn mới kéo theo dòng chuyên gia mới

Tại tọa đàm “TP HCM: Thu hút nhân lực tinh hoa toàn cầu cho kỷ nguyên tăng trưởng mới”, ông Quách Ngọc Tuấn, Phó Giám đốc Sở Tài chính TP HCM, cho rằng cuộc cạnh tranh FDI đang chuyển từ số lượng sang chất lượng, với các yếu tố ngày càng quan trọng như thể chế, đổi mới sáng tạo, nguồn nhân lực và hạ tầng.

Đáng chú ý, trong cấu trúc phát triển mới, khu vực phía Bắc Thành phố (khu vực Bình Dương và Thủ Đức trước đây) được định hướng chuyển từ nền tảng công nghiệp truyền thống sang công nghiệp sinh thái, thông minh và đổi mới sáng tạo, gắn với những lĩnh vực như bán dẫn, AI, trung tâm dữ liệu và R&D. Điều này có nghĩa, cùng với dòng vốn và các trung tâm việc làm mới, TP HCM cần chuẩn bị cho một dòng dịch chuyển nhân lực chất lượng cao lớn hơn.

Áp lực cạnh tranh nhân tài cũng đang tăng. Theo khảo sát Thiếu hụt Nhân tài 2026 của Manpower Group, 71% doanh nghiệp tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương và Trung Đông gặp khó khăn trong tuyển dụng. Kỹ năng phát triển mô hình và ứng dụng AI đứng đầu nhóm năng lực khó tìm. Riêng tại TP HCM, Manpower hiện ghi nhận nhu cầu tuyển kỹ sư bán dẫn cho nhiều vị trí chuyên sâu.

75.000 chuyên gia cần gì ngoài một công việc tốt?

Theo ông Võ Huỳnh Tuấn Kiệt, Giám đốc, Trưởng bộ phận Tiếp thị dự án nhà ở CBRE Việt Nam, TP HCM hiện có hơn 75.000 chuyên gia làm việc trong các lĩnh vực cao cấp, công nghệ cao và con số này được dự báo tiếp tục tăng. Việc mở rộng không gian Thành phố, đặc biệt khi tích hợp Bình Dương - một trong những thủ phủ công nghiệp của phía Nam – cùng với Thủ Đức – Khu đô thị sáng tạo trở thành cực tăng trưởng mới của TP HCM sẽ tạo thêm nhu cầu nhà ở và nhà thuê cho lực lượng chuyên gia.

Nhưng bài toán không đơn thuần là xây thêm căn hộ. CBRE chỉ ra một loạt điểm nghẽn ảnh hưởng trực tiếp đến trải nghiệm sống của chuyên gia như giao thông, ùn tắc, ngập nước, tiếng ồn, môi trường và chất lượng quản lý khu dân cư. Các nhóm chuyên gia Nhật Bản, Hàn Quốc, châu Âu hay nhân sự công nghệ cao cũng có những yêu cầu khác nhau về nơi ở.

Vì vậy, hạ tầng để giữ chân nhân tài phải được hiểu rộng hơn đường sá hay metro. Đó là “hạ tầng sống” gồm giao thông thuận tiện, nhà ở chất lượng, trường học, y tế, thương mại, không gian xanh, dịch vụ và khả năng quản lý vận hành theo chuẩn quốc tế.

Ông Angus Liew, Chủ tịch Gamuda Land Việt Nam, cho rằng ngoài cơ hội nghề nghiệp, nhân tài còn quan tâm đến khả năng di chuyển và chất lượng cuộc sống của cả gia đình, bao gồm giáo dục, y tế, mua sắm, giải trí và môi trường sống. Quan điểm này cũng được các chuyên gia tại tọa đàm nhấn mạnh: người lao động quốc tế không chỉ lựa chọn nơi làm việc mà còn phải cân nhắc nơi gia đình họ có thể sống lâu dài.

Đây là lý do thị trường nhà ở dành cho chuyên gia cũng đứng trước yêu cầu thay đổi. Theo CBRE, sản phẩm phục vụ nhóm này cần được “chuyên hóa”, kết hợp nhà ở với dịch vụ, tiện ích và quản lý vận hành. Với một số tập đoàn quốc tế, tiêu chuẩn ESG thậm chí trở thành điều kiện khi lựa chọn nơi ở cho chuyên gia. Các mô hình all-in-one, Build to rent hay dự án được quản lý chuyên nghiệp được CBRE đánh giá có dư địa phát triển.

Điều này cũng giải thích vì sao các nhà phát triển bắt đầu đưa mô hình hệ sinh thái sống vào những khu vực đang hình thành cực việc làm mới. Gamuda Land là một trường hợp. Sau gần hai thập kỷ phát triển Gamuda City tại Hà Nội và Celadon City tại TP HCM, doanh nghiệp Malaysia tiếp tục mở rộng danh mục tại khu vực phía Bắc Thành phố. Ông Angus Liew – Chủ tịch doanh nghiệp này chia sẻ tại toạ đàm, triết lý của họ là phát triển môi trường sống gắn nhà ở với không gian xanh, thương mại, giáo dục, dịch vụ và cộng đồng thay vì chỉ xây dựng các khối căn hộ.

Một dự án đang được phát triển theo hướng này là Norton Park tại khu vực Thuận Giao. Dự án có quy mô khoảng 7,9 ha, gồm hơn 1.200 căn hộ và 30 căn thương mại trong 6 tòa tháp. Gamuda Land định vị Norton Park ở phân khúc cao cấp, hướng đến nhu cầu của cộng đồng chuyên gia quốc tế tại khu vực phía Bắc TP HCM.

Vị trí dự án cũng cho thấy một thay đổi đáng chú ý của thị trường: thay vì tập trung toàn bộ nguồn cung cao cấp vào vùng lõi, nhà ở chất lượng cao đang bắt đầu đi theo những cực việc làm và cộng đồng chuyên gia mới. Bởi song song với cuộc cạnh tranh thu hút dòng vốn là cuộc cạnh tranh để những con người vận hành dòng vốn ấy lựa chọn TP HCM làm nơi xây dựng cuộc sống lâu dài.