Hải Phòng: Kiến tạo hành lang pháp lý vững chắc cho thương mại điện tử bứt phá

Đây là bước đi chiến lược nhằm cụ thể hóa lộ trình, phân công rõ trách nhiệm của các sở, ban, ngành và địa phương, tạo đòn bẩy pháp lý đồng bộ để thúc đẩy kinh tế số phát triển toàn diện, minh bạch và bền vững tại trung tâm kinh tế vùng duyên hải Bắc Bộ.

Kiến tạo hành lang pháp lý đồng bộ và nâng cao ý thức thực thi pháp luật

Thương mại điện tử (TMĐT) tại Hải Phòng trong những năm gần đây đã có sự bứt phá mạnh mẽ, trở thành một trong những trụ cột quan trọng của nền kinh tế số địa phương. Tuy nhiên, sự phát triển nóng cũng đặt ra không ít thách thức trong công tác quản lý, giám sát và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. Trong bối cảnh đó, Luật Thương mại điện tử mới đi vào thực tiễn đòi hỏi thành phố phải có một chiến lược tiếp cận bài bản, kịp thời. Kế hoạch số 247/KH-UBND ban hành ngày 4/7/2026 chính là lời giải cho bài toán điều hành này.

Mục đích cốt lõi của Kế hoạch số 247/KH-UBND là cụ thể hóa các nhiệm vụ, lộ trình thực hiện và phân công rõ trách nhiệm của từng sở, ban, ngành, địa phương cùng các đơn vị liên quan. Thành phố đặt mục tiêu bảo đảm việc triển khai Luật được thực hiện kịp thời, đồng bộ, thống nhất và đạt hiệu quả tối đa trên toàn địa bàn. Đồng thời, kế hoạch hướng đến thiết lập một cơ chế phối hợp chặt chẽ, xuyên suốt giữa các Sở, ngành và chính quyền địa phương trong công tác quản lý, giám sát, tổ chức thực hiện pháp luật về TMĐT. Qua đó, tạo chuyển biến mạnh mẽ trong nhận thức, nâng cao trách nhiệm và ý thức chấp hành pháp luật của các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, hộ kinh doanh cũng như người dân khi tham gia vào thị trường số.

Để đạt được các mục tiêu trên, UBND TP Hải Phòng đưa ra yêu cầu nghiêm ngặt về phương thức tổ chức. Suốt quá trình thực hiện, toàn hệ thống phải bảo đảm sự chỉ đạo tập trung, thống nhất và phối hợp chặt chẽ, hiệu quả giữa các Sở, ban, ngành, UBND các xã, phường, đặc khu cùng các đơn vị liên quan. Nội dung và nhiệm vụ triển khai phải gắn liền với trách nhiệm cá nhân của người đứng đầu, phát huy tối đa tính chủ động, sáng tạo của từng cơ quan, đơn vị. UBND thành phố nhấn mạnh việc thực hiện phải bảo đảm đúng tiến độ, chất lượng, hiệu quả, kiên quyết tránh tình trạng làm hình thức, gây lãng phí. Các nhiệm vụ cũng cần được thiết kế theo lộ trình cụ thể, linh hoạt và phù hợp với điều kiện thực tiễn của từng địa phương.

Nhận định về tầm quan trọng của việc hoàn thiện hệ thống và thúc đẩy thị trường trực tuyến, ông Nguyễn Trung Tuyên, Chủ tịch Hiệp hội Hỗ trợ Phát triển Công nghiệp Hải Phòng chia sẻ: TMĐT không còn là phương thức kinh doanh bổ trợ mà đã trở thành mạch máu chính của nền kinh tế số, kết nối trực tiếp chuỗi cung ứng từ sản xuất tại các khu công nghiệp đến tiêu dùng nội địa và xuất khẩu trực tuyến. Việc triển khai Luật Thương mại điện tử tại Hải Phòng không chỉ thuần túy là siết chặt quản lý, mà cốt lõi là kiến tạo một môi trường cạnh tranh bình đẳng, minh bạch.

4 nhóm nhiệm vụ trọng tâm và lộ trình bứt phá của kinh tế số đất Cảng

Để hiện thực hóa những mục tiêu chiến lược, UBND thành phố Hải Phòng đã vạch rõ 4 nhóm nội dung và nhiệm vụ cụ thể, giao chỉ tiêu trực tiếp cho các đơn vị đầu mối thực hiện theo tiến độ nghiêm ngặt:

Thứ nhất, tổ chức tuyên truyền, phổ biến diện rộng Luật Thương mại điện tử và các văn bản hướng dẫn thi hành. Nhiệm vụ này được triển khai bằng nhiều hình thức đa dạng, thiết thực, phù hợp với từng nhóm đối tượng cụ thể và điều kiện thực tế của từng quận, huyện. Thành phố sẽ đẩy mạnh tổ chức các hội nghị, hội thảo chuyên sâu, tăng cường đăng tải tin, bài trên các phương tiện thông tin đại chúng, xây dựng các chương trình, chuyên mục truyền thông chuyên biệt và sản xuất hệ thống tài liệu tuyên truyền pháp luật trực quan.

Mục tiêu tối thượng là nâng cao nhận thức, giúp các tổ chức, doanh nghiệp, hộ kinh doanh và người dân hiểu đúng, làm trúng các quy định pháp luật. Cơ quan chủ trì thực hiện được ấn định là Sở Công Thương và Ủy ban nhân dân các xã, phường, đặc khu; phối hợp chặt chẽ cùng Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương) cùng các Sở, ban, ngành liên quan. Thời gian hoàn thành được xác định tập trung trong Quý III, Quý IV năm 2026 và duy trì trong các năm tiếp theo.

Thứ hai, tổ chức các Lớp tập huấn, cập nhật kiến thức pháp luật và kỹ năng thực chiến. Công tác bồi dưỡng sẽ đi sâu vào hai nhóm đối tượng chính. Đối với cán bộ, công chức, tập trung nâng cao năng lực quản lý nhà nước, kỹ năng thanh tra, kiểm tra và thực thi pháp luật trên không gian mạng. Đối với doanh nghiệp, hộ kinh doanh, các lớp tập huấn sẽ hướng dẫn chi tiết việc thực hiện các thủ tục hành chính, cách thức ứng dụng TMĐT vào quy trình sản xuất, kinh doanh, và đặc biệt là kỹ năng đẩy mạnh xuất khẩu xuyên biên giới thông qua các sàn TMĐT quốc tế lớn.

Sở Công Thương cùng UBND các xã, phường, đặc khu giữ vai trò chủ trì; phối hợp với Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số, các Sở, ngành liên quan và các trường đại học, cao đẳng có chuyên ngành Công nghệ thông tin, Thương mại điện tử trên địa bàn. Sản phẩm đầu ra rõ ràng là các lớp tập huấn chất lượng, bộ tài liệu bồi dưỡng chuẩn hóa và một đội ngũ nhân lực được cập nhật kiến thức bài bản ngay trong Quý III và Quý IV năm 2026.

Thứ ba, rà soát đồng bộ hệ thống văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến thương mại điện tử. Hải Phòng sẽ tiến hành rà soát toàn bộ các văn bản quy phạm pháp luật do HĐND và UBND thành phố đã ban hành trước đây có nội dung liên quan đến hoạt động TMĐT. Trên cơ sở đối chiếu với luật mới, các cơ quan chức năng sẽ tham mưu sửa đổi, bổ sung, thay thế, bãi bỏ hoặc ban hành mới các văn bản địa phương, bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ, tuyệt đối không chồng chéo và hoàn toàn phù hợp với quy định của Luật Thương mại điện tử.

Nhiệm vụ này do Sở Công Thương chủ trì, phối hợp với Sở Tư pháp, các Sở, ban, ngành và UBND cấp xã. Thời gian hoàn thành được chốt tiến độ ngay sau khi Chính phủ ban hành Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Thương mại điện tử, với sản phẩm đầu ra là hệ thống văn bản triển khai và báo cáo kết quả rà soát toàn diện trình UBND thành phố.

Thứ tư, xây dựng và vận hành Quy chế phối hợp liên ngành trong quản lý thương mại điện tử. Để chấm dứt tình trạng quản lý manh mún, Hải Phòng sẽ xây dựng, ban hành và tổ chức thực hiện Quy chế phối hợp liên ngành giữa các lực lượng: Công Thương, Thuế, Hải quan, Công an thành phố, Quản lý thị trường và UBND các địa phương. Quy chế này nhằm tối ưu hóa công tác quản lý nhà nước, chống thất thu thuế, ngăn chặn hàng giả, hàng lậu, hàng kém chất lượng lưu thông trên không gian mạng, từ đó tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý toàn diện. Sở Công Thương làm cơ quan chủ trì, phối hợp cùng toàn bộ các đơn vị liên quan để hoàn thành trong Quý IV/2026, cho ra sản phẩm là Quyết định ban hành Quy chế phối hợp liên ngành do Chủ tịch UBND thành phố phê duyệt.

Để bảo đảm Kế hoạch số 247/KH-UBND không chỉ nằm trên giấy, UBND thành phố đã giao trách nhiệm cụ thể cho các thủ trưởng cơ quan, đơn vị. Trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của mình, các Sở, ban, ngành, UBND các xã, phường, đặc khu phải chủ động lập phương án hành động riêng, tổ chức triển khai nghiêm túc các nhiệm vụ được phân công, bảo đảm đúng tiến độ và chất lượng.

Sở Công Thương được giao trọng trách là "nhạc trưởng", chịu trách nhiệm theo dõi, đôn đốc, kiểm tra các cơ quan, đơn vị tổ chức thực hiện Kế hoạch. Đồng thời định kỳ tổng hợp báo cáo UBND thành phố về kết quả thực hiện và kịp thời tham mưu xử lý các vướng mắc phát sinh.

Với sự chuẩn bị bài bản, quyết liệt và đồng bộ này, Hải Phòng đang tự tin bước vào một kỷ nguyên mới của kinh tế số, nơi thương mại điện tử phát triển mạnh mẽ trên nền tảng pháp lý vững chắc.