Hải Phòng: siết chặt kỷ cương tiến độ các dự án đầu tư công trọng điểm

Nhằm giải quyết triệt để các vướng mắc phát sinh mới đây, Bí thư Thành ủy Hải Phòng Lê Ngọc Châu đã trực tiếp dẫn đầu đoàn công tác kiểm tra thực địa, đôn đốc thi công và chỉ đạo tháo gỡ khó khăn cho hàng loạt dự án hạ tầng then chốt.

Nhận diện những "sức ỳ" tại các công trình giao thông trọng điểm

Tại đợt kiểm tra thực tế, đoàn công tác đã tiến hành khảo sát toàn diện nhiều công trình quy mô lớn trên địa bàn. Đi sâu vào từng dự án cụ thể, tại Dự án cầu Tân An và đường dẫn nối Quốc lộ 18, khối lượng thực hiện hiện đạt khoảng 75% - 80%. Theo hợp đồng ban đầu, công trình phải hoàn thành vào ngày 15/7/2026, tuy nhiên nhà thầu dự kiến chỉ có thể hoàn thành các hạng mục chính vào cuối tháng 10 và thông xe kỹ thuật vào ngày 15/11/2026, tức chậm khoảng 4 tháng.

Lý giải về sự trễ hẹn này, đại diện đơn vị thi công cho biết tiến độ chịu tác động lớn bởi sự biến động giá cả, tình trạng khan hiếm nguồn cung một số loại vật liệu xây dựng, việc huy động nhân công kỹ thuật gặp khó khăn và đặc thù kết cấu phức tạp của một số hạng mục. Để bù đắp khoảng thời gian chậm trễ, nhà thầu đang tập trung tối đa nhân lực, thiết bị và vật tư cho phần cầu, đồng thời chủ động rút ngắn chu kỳ đúc dầm từ 11 - 12 ngày xuống còn 10 ngày mỗi ca. Với 6 khối đúc dầm và 1 ca hợp long còn lại, đơn vị quyết tâm hoàn thành toàn bộ các khối đúc trong khoảng 2 tháng tới.

Trong khi đó, Dự án cầu Vạn và đường dẫn cũng đang đối mặt với nguy cơ vỡ tiến độ từ 5 đến 6 tháng so với kế hoạch ban đầu. Riêng phần cầu hiện mới đạt khoảng 67% khối lượng và dự kiến phải đến cuối tháng 2 hoặc đầu tháng 3/2027 mới hoàn thành. Các nguyên nhân chính được báo cáo bao gồm ảnh hưởng nặng nề của đợt ngập úng trong năm 2025, điều kiện địa chất phức tạp tại khu vực thi công, khó khăn trong việc huy động lao động có tay nghề cao và những vướng mắc phát sinh liên quan đến tuyến điện cao thế 220 kV.

Trước tình hình đó, nhà thầu đang tập trung khoảng 50 công nhân thi công liên tục tại 2 trụ chính, tổ chức tăng ca gối sóng nhằm đẩy nhanh tiến độ, phấn đấu hợp long nhịp giữa vào khoảng ngày 15/2/2027 để hoàn thành toàn bộ phần cầu vào đầu tháng 3/2027.

Sự trệch hướng tiến độ nghiêm trọng nhất ghi nhận tại Dự án cầu vượt sông Thái Bình (cầu Cánh Cò) và đường dẫn. Mặc dù thời gian thực hiện theo hợp đồng là 600 ngày với dự kiến hoàn thành vào khoảng tháng 4/2027, nhưng đến nay sản lượng nghiệm thu thực tế mới đạt vỏn vẹn khoảng 30%.

Đại diện liên danh nhà thầu đã thẳng thắn nhận trách nhiệm và cam kết sẽ khẩn trương rà soát, lập lại biểu đồ tiến độ chi tiết, xác định rõ trách nhiệm và khả năng huy động nhân lực, máy móc của từng đơn vị, đồng thời chấp hành nghiêm các chế tài phạt hợp đồng nếu tiếp tục vi phạm cam kết.

Báo cáo thêm tại buổi kiểm tra, đại diện Sở Tài chính khẳng định thành phố đã bố trí đầy đủ và kịp thời nguồn vốn cho các dự án trong năm 2026, sẵn sàng cân đối bổ sung kinh phí nếu xuất hiện nhu cầu phát sinh hợp lệ. Tuy nhiên, tỷ lệ giải ngân và khối lượng thi công thực tế tại các công trường nêu trên còn rất thấp. Làm rõ hơn công tác quản lý, điều hành, Phó Chủ tịch Thường trực UBND thành phố Lê Anh Quân cho biết, UBND thành phố đã chủ động rà soát toàn bộ các dự án chậm tiến độ, yêu cầu lập biểu đồ chi tiết và trực tiếp kiểm tra 24 dự án, trong đó có 3 dự án giao thông trọng điểm này.

Nguyên nhân cốt lõi được xác định nằm ở năng lực tài chính của nhà thầu, nguồn cung vật liệu và công tác tổ chức thi công tại hiện trường. UBND thành phố sẽ tiếp tục chỉ đạo các ngành tăng cường quản lý, bám sát công trường để tháo gỡ dứt điểm từng vướng mắc.

Nhìn rộng ra bức tranh toàn cảnh, áp lực giải ngân vốn đầu tư công của Hải Phòng trong năm 2026 là rất lớn, đòi hỏi nỗ lực vượt bậc của tất cả các cấp. Tính từ đầu năm đến giữa tháng 8/2026, Hải Phòng đã giải ngân được khoảng 9.850 tỷ đồng vốn đầu tư công, đạt khoảng 45,2% kế hoạch HĐND thành phố giao và đạt hơn 51% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao.

Mặc dù kết quả giải ngân chung của thành phố vẫn giữ vững vị thế nằm trong nhóm các địa phương dẫn đầu cả nước, song sự sụt giảm tốc độ thi công ở các dự án hạ tầng quy mô lớn như cầu Tân An, cầu Vạn hay cầu Cánh Cò đang tạo ra rào cản không nhỏ. Việc dòng vốn đầu tư công bị ứ đọng do tiến độ công trình kéo dài không chỉ làm giảm hiệu quả sử dụng vốn ngân sách mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai chữ số mà thành phố đã đề ra.

Siết chặt kỷ cương điều hành và thực hiện đồng bộ giải pháp tháo gỡ

Phát biểu kết luận tại buổi kiểm tra, Bí thư Thành ủy thành phố Hải Phòng Lê Ngọc Châu nhấn mạnh, giải ngân vốn đầu tư công là động lực then chốt thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, đồng thời phản ánh năng lực tổ chức thực hiện của cả hệ thống chính trị. Bí thư Thành ủy yêu cầu các sở, ngành, địa phương, chủ đầu tư và nhà thầu phải nhận thức sâu sắc yêu cầu cấp bách về tiến độ, tuyệt đối không để xảy ra tình trạng trì trệ kéo dài.

Thành phố chia sẻ với khó khăn khách quan của doanh nghiệp trước sự biến động giá vật liệu hay thiếu hụt nhân công kỹ thuật. Tuy nhiên, Bí thư Thành ủy khẳng định đây không thể là lý do bao biện cho việc kéo dài tiến độ, bởi trong cùng điều kiện, nhiều dự án khác trên địa bàn vẫn triển khai khối lượng lớn và bảo đảm đúng kế hoạch.

Bí thư Thành ủy phê bình nghiêm khắc tình trạng một số lãnh đạo ban quản lý dự án và nhà thầu tại hiện trường không nắm chắc tiến độ, không thuộc số liệu, tổ chức thi công còn manh mún, thiếu quyết liệt. Sự yếu kém trong quản lý điều hành này phải được chấn chỉnh ngay lập tức, làm rõ trách nhiệm của từng tập thể, cá nhân liên quan.

Đối với 3 dự án chậm tiến độ, Bí thư Thành ủy thống nhất mốc tiến độ điều chỉnh theo cam kết mới. Dự án cầu Tân An phải hoàn thành thông xe kỹ thuật vào ngày 15/11/2026. Dự án cầu Vạn phải hoàn thành dứt điểm trong tháng 2 hoặc tháng 3/2027. Riêng Dự án cầu Cánh Cò, yêu cầu các thành viên liên danh khẩn trương rà soát, phân chia lại phần việc, kiên quyết điều chuyển những phần việc thi công bất cập để bảo đảm tiến độ chung. Biểu đồ tiến độ đường găng chi tiết của dự án này phải hoàn thiện và báo cáo Thường trực Thành ủy chậm nhất trước 17 giờ ngày 17/8.

Về phương án thi công, nhà thầu phải huy động đầy đủ nhân lực có tay nghề, máy móc, thiết bị, vật tư về công trường, tổ chức tăng ca gối sóng liên tục. Các đơn vị phải kiện toàn ngay vị trí chỉ huy trưởng công trường, lựa chọn những người thực sự có năng lực, chuyên môn sâu, thái độ làm việc quyết liệt và đủ thẩm quyền xử lý công việc trực tiếp tại chỗ.

Nhằm siết chặt kỷ luật cán bộ, Ban Tổ chức Thành ủy được giao chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan làm rõ trách nhiệm của từng tập thể, cá nhân tại các ban quản lý dự án để tham mưu phương án xử lý nghiêm, kiên quyết điều chuyển cán bộ đối với những trường hợp làm việc chậm trễ, thiếu trách nhiệm hoặc không đáp ứng yêu cầu công việc.

Để tháo gỡ tận gốc khó khăn về cơ chế và nguyên vật liệu, Sở Xây dựng và Sở Tài chính cần khẩn trương phối hợp rà soát, kịp thời công bố giá vật liệu xây dựng và đơn giá nhân công sát với thực tế thị trường; nghiên cứu xây dựng các cơ chế, chính sách tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp theo quy định pháp luật. Các cơ quan chức năng tiến hành rà soát toàn bộ các mỏ vật liệu san lấp, mỏ cát, đá đã cấp phép trên địa bàn, ưu tiên tối đa nguồn cung ứng cho các công trình trọng điểm của thành phố, xử lý nghiêm các trường hợp găm mỏ, đầu cơ găm hàng nhằm tạo khan hiếm nguồn cung để trục lợi.

Cuối cùng, Bí thư Thành ủy giao Văn phòng Thành ủy phối hợp với Văn phòng UBND thành phố khẩn trương ban hành Thông báo kết luận cuộc kiểm tra, đồng thời xâu chuỗi xây dựng bảng theo dõi tiến độ tổng thể để Thường trực Thành ủy thường xuyên giám sát, chỉ đạo sát sao. Việc đẩy nhanh tiến độ các dự án đầu tư công không chỉ là nhiệm vụ trước mắt nhằm hoàn thành chỉ tiêu giải ngân vốn năm 2026, mà còn là giải pháp căn cơ để hoàn thiện hệ thống hạ tầng kỹ thuật, tạo không gian phát triển mới và củng cố niềm tin của nhân dân cũng như cộng đồng doanh nghiệp vào sự điều hành quyết liệt, hiệu quả của lãnh đạo thành phố.