Hệ sinh thái số hỗ trợ doanh nghiệp SME chuyển đổi số

Đây là một trong ba trụ cột chính hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) chuyển đổi số được đề cập tại Đề án chuyển đổi số các doanh nghiệp nhỏ và vừa giai đoạn 2026 - 2030 vừa được Chính phủ thông qua.

Đề án hướng đến hỗ trợ doanh nghiệp SME nâng cao năng lực cạnh tranh thông qua chuyển đổi số, giúp doanh nghiệp cải thiện năng suất, hiệu quả hoạt động; tăng khả năng thích ứng trước biến động thị trường cũng như tạo điều kiện tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị khu vực và quốc tế.

Những năm qua, nhiều doanh nghiệp Việt Nam chủ động đầu tư công nghệ, tự động hoá quy trình sản xuất kinh doanh. Theo khảo sát tự đánh giá do doanh nghiệp chủ động cung cấp thông qua cổng thông tin Chương trình hỗ trợ chuyển đổi số doanh nghiệp từ năm 2023 đến 2024 cho thấy, mức độ sẵn sàng chuyển đổi số của doanh nghiệp tại TP Hà Nội và thành phố Hồ Chí Minh đã cải thiện nhẹ.

Với mức điểm đánh giá theo thang khảo sát đạt 3.14, các doanh nghiệp tại hai thành phố lớn của cả nước đã bước vào giai đoạn “phát triểnˮ trong chuyển đổi số. Tuy nhiên, tốc độ tăng điểm còn chậm, các doanh nghiệp chưa tận dụng hiệu quả công nghệ số trong các quyết định chiến lược dài hạn, chủ yếu tập trung vào các hoạt động vận hành và quản lý hơn là đổi mới ở cấp chiến lược. Điều này đòi hỏi cần tiếp tục đẩy mạnh chính sách hỗ trợ, đầu tư hạ tầng số và đào tạo nhân lực để hướng tới mức “nâng caoˮ trong thời gian tới.

Từ góc độ hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi số của các cơ quan chức năng, đến nay, khung pháp lý, chương trình hỗ trợ đã được triển khai nhưng trên thực tế các doanh nghiệp có quy mô nhỏ gặp không ít khó khăn khi chuyển đổi số. Nguyên nhân chính, theo đánh giá là thiếu cách tiếp cận phù hợp với nhu cầu của từng loại hình doanh nghiệp, trong đó có doanh nghiệp SME chiếm số đông. Vì vậy, không phải doanh nghiệp nào cũng sẵn sàng tiếp nhận chương trình hỗ trợ, kể cả miễn phí do thiếu năng lực tích hợp công nghệ vào hoạt động sản xuất.

Đề án chuyển đổi số các doanh nghiệp nhỏ và vừa giai đoạn 2026 - 2030 vừa được Chính phủ thông qua đã tiếp cận toàn diện nhằm nâng cao mức độ sẵn sàng và năng lực chuyển đổi số thông qua các gói hỗ trợ phù hợp với quy mô, đặc thù ngành nghề và nhu cầu thực tế. Đề án hướng đến năm 2030 sẽ có ít nhất 500.000 doanh nghiệp SME được hỗ trợ, phát triển mạng lưới tư vấn viên chuyển đổi số với ít nhất 500 tổ chức và cá nhân tham gia.

Đặc biệt, hình thành nhóm 200 doanh nghiệp SME tiêu biểu về chuyển đổi số và đóng vai trò mô hình mẫu trong nhiều lĩnh vực quan trọng như khoa học - công nghệ, công nghiệp chế biến chế tạo, nông nghiệp, y tế, thương mại, logistics, tài chính, giáo dục và du lịch. Những mô hình thành công sẽ góp phần lan tỏa kinh nghiệm và thúc đẩy phong trào chuyển đổi số rộng khắp trong cộng đồng doanh nghiệp.

Để đạt được các mục tiêu đề ra, 3 trụ cột chính được triển khai. Thứ nhất, hoàn thiện thể chế chính sách hỗ trợ doanh nghiệp SME chuyển đổi số. Theo kế hoạch, trong năm nay, Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa năm 2017 được sửa đổi, bổ sung và trình Quốc hội nhằm tháo gỡ vướng mắc và tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp ứng dụng các nền tảng số, công nghệ mới trong hoạt động sản xuất kinh doanh.

Cùng với đó, hành lang pháp lý về chuyển đổi số, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và dữ liệu sẽ tiếp tục được hoàn thiện tạo cơ sở nền tảng cho việc lựa chọn và công bố sản phẩm, giải pháp công nghệ số đạt tiêu chuẩn; chuẩn hoá quy trình nghiệm thu, theo dõi và đánh giá hiệu quả các chương trình hỗ trợ..

Thứ hai, tập trung vào phát triển hạ tầng phục vụ chuyển đổi số. Đề án khuyến khích mở rộng mạng băng rộng cố định, di động 5G và các công nghệ di động thế hệ mới tại các khu công nghiệp, khu công nghệ cao và khu kinh tế trọng điểm. Các nguồn dữ liệu chuyên ngành sẽ được chia sẻ có kiểm soát và các lĩnh vực như công nghiệp chế biến chế tạo, nông nghiệp, logistics và tài chính được ưu tiên khai thác dữ liệu để tạo ra giá trị gia tăng.

Cuối cùng, hỗ trợ doanh nghiệp SME chuyển đổi số, phát triển hệ sinh thái số. Trong đó, đáng chú ý, “may đo, thiết kế” lộ trình chuyển đổi số phù hợp với các ngành, lĩnh vực; xây dựng mạng lưới tư vấn viên chuyển đổi số, hỗ trợ kinh phí tư vấn chuyển đổi số cho doanh nghiệp SME. Không chỉ các doanh nghiệp SME được hỗ trợ tiếp cận các sản phẩm, giải pháp về chuyển đổi số mà các doanh nghiệp phát triển giải pháp, ứng dụng phục vụ chuyển đổi số cũng nhận được hỗ trợ...