Đại diện các hiệp hội, doanh nghiệp địa phương đã đề xuất nhiều giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của VCCI, từ củng cố hệ thống đại diện, đổi mới cơ cấu Ban Chấp hành đến sàng lọc kiến nghị và tháo gỡ các điểm nghẽn thể chế.
Tại Hội nghị Ban Chấp hành VCCI lần thứ 13, khóa VII, bên cạnh đánh giá kết quả hoạt động 6 tháng đầu năm và góp ý cho định hướng nhiệm kỳ VIII, đại diện các hiệp hội, doanh nghiệp địa phương đã tập trung phản ánh những vướng mắc thực tế trong quá trình triển khai chính sách.

Phát biểu tại Hội nghị, ông Nguyễn Huy Long, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Lào Cai đề xuất VCCI nghiên cứu thống nhất mô hình tổ chức đại diện doanh nghiệp tại các địa phương, qua đó tăng tính liên kết và hiệu quả tập hợp tiếng nói doanh nghiệp.
Theo ông Long, hiện tên gọi tổ chức đại diện doanh nghiệp tại các tỉnh, thành chưa thống nhất, nơi là Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh, nơi là Liên đoàn Thương mại hoặc Liên đoàn Doanh nghiệp. Vì vậy, ông đề nghị VCCI nghiên cứu có định hướng chung từ Trung ương để từng bước thống nhất mô hình tổ chức tại địa phương.
Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Lào Cai cũng cho rằng cần tăng cường kết nối, sắp xếp các hội, hiệp hội doanh nghiệp tại địa phương theo hướng có đầu mối đại diện rõ hơn. Qua đó, các kiến nghị, khó khăn của doanh nghiệp có thể được tổng hợp và phản ánh thông qua VCCI tới Chính phủ, các bộ, ngành.
Liên quan đến cơ cấu Ban Chấp hành VCCI nhiệm kỳ VIII, ông Nguyễn Huy Long cũng đề nghị VCCI cân nhắc lại tỷ lệ đại diện của các Chủ tịch hiệp hội doanh nghiệp.
Theo ông, dự kiến Ban Chấp hành nhiệm kỳ tới có đại diện các tỉnh, thành, khu vực và ngành hàng là hướng phù hợp, bởi cách thức này giúp tiếng nói của các địa phương và lĩnh vực sản xuất, kinh doanh được phản ánh tương đối đầy đủ.
Tuy nhiên, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Lào Cai cho rằng cần tính toán kỹ tỷ lệ dành cho nhóm đại diện này. Hiện cả nước có số lượng lớn các tỉnh, thành và các hiệp hội ngành nghề, trong khi nhiều Chủ tịch hiệp hội đã tham gia Ban Chấp hành VCCI một hoặc hai nhiệm kỳ và vẫn đang có tâm huyết, kinh nghiệm, mong muốn tiếp tục đóng góp.
Theo ông Long, nếu quy định tỷ lệ quá cứng, số lượng đại diện các Chủ tịch hiệp hội có thể bị thu hẹp, trong khi đây là lực lượng có kinh nghiệm thực tiễn và đang trực tiếp gắn bó với hoạt động hội, hiệp hội. Vì vậy, ông đề nghị khi xây dựng cơ cấu Ban Chấp hành nhiệm kỳ VIII, VCCI cần cân đối giữa yêu cầu mở rộng tính đại diện với việc phát huy đội ngũ đã có kinh nghiệm, uy tín và tâm huyết với công tác hội.
Bên cạnh đó, ông Long đề xuất nghiên cứu cơ chế Phó Chủ tịch không chuyên trách đại diện cho các khu vực và ngành hàng, qua đó tăng sự gắn kết giữa Ban Chấp hành VCCI với các địa phương, lĩnh vực và cộng đồng doanh nghiệp.

Trong khi đó, bà Nguyễn Thị Thanh Tâm, Chủ tịch HĐQT, Giám đốc Công ty CP Linh Dương, đồng tình với định hướng của VCCI trong nhiệm kỳ tới, đặc biệt là tiếp tục tập trung tháo gỡ điểm nghẽn, khó khăn cho doanh nghiệp. Tuy nhiên, theo bà, thực tế cho thấy những vướng mắc không chỉ xuất phát từ quy định, chính sách của Chính phủ mà còn nằm ở khâu thực thi tại địa phương và việc tuân thủ của chính doanh nghiệp.
“Chúng ta đã làm tốt, làm đúng tất cả những ý kiến và chỉ đạo của Chính phủ hay chưa? Tôi chưa thấy có một kết quả nào cân đo, đếm, rà soát và phản ánh bằng con số về hiệu quả triển khai cũng như trách nhiệm, nghĩa vụ của doanh nghiệp”, bà Tâm nêu.
Từ đó, bà mong muốn VCCI trong nhiệm kỳ tới cần phối hợp với các địa phương rà soát, phân loại rõ những doanh nghiệp đang gặp vướng mắc chính đáng, hoạt động đúng pháp luật và có đóng góp cho cộng đồng để tập trung kiến nghị tháo gỡ. Theo bà, với những doanh nghiệp chưa thực hiện đầy đủ nghĩa vụ hoặc có vi phạm, cần được phân loại rõ, tránh tình trạng kiến nghị chung chung.
“Kiến nghị phải được sàng lọc ngay từ chính doanh nghiệp. Những doanh nghiệp có uy tín, hoạt động đúng pháp luật và có đóng góp cho cộng đồng thì cần được bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp”, bà Tâm nhấn mạnh.
Đại diện này cũng cho rằng các kiến nghị gửi tới Chính phủ cần có căn cứ, số liệu và đánh giá cụ thể để nâng cao tính thuyết phục. VCCI vì vậy cần tăng cường phối hợp với địa phương để rà soát thực tế, từ đó bảo đảm tiếng nói đại diện doanh nghiệp phản ánh đúng vấn đề và có cơ sở hơn trong quá trình xây dựng, hoàn thiện chính sách.

Chia sẻ tại Hội nghị, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp thành phố Đà Nẵng, ông Trần Quốc Bảo cho biết, thời gian qua, Hội đã tập hợp kiến nghị và phối hợp với chính quyền thành phố tháo gỡ hơn 150 nội dung, văn bản liên quan đến các ngành, lĩnh vực và dự án còn tồn đọng. Tuy nhiên, nhiều dự án vẫn gặp khó do vướng mắc trong cơ chế, chính sách và quy định pháp luật.
Theo ông Bảo, một trong những vấn đề nổi bật là các dự án tồn đọng kéo dài nhiều năm, trong đó có những dự án liên quan đến cơ chế, chính sách đặc thù của Đà Nẵng theo Nghị quyết 136 Nghị quyết 170, Nghị quyết 29 của Quốc hội. Dù thành phố và các sở, ngành đang nỗ lực tìm giải pháp tháo gỡ, quá trình thực hiện vẫn gặp khó khi các quy định pháp luật hiện hành chưa theo kịp thực tế của những dự án đã kéo dài 10-15 năm.
Đáng chú ý, việc đánh giá lại năng lực nhà đầu tư đối với các dự án tồn đọng cũng đang tạo thêm nút thắt. Đại diện doanh nghiệp cho rằng, với những dự án đã triển khai nhiều năm, nhà đầu tư đã bỏ vốn, thực hiện giải phóng mặt bằng nhưng sau đó bị đình trệ do thanh tra, kiểm tra, nếu áp dụng lại các điều kiện về năng lực tài chính như đối với một dự án mới sẽ rất khó khả thi.
Từ thực tế này, ông Bảo đề nghị các hiệp hội doanh nghiệp địa phương cùng VCCI tăng cường nghiên cứu chính sách và tổng hợp các vướng mắc để kiến nghị cấp có thẩm quyền.
Ngoài ra, ông Bảo cũng đề nghị Chủ tịch VCCI tiếp tục phát huy vai trò đầu mối kết nối các hiệp hội doanh nghiệp địa phương, tổng hợp những vấn đề vượt thẩm quyền để kiến nghị Chính phủ, Quốc hội. Theo ông, nếu chỉ xử lý từng “điểm nóng” mà không giải quyết những vướng mắc mang tính cơ chế thì tình trạng ách tắc có thể tiếp tục lặp lại.
Trước những kiến nghị từ các địa phương, hiệp hội doanh nghiêp, Chủ tịch VCCI Hồ Sỹ Hùng nhấn mạnh yêu cầu đổi mới phương thức tổng hợp ý kiến doanh nghiệp. Theo đó, các Ủy viên Ban Chấp hành và hiệp hội doanh nghiệp địa phương cần chủ động thu thập, tổng hợp vướng mắc và gửi về Thường trực VCCI.
Đặc biệt, các phản ánh cần chỉ rõ doanh nghiệp đang vướng ở quy định nào, văn bản nào và nội dung nào cần được sửa đổi, thay vì phản ánh chung chung. Đây được xem là cơ sở để VCCI có đủ căn cứ tổng hợp, phân tích và kiến nghị Chính phủ, Quốc hội xử lý.
Bên cạnh tháo gỡ rào cản pháp lý, VCCI cũng khẳng định sẽ tiếp tục đồng hành với các địa phương và doanh nghiệp trong các chương trình phát triển kinh tế, kết nối tài chính, thúc đẩy sản xuất xanh và chuyển đổi số. Chủ tịch VCCI đề nghị các đơn vị tiếp tục hoàn thiện ý kiến bằng văn bản, gửi về Thường trực VCCI để tổng hợp, kịp thời phục vụ công tác kiến nghị chính sách trong thời gian tới.