Chuyên đề

Trong bối cảnh tài chính toàn cầu đang bước vào giai đoạn tái cấu trúc sâu sắc, với sự dịch chuyển mạnh mẽ của dòng vốn, công nghệ tài chính và các chuẩn mực phát triển bền vững, việc hình thành Trung tâm Tài chính Quốc tế TP. HCM không thể được nhìn nhận như một dự án thuần túy mang tính nội địa, PGS.TS Nguyễn Hữu Huân - Phó Chủ tịch Cơ quan điều hành Trung tâm tài chính quốc tế tại TPHCM, thông tin.

Ngay từ đầu, Trung tâm Tài chính Quốc tế (IFC-HCM) đã được đặt trong logic hội nhập quốc tế, trong đó liên kết và hợp tác quốc tế không chỉ là một hợp phần hỗ trợ, mà là trụ cột then chốt quyết định khả năng hình thành, vận hành và định vị dài hạn của Trung tâm trên bản đồ tài chính khu vực và toàn cầu.

Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn phát biểu tại hội nghị tổng kết Diễn đàn Kinh tế mùa thu 2025, cho biết Trung tâm Tài chính quốc tế TP.HCM (IFC-HCM) đã tạo ra một "cơn sốt" khi thu hút sự quan tâm lớn từ cộng đồng quốc tế.

Đồng thời, điểm khác biệt cốt lõi của IFC-HCM còn nằm ở hệ thống chính sách. "Việt Nam đã công bố các chính sách đặc thù khác biệt và thậm chí vượt trội so với nhiều trung tâm tài chính quốc tế hiện có trên thế giới", theo Phó Thủ tướng.

Song song đó, IFC-HCM được thành lập cùng thời điểm TP.HCM tổ chức Diễn đàn Kinh tế mùa Thu 2025, qua đó nhận được nhiều tư vấn, đóng góp từ cộng đồng quốc tế.

Liên kết quốc tế – điều kiện nền tảng của một Trung tâm Tài chính Quốc tế hiện đại

Về bản chất, theo PGS. TS Nguyễn Hữu Huân, một trung tâm tài chính quốc tế không được đo lường đơn thuần bằng quy mô thị trường hay số lượng định chế tài chính hiện diện, mà quan trọng hơn là mức độ kết nối với các dòng vốn, chuẩn mực, hạ tầng và tri thức tài chính toàn cầu. Trong giai đoạn khởi tạo, liên kết quốc tế cho phép TP.HCM rút ngắn đáng kể quá trình tích lũy kinh nghiệm, tránh đi theo con đường “thử – sai” tốn kém và rủi ro trong một lĩnh vực có độ phức tạp cao và cạnh tranh gay gắt, ông Huân nhấn mạnh.

Ông cho biết, thông qua hợp tác với các đối tác và trung tâm tài chính hàng đầu, IFC-HCM có điều kiện tiếp cận trực tiếp các chuẩn mực quốc tế về quản trị thị trường, vận hành hạ tầng giao dịch – thanh toán – bù trừ, cơ chế giám sát và các mô hình sandbox tài chính đã được kiểm chứng. Đây là nền tảng quan trọng để Trung tâm Tài chính Quốc tế TP.HCM vừa bảo đảm “đúng chuẩn” ngay từ đầu, vừa có đủ dư địa linh hoạt để thích ứng với các mô hình tài chính mới như tài chính số, tài sản mã hóa, tài chính xanh và tài chính bền vững.

Ở góc độ rộng hơn, liên kết quốc tế còn đóng vai trò quyết định trong việc định vị thương hiệu IFC-HCM. Sự đồng hành của các tổ chức tài chính, công nghệ và đào tạo quốc tế uy tín tạo ra tín hiệu mạnh mẽ về mức độ cam kết cải cách thể chế, tính minh bạch và độ tin cậy của môi trường đầu tư. Đây chính là yếu tố then chốt để thu hút dòng vốn tổ chức quy mô lớn – nhóm nhà đầu tư vốn đặt yêu cầu rất cao về ổn định thể chế, chuẩn mực vận hành và tầm nhìn dài hạn.

Ông cũng thông tin có 10 đối tác sẵn sàng tham gia với vai trò thành viên sáng lập trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam tại TPHCM. Và trên thực tế, IFC-HCM đã sớm triển khai chiến lược liên kết quốc tế một cách chủ động và có trọng tâm. Việc thiết lập và thúc đẩy hợp tác với các đối tác toàn cầu như Nasdaq, Binance, TikTok và New York Institute of Finance mang ý nghĩa vượt ra ngoài khuôn khổ đối ngoại hay truyền thông.

Những đối tác này đóng vai trò như các “anchor partners” – các điểm neo chiến lược giúp IFC-HCM nhanh chóng hình thành chuẩn mực, công nghệ và hệ sinh thái ban đầu. Nasdaq đại diện cho trục hạ tầng thị trường vốn và chuẩn mực vận hành quốc tế; Binance đại diện cho tài chính số và hạ tầng on-chain – một không gian tài chính đang phát triển rất nhanh và đòi hỏi tư duy quản trị mới; TikTok phản ánh vai trò ngày càng lớn của nền kinh tế số, dữ liệu và năng lực kết nối cộng đồng toàn cầu trong việc xây dựng thương hiệu và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo; trong khi NYIF đóng vai trò then chốt trong đào tạo, chuẩn hóa năng lực nguồn nhân lực tài chính theo thông lệ quốc tế, theo PGS.TS Nguyễn Hữu Huân.

Quan trọng hơn, IFC-HCM không tiếp cận hợp tác quốc tế theo hướng hình thức, mà gắn hợp tác với các mục tiêu và sản phẩm cụ thể: tư vấn thiết kế hạ tầng thị trường, xây dựng chương trình đào tạo – chứng chỉ, hỗ trợ cơ chế thử nghiệm chính sách, kết nối hệ sinh thái công nghệ và nhà phát triển. Đây chính là những “đường ray” ban đầu để Trung tâm Tài chính Quốc tế có thể vận hành thực chất, thay vì chỉ tồn tại trên giấy, ông khẳng định.

Liên kết quốc tế như đòn bẩy nâng cao năng lực vận hành và chiều sâu thị trường

Khi IFC-HCM bước vào giai đoạn vận hành, vai trò của hợp tác quốc tế tiếp tục được mở rộng và đi vào chiều sâu. Liên kết về hạ tầng tài chính giúp bảo đảm khả năng kết nối liền mạch giữa thị trường trong nước với thị trường quốc tế, từ giao dịch, thanh toán, lưu ký cho đến quản trị dữ liệu và giám sát thông minh. Đồng thời, hợp tác quốc tế trong phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao là điều kiện sống còn để Trung tâm có thể vận hành ổn định, an toàn và hiệu quả.

Về dài hạn, các liên kết này còn tạo điều kiện để IFC-HCM tham gia vào quá trình đồng kiến tạo các chuẩn mực tài chính mới, đặc biệt trong các lĩnh vực còn đang định hình như tài sản số, tài chính xanh và ứng dụng công nghệ mới. Khi tham gia từ sớm, IFC-HCM không chỉ là bên tiếp nhận luật chơi, mà có cơ hội trở thành không gian thử nghiệm và đóng góp tiếng nói vào quá trình hình thành chuẩn mực khu vực và quốc tế, Phó Chủ tịch Cơ quan điều hành IFC -HCM phân tích.

Định hướng ưu tiên trong ngắn và trung hạn

Trong ngắn hạn, TP.HCM cần tiếp tục củng cố và mở rộng mạng lưới đối tác quốc tế chiến lược theo hướng có chọn lọc, tập trung vào các trụ cột then chốt của Trung tâm Tài chính Quốc tế như thị trường vốn, tài chính số, tài chính xanh và đào tạo nhân lực. Hợp tác cần được cụ thể hóa bằng các chương trình, dự án và sản phẩm đầu ra rõ ràng, tránh dàn trải và hình thức.

Trong trung hạn, Thành phố cần chuyển mạnh từ tư duy “thu hút đối tác” sang tư duy “đồng phát triển hệ sinh thái”. Điều này đòi hỏi IFC-HCM chủ động thiết kế các không gian thử nghiệm chính sách và công nghệ mang tính quốc tế, nơi các định chế tài chính lớn, quỹ đầu tư, tổ chức thanh toán – bù trừ, hãng xếp hạng, kiểm toán và tư vấn quốc tế cùng tham gia đồng sáng tạo và chia sẻ lợi ích dài hạn. Song song đó, cần đẩy mạnh liên kết khu vực, định vị IFC-HCM như một mắt xích quan trọng trong chuỗi tài chính châu Á – Thái Bình Dương, gắn kết chặt chẽ tài chính với thương mại, logistics và sản xuất – những lĩnh vực Việt Nam đang có lợi thế rõ nét.

Xuyên suốt cả ngắn và trung hạn, nguyên tắc cốt lõi là liên kết quốc tế phải song hành với nâng cao năng lực nội sinh. Hợp tác không nhằm thay thế vai trò của doanh nghiệp và thể chế trong nước, mà tạo điều kiện để các chủ thể trong nước từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị tài chính toàn cầu, “đứng trên vai người khổng lồ” để phát triển bền vững.

"Liên kết và hợp tác quốc tế chính là trụ cột định hình bản sắc, năng lực và vị thế của Trung tâm Tài chính Quốc tế TP.HCM. Những bước đi ban đầu với các đối tác quốc tế lớn đã tạo nền tảng quan trọng để IFC-HCM hình thành chuẩn mực, xây dựng niềm tin và mở rộng hệ sinh thái. Nếu TP.HCM tiếp tục kiên định hướng đi này – chuyển từ hợp tác biểu trưng sang hợp tác tạo giá trị thực, từ ký kết sang đồng phát triển – thì Trung tâm Tài chính Quốc tế TP.HCM hoàn toàn có cơ sở để vận hành hiệu quả, hội nhập sâu và phát triển bền vững, qua đó góp phần nâng tầm vị thế tài chính của Việt Nam trong mạng lưới tài chính toàn cầu", PGS.TS Nguyễn Hữu Huân khẳng định.

Lê Mỹ