Chứng khoán

Ông Ngô Thành Huấn, Tổng Giám đốc FIDT, cho biết hiện ông đang trực tiếp quản lý tài sản cho hơn 1.500 khách hàng về quản lý gia sản.

Là một trong những nhân sự hiếm hoi tại thị trường Việt Nam được đào tạo bài bản về phân bổ đa lớp tài sản, ông nhận thấy thị trường tài chính của Việt Nam vẫn còn nhiều nhầm lẫn về các khái niệm cốt lõi. Trong đó, cần làm rõ sự khác biệt trong tư duy quản lý tài sản.

Kiến giải cách tiếp cận "hồ sơ rủi ro"

Đầu tiên, cần phân biệt rõ hai mô hình mà nhiều nhà đầu tư thường đánh đồng là Wealth Management (Quản lý Gia sản) và Asset Management (Quản lý Quỹ/Tài sản). Với Asset Management, bạn giao tiền cho các quỹ đầu tư. Tại đó, các Giám đốc quản lý quỹ (PM) sẽ tự quyết định chiến lược phân bổ nguồn vốn. Bạn trả phí quản lý và phải tin tưởng vào họ; bạn không có quyền can thiệp vào việc họ mua gì hay bán gì. Ngược lại, mô hình Wealth Management mà FIDT đang theo đuổi đặt quyền quyết định vào tay khách hàng.

"Chúng tôi đóng vai trò tham vấn, đưa ra các kịch bản phân bổ như 30% bất động sản, 20% cổ phiếu. Khách hàng là người lựa chọn cuối cùng dựa trên các dữ liệu và khuyến nghị đó", từ góc độ Tổng Giám đốc doanh nghiệp, ông Huấn chia sẻ tại tọa đàm Financial Health Check và giới thiệu Unlocking Wealth-Being - Báo cáo Chiến lược Quản lý Gia sản 2026 của FIDT, được tổ chức vào dịp cuối tuần.

Ông cũng nêu rõ có một thực trạng đáng báo động hiện nay là việc tư vấn đầu tư thiếu "chẩn đoán". Khi khách hàng hỏi tôi có 2 tỷ có nên mua cổ phiếu không, nếu người tư vấn đưa ngay ra một mã cổ phiếu hay một sản phẩm trái phiếu, thì về mặt đạo đức nghề nghiệp, đó là một sự vi phạm nghiêm trọng. Nó giống như việc bệnh nhân kêu đau bụng và bác sĩ lập tức đè ra cắt ruột thừa mà không cần xét nghiệm. Để đưa ra lời khuyên tài chính chính xác, chúng ta cần một "bệnh án" cụ thể, hay trong ngành gọi là Hồ sơ rủi ro (Risk Profile).

Hồ sơ rủi ro được cấu thành từ hai yếu tố, nhưng thị trường thường chỉ quan tâm đến một nửa. Yếu tố đầu tiên là Khẩu vị rủi ro (Risk Appetite), đây là yếu tố chủ quan xem bạn thích mạo hiểm hay thích an toàn. Yếu tố thứ hai là Khả năng chịu đựng rủi ro (Risk Tolerance), đây là yếu tố khách quan và quan trọng hơn cả. Thu nhập của bạn có ổn định không, trách nhiệm với người phụ thuộc lớn hay nhỏ, bạn đã có bảo hiểm chưa, tài sản tích lũy lớn hay bé.

Dẫn trường hợp bài học đầu tư vào 1 dự án có giá bất động sản tại đây đã tăng so với đợt mở bán đầu, nhưng trong năm 2023 vẫn có người chấp nhận bỏ cọc, chịu lỗ hàng trăm triệu đồng, ông Huấn cho rằng không phải vì khách hàng không biết giá sẽ tăng, mà vì khả năng chịu đựng rủi ro của họ đã cạn kiệt. Khi gia đình gặp biến cố, ốm đau, hoặc do sử dụng đòn bẩy tài chính quá đà cho nhiều tài sản cùng lúc, họ buộc phải cắt lỗ để bảo vệ dòng tiền. Nếu có một chuyên gia tư vấn ngay từ đầu, câu hỏi đặt ra không phải là mua căn này lời bao nhiêu, mà là tiền đâu để đóng đợt tiếp theo nếu lãi suất tăng hoặc thị trường mất thanh khoản.

"Từ khóa" cho chiến lược 2026

Dựa trên các quy chuẩn về hồ sơ rủi ro từ Thận trọng đến Tăng trưởng mạnh, chuyên gia Ngô Thành Huấn đưa ra định hướng chiến lược quản lý gia sản cho năm 2026. Nếu năm 2025 là câu chuyện của việc "chơi mạnh" (đầu tư mạnh tay), thì 2026 sẽ là năm của sự "thanh khoản".

Nguyên do là bởi trong bối cảnh thế giới phân cực và độ bất định cao, không ai dám chắc chắn thị trường sẽ đi về đâu. "Do đó về tỷ trọng, nếu bạn thuộc nhóm hồ sơ Tăng trưởng thường phân bổ 60-80% vào tài sản rủi ro, năm nay tôi khuyến nghị chỉ nên giữ ở mức cận dưới khoảng 60%. Về tính thanh khoản, hãy ưu tiên nắm giữ tiền mặt hoặc các tài sản có tính thanh khoản cao, ví dụ ưu tiên chứng chỉ quỹ trái phiếu hơn là trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ", ông nói.

Nhà hoạch định tài chính cũng lý giải mục tiêu của chiến lược này là sự linh hoạt. Nếu suy thoái xảy ra, bạn có sẵn tiền mặt để phòng thủ. Nếu thị trường cất cánh, nhà đầu tư có đủ nguồn lực để chuyển đổi vị thế ngay lập tức. Thay vì dồn 10 tỷ vào một bất động sản khó bán, nhà đầu tư có thể cân nhắc phân bổ vào 3 bất động sản có thanh khoản tốt hơn.

"Đầu tư không bắt đầu bằng việc chọn sản phẩm, mà bắt đầu bằng việc hiểu chính mình. Hãy xác định rõ Hồ sơ rủi ro của bản thân trước khi quyết định tỷ trọng và lớp tài sản. Hy vọng rằng với tư duy quản trị rủi ro và sự chuẩn bị kỹ lưỡng về thanh khoản, các nhà đầu tư sẽ có một năm 2026 vững vàng và hiệu quả", ông Huấn nhấn mạnh.

Lê Mỹ