Kinh tế thế giới

Ủy ban Đầu tư Thái Lan (BOI) vừa thông báo chính phủ nước này đã phê duyệt khoản đầu tư trị giá 65 tỷ baht (tương đương 2,07 tỷ USD) của liên doanh do Zhen Ding Technology (ZDT) kết hợp Saha Pattana Interholding. Tập đoàn ZDT, trụ sở tại Đài Loan, hiện được xem là nhà sản xuất bo mạch chủ (PCB - printed circuit boards) lớn nhất thế giới. Còn Saha Pattana Interholding là đơn vị nòng cốt thuộc Tập đoàn Saha (Thái Lan).

Nhận định về khoản đầu tư này, Tổng Thư ký Narit Therdsteerasukdi của BOI khẳng định việc ông lớn ZDT đầu tư vào Thái Lan cho thấy quốc gia này có tiềm năng rất lớn để trở thành trung tâm sản xuất PCB của Đông Nam Á.

Chính quyền Thái Lan đã phê duyệt dự án đầu tiên của liên doanh này từ năm 2023. Đến tháng 9 năm ngoái, liên doanh bắt đầu đi vào sản xuất tại tỉnh Prachin Buri miền Trung Thái Lan, dự kiến tạo ra khoảng 5.600 việc làm cho lao động địa phương.

Các thông tin chi tiết hơn về dự án đầu tư hơn 2 tỷ USD chưa được công bố, bao gồm vị trí xây nhà máy hay thời gian triển khai. Tuy nhiên, ông Narit cho biết dự án sẽ giúp củng cố chuỗi cung ứng điện tử công nghệ cao của Thái Lan. Tại đây, ZDT sẽ sản xuất các loại bo mạch chủ cao cấp, gồm bo mạch nhiều lớp, bo mạch mềm và bo mạch kết nối mật độ cao (HDI).

Dự án đầu tư của ZDT, một đế chế sản xuất bo mạch chủ với nhiều cơ sở sản xuất tại Đài Loan và Trung Quốc đại lục, với hơn 48.000 nhân viên toàn cầu, cho thấy xu hướng dịch chuyển sản xuất linh kiện điện tử từ Trung Quốc sang Thái Lan ngày càng phát triển mạnh mẽ.

Xu hướng này manh nha và bắt đầu tăng tốc kể từ sau chuyến thăm Đài Loan năm 2022 của bà Nancy Pelosi (khi đó là Chủ tịch Hạ Viện Mỹ). Ngoài ra, các ông lớn công nghệ như Microsoft, Amazon, Apple, HP hay Dell cũng mong muốn đa dạng hóa chuỗi cung ứng, tìm điểm lắp ráp và sản xuất linh kiện bên ngoài Trung Quốc.

Trong bối cảnh đó, Thái Lan là điểm đến mới nổi cho những ông lớn này, đặc biệt trong mảng sản xuất bo mạch chủ. Bo mạch chủ là thành phần có mặt trong hầu hết thiết bị điện tử, từ điện thoại, xe hơi, trung tâm dữ liệu đến hàng không và quốc phòng. Sự bùng nổ về trí tuệ nhân tạo (AI) càng khiến nhu cầu về bo mạch chủ tăng mạnh, đặc biệt là cho máy chủ và card đồ họa.

Trước ZDT, nhiều nhà cung cấp bo mạch chủ khác cũng đã triển khai dự án sản xuất tại Thái Lan.

Chẳng hạn trong năm 2025, Victory Giant Technology (Trung Quốc), một trong những nhà cung cấp bo mạch chủ cho Nvidia, đã mở rộng nhanh chóng tại Thái Lan với hai nhà máy bo mạch, gồm 1 nhà máy mua lại từ tập đoàn APCB của Đài Loan và 1 nhà máy mới xây đang trong giai đoạn nước rút. Hoặc Gold Circuit Electronics (Đài Loan), nhà cung cấp bo mạch lớn cho khay chuyển mạch (switch trays) của Nvidia, hiện đang vận hành nhà máy đầu tiên ở Thái Lan với công suất tối đa. Nhiều nhà sản xuất khác cũng nhanh chóng đặt nền móng tại quốc gia Đông Nam Á này để đón đầu nhu cầu bo mạch và AI.

Thái Lan cũng có nhiều động thái nhằm hưởng ứng và tận dụng làn sóng dịch chuyển sản xuất, với mục tiêu trở thành trung tâm sản xuất bo mạch chủ nói riêng và sản xuất công nghệ nói chung của Đông Nam Á.

Theo dữ liệu của BOI, kể từ năm 2023, nước này đã phê duyệt 214 dự án mới trong ngành điện tử, với tổng giá trị đầu tư khoảng 300 tỷ baht. Đầu năm 2026, Thái Lan công bố triển khai lộ trình phát triển ngành công nghiệp mới với mục tiêu phát triển các ngành liên quan đến bán dẫn và thu hút hơn 2,5 nghìn tỷ baht vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vào năm 2050.

Thái Lan có quyền đặt kỳ vọng, khi các dự báo từ Trung tâm Chiến lược Quốc tế về Công nghiệp, Khoa học và Công nghệ (ISTI) của Đài Loan nhận định giá trị sản xuất bo mạch chủ tại Thái Lan sẽ tăng từ 3,5 tỷ USD năm 2024 lên thành 5,62 tỷ USD năm 2030, với tốc độ tăng trưởng kép hằng năm 7,6%, nhanh hơn mức trung bình toàn cầu.

Dĩ nhiên, Thái Lan vẫn còn nhiều chông gai cần vượt qua để thực hiện tham vọng bo mạch chủ của mình, từ các lý do chủ quan như khác biệt trong văn hóa làm việc, thiếu hụt nhân tài, hệ sinh thái công nghệ còn quá non trẻ, đến những yếu tố khách quan như kinh tế toàn cầu và chính sách thuế của Mỹ.

Thế nhưng trong bối cảnh chuỗi cung ứng công nghệ toàn cầu đang tái cấu trúc sâu rộng, cơ hội dành cho Thái Lan là rất rõ ràng. Với lợi thế địa chính trị tương đối trung lập và làn sóng đầu tư ngày càng dày từ các ông lớn bo mạch, quốc gia Đông Nam Á này đang từng bước khẳng định vị thế như một mắt xích mới trong chuỗi giá trị điện tử toàn cầu.

Quân Bảo