Chứng khoán

Với sự hội tụ của các yếu tố vĩ mô, hạ tầng viễn thông, nhân khẩu học và năng lực tài chính doanh nghiệp, ngành điện tử tiêu dùng Việt Nam được cho là đang hình thành một chu kỳ tăng trưởng mới trong giai đoạn 2026-2030, dựa trên chiều sâu giá trị và hiệu quả vận hành.

Thị trường chuyển dịch sang “cao cấp hoá”

Theo phân tích của CTCK Mirae Asset, nhóm đồ dùng, dụng cụ và trang thiết bị gia đình trong năm 2024 đã ghi nhận quy mô doanh thu vượt mức trước đại dịch 2021, tạo hiệu ứng tâm lý tích cực cho các nhóm hàng tiêu dùng, trong đó có điện tử tiêu dùng. Sự phục hồi của sức mua lần này có chất lượng cao hơn các chu kỳ trước, nhờ được hậu thuẫn bởi thu nhập và việc làm, không phải bởi nới lỏng giá cả.

Ở góc độ hạ tầng và hành vi tiêu dùng, mật độ kết nối băng rộng di động tại Việt Nam đã tiệm cận và vượt ngưỡng 100 thuê bao/100 dân trong giai đoạn 2023-2024 và dự kiến đạt khoảng 110-115 trong giai đoạn 2025-2026. Điều này cho thấy mức độ phổ cập dữ liệu đã đạt ngưỡng cao, khiến động lực tăng trưởng nhu cầu thiết bị điện tử chuyển từ mở rộng người dùng mới sang nâng cấp thiết bị và gia tăng số lượng thiết bị hoặc kết nối trên mỗi cá nhân.

Cùng với đó, tỷ trọng chi tiêu cho viễn thông và điện thoại trong ngân sách tiêu dùng hộ gia đình cũng tăng nhẹ từ khoảng 4,2% năm 2018 lên khoảng 4,4% năm 2024, phản ánh vai trò ngày càng lớn của công nghệ trong đời sống và tạo nền cầu ổn định cho ngành điện tử tiêu dùng trong trung và dài hạn.

Dự báo của Statista cho thấy trong giai đoạn 2024-2029, chi tiêu thực bình quân đầu người cho nhóm công nghệ thông tin và truyền thông (ICT) tại Việt Nam sẽ tăng đều từ khoảng 128 USD/người lên 200 USD/người. Tuy nhiên, đà tăng này chủ yếu mang tính duy trì theo tăng trưởng thu nhập và nâng cấp giá trị sử dụng, hơn là phản ánh sự mở rộng mạnh về quy mô tiêu dùng đại trà. Điều này củng cố nhận định rằng mảng điện tử tiêu dùng nội địa đang bước vào giai đoạn tăng trưởng ổn định, thay vì bùng nổ.

Ở phía cung, dù sản xuất điện tử trong nước đã có dấu hiệu phục hồi, ngành vẫn chưa quay lại quỹ đạo tăng trưởng mạnh về sản lượng. Chỉ số tồn kho gia tăng trong bối cảnh tiêu thụ và sản xuất cùng cải thiện cho thấy doanh nghiệp đang thận trọng chuẩn bị nguồn cung, đồng thời phản ánh chu kỳ ngành vẫn trong quá trình tái cân bằng, chưa bước vào pha mở rộng rõ rệt.

Theo số liệu từ Tổng cục Thống kê, thu nhập bình quân đầu người tại Việt Nam đạt khoảng 5,4 triệu đồng/người/tháng năm 2024, cải thiện đáng kể sau giai đoạn suy giảm do COVID-19, tạo nền tảng cho chi tiêu công nghệ phản ánh rõ nét hơn hành vi tiêu dùng thực tế.

Hạ tầng thanh toán và khả năng tiếp cận dịch vụ tài chính tiếp tục được cải thiện, thể hiện qua xu hướng gia tăng tỷ lệ sở hữu thẻ ngân hàng trong giai đoạn 2019-2024 và được kỳ vọng duy trì ở mức cao trong các năm tới. Diễn biến này hỗ trợ các hình thức chi tiêu linh hoạt, tạo điều kiện thuận lợi cho tiêu dùng các sản phẩm có giá trị trung bình đến cao, bao gồm điện tử tiêu dùng.

Trên nền tảng đó, tăng trưởng của ngành được kỳ vọng mang tính chọn lọc, tập trung vào các nhóm sản phẩm có giá trị sử dụng cao, chu kỳ thay thế rõ ràng và khả năng tích hợp công nghệ mới, trong khi các phân khúc truyền thống đã có dấu hiệu bão hòa và tăng trưởng chậm lại.

Mirae Asset cũng chỉ ra yếu tố nhân khẩu học tiếp tục củng cố luận điểm tăng trưởng theo “chất”. Nhóm khách hàng mục tiêu chính trong độ tuổi 25-44 đạt khoảng 31,97 triệu người năm 2021 và được dự báo giảm nhẹ xuống khoảng 30,27 triệu người vào năm 2030, song vẫn chiếm hơn 30% dân số năm 2024. Vì vậy, xu hướng premiumization (cao cấp hoá) là phù hợp với bối cảnh nhóm dân số trong độ tuổi lao động vàng tuy giảm nhẹ về quy mô tuyệt đối, nhưng vẫn ưu tiên ngân sách cho các thiết bị có giá trị sử dụng cao, ngay cả khi tổng sản lượng toàn thị trường không tăng.

Ở mảng thiết bị nghe nhìn tại nhà, khối lượng bán lẻ TV được công ty nghiên cứu thị trường Euromonitor dự báo giảm 18% trong năm 2025 so với cùng kỳ năm trước và duy trì CAGR âm 3% giai đoạn 2025-2030. Điều này phản ánh sự bão hòa và động thái dịch chuyển hành vi sang thiết bị di động, streaming (phát trực tuyến). Tỷ trọng giá trị phân khúc này trong tổng ngành điện tử tiêu dùng giảm từ 22% năm 2020 xuống còn 16% năm 2025, với tăng trưởng chủ yếu đến từ cao cấp hóa và chu kỳ thay thế theo công nghệ.

Chọn lọc cổ phiếu

Trong bối cảnh đó, chiến lược chọn lọc cổ phiếu tập trung vào các doanh nghiệp kiểm soát tốt danh mục, tồn kho và có khả năng chốt bán ở phân khúc trung đến cao cấp.

Theo chuyên gia tại Mirae Asset, lũy kế 9 tháng đầu năm 2025, ngành điện tử tiêu dùng ghi nhận kết quả kinh doanh khởi sắc với doanh thu tăng khoảng 15% so với cùng kỳ năm trước và lợi nhuận ròng tăng 73%. Đáng chú ý, 4 trong 5 doanh nghiệp lớn nhất ngành dự kiến đạt ROE trên 19% trong năm 2025, phản ánh chất lượng tăng trưởng được cải thiện rõ rệt.

Hai cái tên nổi bật nhất là CTCP Thế giới số (DGW) và CTCP Đầu tư Thế giới Di động (MWG). Trong đó, DGW có mức tăng trưởng lợi nhuận ấn tượng còn MWG tiếp tục đóng vai trò trụ cột lợi nhuận toàn ngành.

Cụ thể, DGW ghi nhận doanh thu quý III/2025 đạt 7.391 tỷ đồng, tăng 19% so với cùng kỳ năm trước và lợi nhuận ròng 166 tỷ đồng, tăng 37%. DGW khẳng định vị thế nhà phân phối đa dạng hóa khi vừa hưởng lợi từ nhu cầu thay thế thiết bị gia dụng và khôi phục hạ tầng doanh nghiệp tại miền Trung sau đợt lũ tháng 11/2025, vừa được hưởng lợi dài hạn từ làn sóng FDI đầu tư vào trung tâm dữ liệu và hạ tầng văn phòng. Sự kết hợp giữa động lực ngắn hạn với tầm nhìn dài hạn giúp mảng thiết bị văn phòng của doanh nghiệp này duy trì đà tăng trưởng ổn định trong giai đoạn tới.

Triển vọng 2025-2026 được đánh giá tích cực nhờ xu hướng nâng cấp hệ thống tích hợp AI và mở rộng đầu tư FDI, với lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu năm 2026 dự kiến đạt 2.886 đồng, tương ứng P/E khoảng 15,2 lần.

Trường hợp của MWG cho thấy sự chuyển dịch chiến lược từ mở rộng quy mô sang tối ưu hiệu quả với doanh thu lũy kế 11 tháng 2025 đạt 142.302 tỷ đồng tăng 16% so với cùng kỳ năm trước, lợi nhuận tăng mạnh 73. Động lực đến từ chuỗi Thế Giới Di Động và Điện Máy Xanh duy trì mức tăng trưởng doanh thu cửa hàng hiện hữu khoảng 20%, trong khi Bách Hóa Xanh đã đạt lợi nhuận dương và bắt đầu chiến lược tiến ra miền Bắc với những cửa hàng đầu tiên tại Ninh Bình vào cuối năm 2025, mở đường cho kế hoạch mở mới khoảng 1.000 cửa hàng mỗi năm. Qua đó, lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu năm 2026 dự kiến đạt đạt 4.845 đồng, tương ứng P/E khoảng 17,8 lần.

Nhìn chung, ngành điện tử tiêu dùng Việt Nam đã bước vào giai đoạn tăng trưởng chậm nhưng bền vững, nơi động lực chính không còn nằm ở số lượng mà ở giá trị. Chiến lược đầu tư vì vậy cần tập trung vào các doanh nghiệp có khả năng thích ứng với xu hướng cao cấp hóa sản phẩm dịch vụ, kiểm soát vận hành tốt và tận dụng được làn sóng nâng cấp công nghệ mới, đặc biệt là AI, để duy trì tăng trưởng lợi nhuận trong một thị trường đã trưởng thành hơn.

Diễm Ngọc