Phân tích - Bình luận
Châu Âu giữ nguyên lãi suất, khó đoán triển vọng cắt giảm
NHTW Anh (BoE) và NHTW châu Âu (ECB) cùng giữ nguyên lãi suất, nhưng khác biệt về lạm phát và tăng trưởng đang đẩy chính sách tiền tệ châu Âu rẽ hướng trong năm 2026.
Hai định chế tài chính hàng đầu thế giới vừa đồng loạt giữ nguyên lãi suất trong cuộc họp tuần này. Tuy nhiên, có những khác biệt ngày càng rõ về triển vọng lạm phát và tăng trưởng đang đẩy hai tổ chức này đi theo những con đường chính sách rất khác nhau trong năm 2026.
BoE quyết định giữ lãi suất cơ bản ở mức 3,75%, trong khi ECB duy trì lãi suất tiền gửi ở 2%, phản ánh đúng kỳ vọng của thị trường. Tuy nhiên, thông điệp đi kèm cho thấy London có thể sớm mở cửa cho các đợt cắt giảm tiếp theo, trong khi Liên minh châu Âu tỏ ra kiên định với lập trường “chờ đợi”.
Cái kết của chu kỳ cắt giảm?
Sau làn sóng thắt chặt mạnh mẽ hậu đại dịch, phần lớn các NHTW tại các nền kinh tế phát triển đang tiến gần đến giai đoạn cuối của chu kỳ cắt giảm lãi suất. Lạm phát toàn cầu đã hạ nhiệt đáng kể, trong khi tăng trưởng kinh tế — dù mong manh — có dấu hiệu cải thiện.
Tuy vậy, bức tranh hiện tại không còn mang tính đồng bộ. Những khác biệt về thị trường lao động, áp lực giá cả và cấu trúc kinh tế đang khiến các nhà hoạch định chính sách ngày càng phân hóa.
Tại Anh, BoE không chỉ giữ nguyên lãi suất mà còn hạ dự báo tăng trưởng và lạm phát, mở ra khả năng nới lỏng chính sách trong những tháng tới. Trong khi đó, ECB cho thấy ít động lực để hành động thêm, dù lạm phát khu vực đồng euro đã rơi xuống dưới mục tiêu.
Dù lạm phát tại Anh hiện vẫn cao hơn mục tiêu 2%, nhưng BoE dự báo chỉ số giá tiêu dùng sẽ giảm mạnh từ tháng 4, và duy trì quanh ngưỡng mục tiêu cho tới ít nhất quý I/2029.
Ngân hàng này cũng hạ dự báo tăng trưởng năm 2026 xuống còn 0,9%, từ mức 1,2% trước đó — đồng nghĩa với sự giảm tốc rõ rệt so với mức tăng ước tính 1,4% của năm 2025. Thị trường lao động được dự báo sẽ “nới lỏng”, với tỷ lệ thất nghiệp có thể lên tới 5,3% vào giữa năm.
“Trong điều kiện thuận lợi, sẽ có dư địa cho một số đợt cắt giảm lãi suất nữa trong năm nay,” Thống đốc BoE Andrew Bailey cho biết.
Tuy nhiên, nội bộ BoE vẫn tồn tại sự chia rẽ. Một nhóm các nhà hoạch định chính sách cho rằng lãi suất cần được duy trì ở mức đủ cao để kìm hãm cầu và kéo lạm phát kỳ vọng xuống bền vững, đặc biệt trong bối cảnh tăng trưởng tiền lương vẫn chưa hoàn toàn hạ nhiệt.
Ngược lại, nhóm còn lại lo ngại một rủi ro khác: nền kinh tế tăng trưởng yếu và thất nghiệp gia tăng có thể khiến lạm phát trượt xuống dưới mục tiêu. Áp lực giảm giá càng gia tăng khi đồng USD suy yếu trở lại và lượng hàng hóa giá rẻ từ Trung Quốc tràn vào thị trường Anh.
ECB đang ở vị thế tốt
Trái với thông điệp mềm mỏng từ BoE, ECB tiếp tục nhấn mạnh sự thận trọng. Chủ tịch ECB Christine Lagarde lặp lại quan điểm quen thuộc rằng ECB đang ở một “vị thế tốt”, hàm ý không có nhu cầu cấp bách phải nới lỏng thêm chính sách tiền tệ.
Bà Lagarde cho rằng sự suy giảm gần đây của lạm phát chủ yếu đến từ các yếu tố nhất thời, đặc biệt là giá năng lượng. Lạm phát khu vực đồng euro đã giảm xuống 1,7% trong tháng 1 - mức thấp nhất kể từ tháng 4/2021. Tuy nhiên, ECB vẫn dự báo lạm phát sẽ quay trở lại ổn định quanh mục tiêu 2% vào năm 2028.
“Chúng tôi không thể để mình bị chi phối bởi một điểm dữ liệu duy nhất. Cũng không thể chỉ nhìn vào một con số lạm phát, vốn sẽ còn biến động trong những tháng tới,” bà Lagarde nhấn mạnh.
Một yếu tố đáng chú ý khác là sức mạnh của đồng euro. Trong 12 tháng qua, đồng tiền chung đã tăng hơn 13% so với USD và tăng khoảng 7% so với rổ tiền tệ của các đối tác thương mại chính của khu vực đồng euro.
Dù vậy, bà Lagarde tỏ ra không quá lo ngại, cho rằng tác động của tỷ giá đã được phản ánh trong các dự báo lạm phát của ECB. Lập trường này cho thấy ECB sẵn sàng chấp nhận một đồng euro mạnh hơn, miễn là ổn định giá cả trung hạn không bị đe dọa.
Sau cuộc họp, thị trường tài chính đã điều chỉnh kỳ vọng: xác suất ECB cắt giảm lãi suất trong năm 2026 hiện chỉ còn khoảng 20%, giảm từ mức 25% trước đó.
Diễn biến tại Anh và khu vực đồng euro phản ánh một xu hướng rộng hơn. Tại Mỹ, Cục Dự trữ Liên bang (Fed) cũng vừa giữ nguyên lãi suất lần đầu tiên kể từ tháng 7, song nhà đầu tư vẫn kỳ vọng Fed sẽ quay lại lộ trình cắt giảm vào cuối năm nay.
Theo các chuyên gia, trong năm 2026, lạm phát có thể không còn là mối đe dọa chung. Điều đó khiến chính sách tiền tệ toàn cầu đang bước vào một giai đoạn mới, nơi chứng kiến các NHTW phản ứng khác nhau với những rủi ro riêng của từng nền kinh tế.