Tín dụng - Ngân hàng

Cụ thể, ngày 10/2, Cục Quản lý, giám sát tổ chức tín dụng - Ngân hàng Nhà nước đã có văn bản gửi Sở giao dịch và Vụ Chính sách tiền tệ NHNN) về việc thực hiện quyền giảm 50% tỷ lệ dự trữ bắt buộc đối với các tổ chức tín dụng nhận chuyển giao bắt buộc theo Luật Các tổ chức tín dụng và Nghị định hướng dẫn.

Theo đề xuất của Cục Quản lý giám sát Ngân hàng Nhà nước (NHNN), các tổ chức tín dụng là bên nhận chuyển giao bắt buộc (CGBB) ngân hàng thuộc diện kiểm soát đặc biệt được giảm 50% tỷ lệ dự trữ bắt buộc trong thời gian thực hiện phương án tái cơ cấu đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Danh sách các ngân hàng được hưởng ưu đãi gồm Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank, HOSE: VCB), Ngân hàng TMCP Quân đội (MBBank, HOSE: MBB), Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank. HOSE: VPB) và Ngân hàng TMCP Phát triển TP HCM (HDBank, HOSE: HDB).Trong đó, Vietcombank nhận CBBank, đổi tên thành ngân hàng số VCBNeo. HDBank nhận DongABank, chuyển thành ngân hàng số Vikki Bank. MB nhận chuyển giao Oceanbank, đổi thành ngân hàng số MBV. VPBank nhận chuyển giao GPBank, không đổi tên viết tắt nhưng đã thay đổi tên thành ngân hàng Kỷ Nguyên Thịnh Vượng.

Thời điểm bắt đầu áp dụng ưu đãi được thực hiện theo đề nghị của từng ngân hàng hoặc theo thông báo của Sở Giao dịch NHNN.

Theo số liệu từ báo cáo tài chính, 4 ngân hàng nhận chuyển giao bắt buộc đã nêu hiện có dư nợ khoảng 4,25 triệu tỷ đồng (tính đến 31/12/2025). Theo quy định này, các tổ chức tín dụng chỉ phải trích lập dự trữ bắt buộc ở mức 1,5% với tiền gửi dưới 12 tháng và 0,5% với tiền gửi từ 12 tháng trở lên, thay vì mức 3% và 1% như hiện tại.

Ước tính, ưu đãi trên sẽ giúp các ngân hàng được giải phóng hàng chục nghìn tỷ đồng vốn (ước khoảng hơn 87 nghìn tỷ đồng), đang gửi tại NHNN, từ đó gia tăng thanh khoản, giúp các ngân hàng có thêm vốn để cho vay, đầu tư.

Trước đó, tại các hội nghị ngành ngân hàng trước đó, lãnh đạo các ngân hàng nhận chuyển giao bắt buộc nhiều lần kiến nghị NHNN sớm có văn bản hướng dẫn để cho phép các ngân hàng này được hưởng ưu đãi theo Luật.

Cụ thể, Điều 185 Luật Các tổ chức tín dụng năm 2024 (đã được sửa đổi, bổ sung) quy định quyền, nghĩa vụ của bên nhận chuyển giao bắt buộ là: Được giảm 50% tỷ lệ dự trữ bắt buộc.

Nghị quyết số 102/NQ-CP ngày 26/12/2025 của Chính phủ về việc áp dụng Luật Các tổ chức tín dụng năm 2024 đối với các Phương án nhận chuyển giao bắt buộc đã được phê duyệt: "Nhất trí đối với nội dung báo cáo của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam tại Tờ trình số 68/TTr-NHNN ngày 07 tháng 11 năm 2025 về kết quả triển khai, thực hiện các phương án chuyển giao bắt buộc, trong đó bao gồm nội dung sau: ... Các ngân hàng nhận chuyển giao bắt buộc thực hiện các quyền và nghĩa vụ theo quy định tại Luật Các tổ chức tín dụng năm 2024 trong quá trình triển khai thực hiện phương án chuyển giao bắt buộc đã được Chính phủ phê duyệt".

Ngoài ra, Khoản 2 Điều 7 Thông tư số 30/2019/TT-NHNN (đã được sửa đổi, bổ sung) quy định giảm tỷ lệ dự trữ bắt buộc: "2. Tổ chức tín dụng là bên nhận chuyển giao bắt buộc ngân hàng thương mại được kiểm soát đặc biệt theo quy định tại Luật Các tổ chức tín dụng (sau đây gọi là tổ chức tín dụng nhận chuyển giao) được giảm 50% tỷ lệ dự trữ bắt buộc theo phương án chuyển giao bắt buộc ngân hàng thương mại được kiểm soát đặc biệt đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt (sau đây gọi là phương án chuyển giao bắt buộc đã được phê duyệt). Ngoài ưu đãi trên, các ngân hàng nhận chuyển giao bắt buộc còn được hưởng ưu đãi khi NHNN cấp room tín dụng hàng năm.

Thực tế theo ghi nhận trên thị trường, các ngân hàng đều đã được nhận ưu đãi về cấp room tín dụng theo năm. Chẳng hạn MB là ngân hàng dẫn đầu nhóm Big 5 về tăng trưởng tín dụng năm qua (35%). Ngân hàng này tiếp tục đặt mục tiêu tăng trưởng tín dụng năm nay ở mức cao từ 35%.

Trong khi đó, HDBank cũng không kém cạnh. Ngân hàng này cho biết dư nợ tín dụng năm 2025 đạt 588 nghìn tỷ đồng, tăng 34,3%, tập trung vào các lĩnh vực có hệ số rủi ro hợp lý và dư địa tăng trưởng dài hạn như SME, chuỗi cung ứng, sản xuất - kinh doanh, xuất khẩu và các dự án xanh. Đây là cơ sở giúp HDBank duy trì tăng trưởng cao nhưng kiểm soát tốt rủi ro.

Với việc được hưởng lợi từ việc giảm tỷ lệ dự trữ bắt buộc, đặt trong bối cảnh giá vốn đang tăng (lãi suất liên ngân hàng, huy động và cho vay trên thị trường đều đang trong xu hướng điều chỉnh tăng và neo vùng cao), hệ thống chịu áp lực thanh khoản, giới chuyên môn đánh giá bản thân 4 ngân hàng được hưởng lợi và hệ thống cũng có lợi thêm nguồn cung vốn mới.

Tuy nhiên, phản ứng trước thông tin đặc biệt tích cực, cổ phiếu của các ngân hàng hưởng lợi đang có sự phân hóa tại phiên 12/2 khi VCB điều chỉnh giảm 0,77% về 64.200 đ/cp; VPB điều chỉnh giảm 0,18% về 28.200 đ/cp, MBB giảm 2,24% về 28.350 đ/cp; riêng HDB bật xanh sau khi điều chỉnh từ trước đó, +0,18% lên 27.850 đ/cp. Cả 4 mã cổ phiếu này đều đang lọt trong danh mục ngân hàng triển vọng 2026 của nhiều công ty chứng khoán.

Lê Mỹ