Tín dụng - Ngân hàng
Tiền gửi tiết kiệm giữ vai trò thanh khoản quan trọng
Trong bối cảnh thị trường nhiều biến động, tiền gửi không chỉ là kênh trú ẩn, mà còn là nguồn lực để nhà đầu tư sẵn sàng tận dụng các cơ hội khi thị trường điều chỉnh.
Định hướng chính sách tiền tệ linh hoạt
Theo chia sẻ của Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Phạm Thanh Hà tại họp báo Chính phủ thường kỳ chiều 4/3, diễn biến leo thang căng thẳng, xung đột quân sự ở khu vực Trung Đông đã khiến giá dầu tăng cao, có thời điểm tăng 8-13%, tạo áp lực lên lạm phát và kỳ vọng lạm phát toàn cầu. Hiện các ngân hàng trung ương lớn trên thế giới, bao gồm cả Fed, trở nên thận trọng hơn trong việc hạ lãi suất.
Có ngân hàng trung ương đã phát tín hiệu về khả năng tăng lãi suất sớm trong tháng 3 để kiểm soát lạm phát, những biến động này tạo sức ép lên tỷ giá và thị trường tiền tệ trong nước.
“Thời gian tới, NHNN sẽ tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, phối hợp chặt chẽ với chính sách tài khóa và các chính sách kinh tế khác, với mục tiêu ưu tiên là ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và hỗ trợ tăng trưởng kinh tế bền vững.
Về giải pháp cụ thể với lãi suất, NHNN sẽ tiếp tục điều hành lãi suất phù hợp với diễn biến thị trường, kinh tế vĩ mô, lạm phát và mục tiêu chính sách tiền tệ; tiếp tục yêu cầu các tổ chức tín dụng công khai lãi suất cho vay. Việc minh bạch này chính là nền tảng để thu hút dòng vốn chất lượng cao, tạo điều kiện cho việc giải ngân an toàn trong các giai đoạn tiếp theo”, Phó Thống đốc cho biết.
Về câu chuyện lãi suất trên thị trường tài chính hiện này, ông Nguyễn Minh Tuấn, CEO AFA Capital phân tích NHNN thường sử dụng các công cụ thị trường mở (OMO) hoặc phát hành tín phiếu để điều tiết lượng tiền trong hệ thống ngân hàng. Các biện pháp này mang tính chất kỹ thuật, nhằm ổn định thanh khoản ngắn hạn và tránh các cú sốc trên thị trường liên ngân hàng.
Trong khi đó, việc thay đổi lãi suất điều hành mới thực sự là quyết định mang tính chiến lược, tác động đến toàn bộ mặt bằng lãi suất trong nền kinh tế. Trong giai đoạn 2026-2030, chính sách tiền tệ của Việt Nam nhiều khả năng vẫn duy trì xu hướng hỗ trợ tăng trưởng, ngay cả khi thị trường liên ngân hàng xuất hiện những biến động ngắn hạn về thanh khoản.
“Tuy nhiên, dư địa điều hành hiện nay được đánh giá là khá hạn chế. Kiểm soát lạm phát vẫn là ưu tiên hàng đầu, bởi nếu chỉ số giá tiêu dùng tăng mạnh, chính sách tiền tệ nới lỏng sẽ buộc phải điều chỉnh nhanh chóng”, ông Tuấn phân tích.
Xây hệ thống phòng vệ
Trên phương diện đầu tư, vị chuyên gia cũng chỉ ra rằng thị trường tài chính Việt Nam đã đi qua giai đoạn tăng trưởng mạnh dựa trên thanh khoản dồi dào của giai đoạn 2020-2022. Bối cảnh mới đòi hỏi một cách tiếp cận khác.
Đối với thị trường cổ phiếu, động lực tăng trưởng trong những năm tới nhiều khả năng không còn đến từ “bong bóng tiền rẻ”, mà từ các yếu tố nền tảng như đầu tư hạ tầng, đổi mới công nghệ, chuyển đổi năng lượng và cải cách thể chế. Điều này khiến chu kỳ tăng trưởng của thị trường có thể chậm hơn, nhưng bền vững hơn.
Trong khi đó, tiền gửi tiết kiệm tiếp tục đóng vai trò như một lớp tài sản thanh khoản quan trọng. Khi tăng trưởng tín dụng quay trở lại vùng 15% trong khi tốc độ huy động vốn tăng chậm hơn, áp lực tăng lãi suất huy động có thể xuất hiện. Trong cấu trúc danh mục, tiền gửi vì vậy không chỉ là kênh trú ẩn mà còn là nguồn lực để nhà đầu tư sẵn sàng tận dụng các cơ hội khi thị trường điều chỉnh.
Đối với vàng, vai trò chính nằm ở chức năng phòng vệ rủi ro. Trong quản trị tài sản chuyên nghiệp, vàng thường được xem là “hệ thống phanh” giúp giảm biến động khi xuất hiện các cú sốc địa chính trị hoặc bất ổn kinh tế toàn cầu.
Trong môi trường kinh tế nhiều bất định, sự khác biệt giữa nhà đầu tư cá nhân và các nhà quản lý tài sản chuyên nghiệp nằm ở cách tiếp cận rủi ro. Thay vì cố gắng dự báo những biến số khó kiểm soát như địa chính trị hay chính sách quốc tế, chiến lược hợp lý hơn là xây dựng hệ thống phòng vệ cho danh mục.
“Một cấu trúc danh mục cân bằng thường bao gồm ba lớp tài sản chính: cổ phiếu đóng vai trò tăng trưởng dài hạn, tiền gửi cung cấp thanh khoản và vàng đóng vai trò phòng thủ. Việc duy trì tỷ trọng hợp lý giữa các lớp tài sản này giúp giảm thiểu biến động và bảo vệ giá trị tài sản trước các cú sốc thị trường.
Trong dài hạn, kỷ luật đầu tư trở thành yếu tố then chốt. Nhà đầu tư cần duy trì dòng vốn tích lũy ổn định, tuân thủ cấu trúc phân bổ tài sản đã xác định và tận dụng các nhịp điều chỉnh của thị trường để gia tăng vị thế ở những doanh nghiệp có nền tảng vững chắc”, ông Tuấn khuyến nghị.
Nhìn tổng thể, giai đoạn 2026-2030 nhiều khả năng sẽ đánh dấu sự chuyển đổi của thị trường tài chính Việt Nam từ tăng trưởng dựa trên thanh khoản sang tăng trưởng dựa trên năng suất và cải cách cấu trúc.
Trong bối cảnh đó, dư địa điều hành của chính sách tiền tệ không còn rộng như trước, các cú sốc bên ngoài ngày càng khó lường, nhưng nền tảng kinh tế vẫn duy trì nhiều động lực tích cực từ đầu tư hạ tầng, chuyển đổi công nghệ và dòng vốn quốc tế.
Điều này đặt ra yêu cầu mới đối với cả nhà hoạch định chính sách và nhà đầu tư, thay vì tìm kiếm lợi nhuận ngắn hạn từ biến động thị trường, cần xây dựng chiến lược dài hạn dựa trên quản trị rủi ro, kỷ luật đầu tư và hiểu rõ cấu trúc vận hành của nền kinh tế.