Tín dụng - Ngân hàng

Thông tin được Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) Phạm Thanh Hà chia sẻ tại Họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 2/2026.

Phó Thống đốc Phạm Thanh Hà cho biết, từ cuối năm 2025 đến đầu năm 2026, kinh tế thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp, thách thức đối với công tác điều hành chính sách tiền tệ (CSTT) và hoạt động ngân hàng. Tuy nhiên, bám sát chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, NHNN đã chủ động, kịp thời triển khai các giải pháp điều hành nhằm góp phần kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững. NHNN đã phối hợp đồng bộ các công cụ chính sách tiền tệ để đáp ứng được đầy đủ các nhu cầu thanh toán, chi trả của nền kinh tế.

Lãi suất diễn biến theo cung cầu thị trường. Lãi suất cho vay bình quân với các khoản cho vay mới có xu hướng giảm. Thị trường tiền tệ ổn định, tín dụng tăng trưởng tích cực ngay từ đầu năm (đến ngày 26/2/2026 đạt 18,86 triệu tỷ đồng, tăng 1,4% so với cuối tháng 12/2025, tăng 20,18% so với cùng kỳ năm 2025).

Tỷ giá diễn biến linh hoạt phù hợp với điều kiện thị trường, các nhu cầu ngoại tệ hợp pháp được đáp ứng đầy đủ, kịp thời (đến ngày 27/02/2026, tỷ giá bình quân thị trường liên ngân hàng quanh 26.044 VND/USD, giảm 0,94% so với cuối năm 2025), nguồn cung ngoại tệ dồi dào.

Bối cảnh quốc tế đã và đang diễn biến phức tạp, khó lường, trong khi nền kinh tế Việt Nam có độ mở cao, chịu tác động trực tiếp, đồng thời vừa phải duy trì tăng trưởng kinh tế cao vừa cần duy trì ổn định kinh tế vĩ mô. Diễn biến leo thang căng thẳng địa chính trị, quân sự tại khu vực Trung Đông khiến giá dầu tăng cao (có thời điểm ở mức 8-13%), tạo áp lực lên lạm phát của các quốc gia. Các ngân hàng trung ương lớn trên thế giới, trong đó có Fed, trở nên thận trọng hơn trong việc hạ lãi suất, có ngân hàng trung ương đã phát tín hiệu tăng lãi suất sớm trong tháng 3/2026 để kiểm soát lạm phát, tạo sức ép lên tỷ giá và thị trường tiền tệ trong nước, theo lãnh đạo NHNN.

Trong bối cảnh đó, NHNN định hướng điều hành sẽ theo sát tình hình để điều hành CSTT chủ động, linh hoạt, phối hợp chặt chẽ với chính sách tài khóa và các chính sách vĩ mô khác nhằm kiên định ưu tiên mục tiêu kiểm soát lạm phát, góp phần ổn định kinh tế vĩ mô, hỗ trợ tăng trưởng kinh tế bền vững. Cụ thể:

Thứ nhất, điều hành lãi suất phù hợp với diễn biến thị trường, kinh tế vĩ mô, lạm phát và mục tiêu CSTT; tiếp tục yêu cầu các TCTD thực hiện nghiêm việc công khai lãi suất cho vay;

Thứ hai, tiếp tục điều hành tỷ giá linh hoạt, phù hợp với điều kiện thị trường; phối hợp đồng bộ các công cụ CSTT nhằm ổn định thị trường, đảm bảo thông suốt thị trường ngoại tệ.

Thứ ba, điều hành tín dụng phù hợp với diễn biến vĩ mô, thị trường tiền tệ, đồng thời chỉ đạo các TCTD: tăng trưởng tín dụng an toàn, hiệu quả, hướng tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất kinh doanh, lĩnh vực ưu tiên, các động lực tăng trưởng kinh tế… theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ; Kiểm soát chặt chẽ tín dụng đối với các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro; Tăng cường rà soát, đơn giản hóa thủ tục cấp tín dụng, áp dụng chuyển đổi số vào quy trình cấp tín dụng, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp tiếp cận vốn tín dụng ngân hàng.

Tín dụng tăng tích cực theo thông tin của NHNN, là một trong những yếu tố góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế 2 tháng đầu năm. Đây cũng là bước khởi đầu của các Ngân hàng thương mại trong bối cảnh tín dụng được yêu cầu kiểm soát chất lượng và dư nợ, với kịch bản tăng trưởng cả năm là 15%. Nhiều ngân hàng cho biết NHNN yêu cầu tăng trưởng tín dụng quý 1 không vượt quá 25% chỉ tiêu cả năm (dự kiến mức 15%). Biện pháp này nhằm kiểm soát rủi ro, đặc biệt là trong lĩnh vực bất động sản khi tốc độ cho vay không được tăng nhanh hơn tín dụng chung. Do đó, mức tăng 1,4% là thể hiện rõ tinh thần thực thi theo đúng định hướng của cơ quan quản lý.

Ở góc độ tiếp cận tín dụng của các doanh nghiệp, việc kiểm soát tín dụng được cho là hạn chế phần nào cơ hội vốn trong năm nay. Ông Phạm Duy Hưng - Giám đốc, Chuyên gia Phân tích Cao cấp, Khối Xếp hạng Tín nhiệm và Nghiên cứu, VIS Rating cho rằng việc dòng vốn cho vay, đặc biệt vào lĩnh vực bất động sản, sẽ được kiểm soát chặt chẽ hơn; đồng nghĩa sự cạnh tranh trong tiếp cận vốn giữa các doanh nghiệp vì thế sẽ gia tăng. Theo ông Hưng, trong bối cảnh mặt bằng lãi suất tăng, chi phí vay vốn của doanh nghiệp và cả hộ gia đình đều tăng lên, tạo áp lực lên dòng tiền và khả năng trả nợ.

Trong khi đó, TS Nguyễn Xuân Thành - Giảng viên Trường Chính sách công và Quản lý Fulbright (Đại học Fulbright) cho rằng nếu "đọc vị" thì tăng trưởng GDP 2 chữ số sẽ đến từ đổi mới sáng tạo, không phải từ tín dụng. Tuy nhiên, ông cũng cho rằng nếu quý 1 chính sách tiền tệ khá chặt chẽ, thì có thể sang quý 2 nếu áp lực hỗ trợ tăng trưởng và giảm lãi suất gia tăng, khả năng cơ quan điều hành sẽ nới lỏng linh hoạt hơn.

Lê Mỹ