Kinh tế địa phương
An Giang: Từ "áp lực" chính quyền 2 cấp đến “động lực” phát triển
Hành trình chuyển đổi sang mô hình chính quyền địa phương 2 cấp tại An Giang từ tháng 7/2025 không chỉ là một cuộc “thay áo” về mặt sơ đồ tổ chức, mà thực chất là một cuộc cách mạng về tư duy quản trị
Giữa những bộn bề của việc sáp nhập, rà soát văn bản và áp lực hạ tầng số, An Giang đang kiên trì mục tiêu: Biến những khó khăn của giai đoạn quá độ thành cơ hội để làm sạch bộ máy, tối ưu hóa quy trình và tạo ra “đường cao tốc” cho doanh nghiệp bứt phá.
Những “điểm nghẽn” tất yếu
Việc thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp tại An Giang là một bước đi mạnh mẽ nhằm tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước. Tuy nhiên, nhìn lại chặng đường từ giữa năm 2025 đến Quý I/2026, những thách thức đặt ra là không hề nhỏ. Theo báo cáo của UBND tỉnh, khó khăn đầu tiên nằm ở khối lượng "di sản" văn bản quy phạm pháp luật (VBQPPL) cần xử lý.
Trong các phiên họp chỉ đạo điều hành, Chủ tịch UBND tỉnh An Giang, Hồ Văn Mừng đã nhấn mạnh: "Việc chuẩn bị và thực thi mô hình 2 cấp là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, đòi hỏi sự tập trung tuyệt đối để không làm gián đoạn các dịch vụ công, dù chỉ một ngày". Tuy nhiên, thực tế rà soát cho thấy có tới 866 VBQPPL cần phải xem xét, xử lý để phù hợp với quy định mới. Trong đó, hằng trăm văn bản do HĐND và UBND tỉnh ban hành trước đây cần thay thế hoặc bãi bỏ để đảm bảo tính thống nhất pháp lý sau khi sáp nhập các đơn vị hành chính.
Khó khăn tiếp theo nằm ở tính tương thích của hệ thống công nghệ thông tin. Ông Nguyễn Thanh Phong, Phó Chủ tịch UBND tỉnh An Giang, chia sẻ rằng áp lực lớn nhất đối với tỉnh là phải duy trì sự ổn định của Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính (TTHC) trong bối cảnh dữ liệu đang được cấu trúc lại. Tỷ lệ hồ sơ trực tuyến toàn trình và một phần tuy có tăng cao nhưng đôi khi vẫn gặp tình trạng "vênh" dữ liệu giữa địa phương và Trung ương, khiến tiến độ giải quyết của cán bộ bị ảnh hưởng trực tiếp.
Dưới góc độ quản lý nhân sự, ông Nguyễn Hoàng Thông, Giám đốc Sở Nội vụ, bổ sung một khía cạnh quan trọng: Tâm lý và trình độ của đội ngũ cán bộ sau sáp nhập. "Khi sáp nhập các đơn vị, khối lượng công việc tăng lên trong khi số lượng đầu mối giảm xuống. Một bộ phận cán bộ công chức, nhất là ở cấp cơ sở, vẫn chưa kịp thích nghi với cường độ làm việc của chính quyền điện tử, dẫn đến việc xử lý hồ sơ đôi lúc còn chậm so với yêu cầu". Đây là một "điểm nghẽn" về con người mà nếu không giải quyết dứt điểm sẽ làm giảm đi giá trị của mô hình chính quyền tinh gọn.
Doanh nghiệp và những rào cản kỹ thuật
Đối với cộng đồng doanh nghiệp “khách hàng” chính của nền hành chính, những cải cách của An Giang mang lại nhiều kỳ vọng nhưng cũng không ít trăn trở. Ông Nguyễn Văn Ngộ, Phó Tổng giám đốc Công ty TNHH Trường Phát, một đơn vị luôn bám sát các chuyển động chính sách tại địa phương, thẳng thắn chia sẻ: “Chúng tôi đánh giá cao tinh thần phục vụ của chính quyền tỉnh sau khi ổn định mô hình 2 cấp. Tuy nhiên, trong giai đoạn chuyển đổi, khó khăn lớn nhất mà doanh nghiệp gặp phải chính là tình trạng nghẽn mạng trên Cổng Dịch vụ công quốc gia vào những khung giờ cao điểm”.
Theo ông Ngộ, việc thực hiện các thủ tục về đầu tư, xây dựng hay đất đai đòi hỏi sự chính xác và kịp thời. Khi hệ thống theo dõi chỉ đạo điều hành xảy ra lỗi cục bộ hoặc đường truyền kết nối từ địa phương lên Bộ ngành Trung ương không ổn định, doanh nghiệp rơi vào tình thế “tiến thoái lưỡng nan”. “Có những lúc chúng tôi đã hoàn tất hồ sơ trực tuyến nhưng hệ thống không phản hồi, hoặc trạng thái hồ sơ bị treo, dẫn đến việc không thể theo dõi tiến độ để chủ động phương án sản xuất kinh doanh”, ông Ngộ cho biết thêm.
Bên cạnh đó, việc thiếu hụt các văn bản hướng dẫn cụ thể về trình tự thủ tục hành chính khi có sự thay đổi chính sách từ 3 cấp sang 2 cấp cũng khiến doanh nghiệp bối rối. Những vướng mắc về phí, lệ phí và quy trình nội bộ của các sở, ngành đôi khi chưa đồng bộ với giao diện trên cổng dịch vụ công, tạo ra những “khoảng trống” thông tin cần được lấp đầy bằng sự giải thích trực tiếp, thay vì tự động hóa hoàn toàn.
Khi cải cách bắt đầu “đơm hoa kết trái”
Bất chấp những khó khăn mang tính giai đoạn, những con số từ báo cáo kết quả cải cách hành chính năm 2025 và Quý I/2026 của An Giang vẫn cho thấy những tín hiệu rất lạc quan. Sự quyết liệt của lãnh đạo tỉnh đã tạo ra những kết quả định lượng rõ rệt.
Việc cắt giảm tối thiểu 30% thời gian giải quyết TTHC không chỉ là một mục tiêu trên giấy mà đã được hiện thực hóa, giúp tiết kiệm cho người dân và doanh nghiệp hàng tỷ đồng mỗi năm. Tỉnh đã công bố 1.114 dịch vụ công trực tuyến toàn trình, đạt tỷ lệ hồ sơ xử lý trực tuyến rất cao. Đặc biệt, việc triển khai Kho dữ liệu điện tử của tổ chức, cá nhân đã bắt đầu phát huy tác dụng. Doanh nghiệp chỉ cần cung cấp thông tin một lần, các lần sau hệ thống sẽ tự động trích xuất, giúp giảm thiểu đáng kể thời gian nộp hồ sơ.
Một điểm sáng khác là việc số hóa dữ liệu. Với hơn 5,6 triệu dữ liệu hộ tịch được hoàn thiện và 12 cơ sở dữ liệu chuyên ngành đi vào vận hành, An Giang đang sở hữu một "tài nguyên số" quý giá. Điều này giúp cho việc chỉ đạo, điều hành của UBND tỉnh trở nên chính xác hơn dựa trên dữ liệu thực (data-driven), thay vì chỉ dựa trên báo cáo định kỳ.
Kết quả đánh giá theo Bộ chỉ số theo Quyết định số 766/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ là minh chứng rõ nhất. Việc An Giang đạt loại xuất sắc và xếp thứ hạng cao trong nhóm các tỉnh, thành phố phía Nam cho thấy mô hình chính quyền 2 cấp đang dần đi vào quỹ đạo ổn định. Sự cải thiện về chỉ số hài lòng của người dân và doanh nghiệp chính là "trái ngọt" sau những nỗ lực bền bỉ của cả hệ thống chính trị.
Để mô hình chính quyền 2 cấp thực sự trở thành "đòn bẩy" kinh tế, tỉnh An Giang đã tổng hợp và gửi đi những kiến nghị quyết liệt tới các Bộ, ngành Trung ương và Chính phủ. Đây là những đề xuất xuất phát từ thực tiễn "xương máu" trong quá trình vận hành tại địa phương. Cụ thể, về hạ tầng truyền dẫn và đồng bộ dữ liệu: An Giang kiến nghị Bộ Khoa học và Công nghệ cùng Bộ Tài chính cần ưu tiên nguồn lực để nâng cấp, hoàn thiện Hệ thống thông tin giải quyết TTHC theo mô hình tập trung. Mục tiêu là phải đảm bảo đường truyền thông suốt 24/7 và đồng bộ hóa dữ liệu tuyệt đối với Cổng Dịch vụ công Quốc gia. Phải chấm dứt tình trạng "sai lệch dữ liệu" về phí, lệ phí hoặc thời gian giải quyết giữa quy định của địa phương và hệ thống của Bộ, ngành Trung ương.
Về chiến lược đào tạo con người: Đề nghị Bộ Nội vụ chủ trì xây dựng các chương trình đào tạo, tập huấn chuyên sâu dành riêng cho địa phương thực hiện mô hình chính quyền 2 cấp. Nội dung cần tập trung vào kỹ năng chuyển đổi số, quản trị hệ thống ISO điện tử và năng lực xử lý tình huống trong môi trường hành chính số. Sau sáp nhập, trình độ cán bộ không thể đứng yên mà phải được "nâng cấp" tương xứng với sự thay đổi của bộ máy.
Về đồng hành cùng doanh nghiệp: Tỉnh kiến nghị các cơ quan Trung ương sớm ban hành các văn bản hướng dẫn chi tiết, rõ ràng ngay khi có chính sách mới thay đổi. Đối với địa phương, cần tăng cường các buổi tập huấn, đối thoại trực tiếp với doanh nghiệp để giải đáp các vướng mắc về TTHC. Việc nâng cấp đường truyền mạng mạnh không chỉ là vấn đề kỹ thuật, mà là cam kết của chính quyền trong việc hỗ trợ doanh nghiệp phát triển bền vững sau khi ổn định bộ máy.
Cải cách hành chính không phải là một đích đến, mà là một hành trình không ngừng nghỉ. Với An Giang, việc thực hiện chính quyền 2 cấp là một phép thử đầy cam go nhưng cũng đầy hứa hẹn. Những khó khăn hiện tại là thực tế, nhưng những giải pháp mà tỉnh đang triển khai cho thấy một tầm nhìn chiến lược và quyết tâm chính trị rất cao. Khi những "điểm nghẽn" về hạ tầng và con người được khơi thông bằng các chính sách đào tạo, đầu tư đúng đắn và sự hỗ trợ kịp thời từ Trung ương, nền hành chính An Giang chắc chắn sẽ trở thành bệ phóng vững chắc cho sự phát triển của cộng đồng doanh nghiệp, góp phần vào sự thịnh vượng chung của vùng đất Chín Rồng.
CẢI CÁCH HÀNH CHÍNH TỈNH AN GIANG (QUÝ I/2026)
Giải quyết xong 234.316 hồ sơ; tỷ lệ đúng và trước hạn đạt 98,49%. Tiếp nhận và xử lý 81,5% phản ánh, kiến nghị của người dân và tổ chức.
Phê duyệt Đề án vị trí việc làm cho 102 xã/phường/đặc khu và 14 cơ quan chuyên môn. Quản lý 2.589 biên chế công chức và 63.298 người làm việc tại các đơn vị sự nghiệp công lập.
Thu ngân sách 02 tháng đầu năm đạt 5.879 tỷ đồng (18,2% dự toán). Giải ngân vốn đầu tư công đạt 1.040.080 triệu đồng.
Chỉ số phục vụ: Đạt 95,17/100 điểm (Xếp hạng 18/34 tỉnh, thành phố – Mức xuất sắc).
Dịch vụ công trực tuyến: Tiếp nhận 270.476 hồ sơ nộp trực tuyến (chiếm tỷ lệ 85,3% tổng hồ sơ).
Hạ tầng số: Phủ sóng Internet cáp quang và băng rộng di động đến 100% cấp xã và khóm, ấp. Số hóa: 100% văn bản trao đổi dưới dạng điện tử; cấp hơn 20.000 chữ ký số công vụ.