Kinh tế địa phương

Diễn đàn Kinh tế tư nhân Việt Nam 2026 - Vòng đối thoại địa phương tại TP. Huế không chỉ là cuộc gặp gỡ giữa chính quyền và cộng đồng doanh nghiệp, mà còn là dịp để lãnh đạo thành phố, các sở, ngành, cơ quan chuyên môn lắng nghe những vấn đề đang đặt ra từ thực tiễn sản xuất, kinh doanh.

Đó là những khó khăn về đất đai, vốn, thủ tục hành chính, tiếp cận chính sách, thị trường và chuyển đổi số mà doanh nghiệp đang trực tiếp đối mặt. Quan trọng hơn, từ những tiếng nói ấy, chính quyền có thêm cơ sở để nhận diện điểm nghẽn, điều chỉnh phương thức điều hành và tìm giải pháp khơi thông nguồn lực cho khu vực kinh tế tư nhân.

Tăng trưởng nhưng doanh nghiệp còn nhỏ

Những con số 7 tháng đầu năm 2026 cho thấy kinh tế Huế đang có những chuyển động tích cực. Thành phố đón hơn 5,1 triệu lượt khách, doanh thu du lịch đạt trên 12.088 tỷ đồng; sản xuất công nghiệp tăng 10,2%, trong đó riêng ngành chế biến, chế tạo tăng 13,8%. Tổng vốn đầu tư thực hiện đạt 21.285 tỷ đồng, khu vực ngoài nhà nước chiếm khoảng 65,6%. Thành phố cũng cấp mới 38 dự án với tổng vốn đăng ký 22.660 tỷ đồng.

Tuy nhiên, phía sau những con số tăng trưởng vẫn là bài toán về quy mô và sức khỏe của khu vực doanh nghiệp. Huế hiện có khoảng 7.300 doanh nghiệp đang hoạt động, tương đương khoảng 45 doanh nghiệp/vạn dân, chưa bằng một nửa mức bình quân cả nước. Khoảng 98% doanh nghiệp là nhỏ và vừa, trong đó trên 70% là doanh nghiệp siêu nhỏ.

Vì vậy, bài toán đặt ra không chỉ là làm thế nào để có thêm doanh nghiệp, thêm dự án và thêm vốn đầu tư, mà quan trọng hơn là làm sao để doanh nghiệp tồn tại, lớn lên và tham gia sâu hơn vào các chuỗi giá trị.

Đây cũng là bài toán chung của kinh tế tư nhân Việt Nam trong bối cảnh mới. Nghị quyết 68-NQ/TW đặt mục tiêu đến năm 2030 cả nước có 2 triệu doanh nghiệp; khu vực kinh tế tư nhân tăng trưởng bình quân 10-12% mỗi năm, đóng góp khoảng 55-58% GDP và có ít nhất 20 doanh nghiệp lớn tham gia chuỗi giá trị toàn cầu.

Ba hướng mở cho kinh tế tư nhân Huế

Từ thực tiễn của Huế, ông Vũ Hồng Quân, Phó Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam đề xuất thành phố tập trung vào ba hướng lớn.

Trước hết là tiếp tục giảm chi phí thời gian, nâng cao tính minh bạch và khả năng dự báo của môi trường đầu tư, nhất là trong các lĩnh vực đầu tư, đất đai, xây dựng và môi trường. Với doanh nghiệp, thời gian cũng là vốn. Một dự án chậm thêm vài tháng vì thủ tục không chỉ làm tăng chi phí của nhà đầu tư mà còn kéo chậm quá trình tạo ra sản phẩm, việc làm và nguồn thu cho địa phương.

Cùng với thu hút các dự án lớn, Huế cần tăng cường sự tham gia của doanh nghiệp địa phương vào các chuỗi giá trị mới, qua đó tạo sức lan tỏa và giúp doanh nghiệp bản địa lớn lên cùng các dự án đầu tư. Một dự án công nghiệp lớn sẽ tạo tác động lan tỏa mạnh hơn nếu xung quanh hình thành mạng lưới doanh nghiệp tại Huế cung cấp linh kiện, dịch vụ logistics, kỹ thuật, công nghệ và nhân lực.

Hướng thứ ba là đưa tri thức, công nghệ và đổi mới sáng tạo đến gần thị trường hơn. Huế có những lợi thế đặc thù với Đại học Huế, Bệnh viện Trung ương Huế, đội ngũ trí thức và hệ sinh thái khởi nghiệp. Vấn đề là tạo cơ chế kết nối để doanh nghiệp có thể đặt hàng các bài toán nghiên cứu; các kết quả khoa học có môi trường thử nghiệm, thương mại hóa; startup có khách hàng đầu tiên; còn doanh nghiệp nhỏ có thể tiếp cận AI và các giải pháp chuyển đổi số với chi phí phù hợp.

Ba hướng đi này, nếu được cụ thể hóa thành những cơ chế và giải pháp thực chất, có thể giúp Huế chuyển từ tư duy “thu hút đầu tư” sang “kiến tạo hệ sinh thái để doanh nghiệp cùng phát triển”.

Biến lợi thế thành giá trị

Theo các chuyên gia, Huế đang đứng trước một không gian phát triển mới khi trở thành một trong 7 thành phố trực thuộc Trung ương. Với khoảng 7.300 doanh nghiệp đang hoạt động, khu vực tư nhân có thể trở thành một lực lượng quan trọng để chuyển hóa lợi thế về di sản văn hóa, cảnh quan, dịch vụ và nền tảng tri thức thành những sản phẩm kinh tế có giá trị cao.

Theo TS. Đỗ Thiên Anh Tuấn, Chuyên gia kinh tế, Giảng viên Trường Chính sách công và Quản lý Fulbright, phân tích những cơ hội từ Dự thảo Luật Phát triển đô thị, trong đó có các vấn đề về thể chế, kiến trúc thể chế hai tầng, định vị 5 cực tăng trưởng mới và một số mô hình phát triển được gợi mở cho Huế như Khu kinh tế đặc biệt Chân Mây - Lăng Cô, Khu công nghệ cao y sinh và sức khỏe Huế, nền kinh tế bạc và đô thị phục hồi sức khỏe.

Ở lĩnh vực du lịch, ông Vũ Anh Tuấn, chuyên gia tư vấn dự án du lịch Creative4mekong - Mekong Institute - Thailand tại Việt Nam, cho rằng Huế cần tăng cường ứng dụng công nghệ để kết nối các chủ thể trong hệ sinh thái, số hóa sản phẩm, dịch vụ và thông tin du lịch, qua đó nâng cao trải nghiệm du khách và năng lực cạnh tranh của điểm đến.

Từ những hiến kế tại diễn đàn có thể thấy, dư địa phát triển của Huế không chỉ nằm ở việc thu hút thêm bao nhiêu dự án hay bao nhiêu nguồn vốn. Giá trị lớn hơn nằm ở khả năng biến các nguồn lực sẵn có thành một hệ sinh thái kinh tế năng động, nơi doanh nghiệp tư nhân được trao thêm không gian để đầu tư, đổi mới, liên kết và lớn lên.

Ông Hoàng Hải Minh, Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP. Huế nhấn mạnh, TP. Huế rất mong muốn được lắng nghe những tâm tư, nguyện vọng, những thuận lợi, khó khăn mà cộng đồng doanh nghiệp đang trực tiếp đối mặt. Chúng tôi cũng rất muốn lắng nghe những hiến kế, những tâm tư, tâm huyết để cho sự phát triển của thành phố. Và quan trọng hơn hết, chúng tôi muốn lắng nghe để chính quyền phục vụ tốt hơn, cùng đồng hành với doanh nghiệp để chúng ta phát triển thành phố một cách bền vững.

Đó cũng là thước đo quan trọng cho hiệu quả của quá trình đồng hành giữa chính quyền và doanh nghiệp: không chỉ tháo gỡ một điểm nghẽn cụ thể, mà tạo ra một môi trường đủ thuận lợi để cộng đồng doanh nghiệp tự tin đi xa hơn trên hành trình phát triển của Huế.

Trương Khắc Trà