Kinh tế địa phương
Hiện thực hoá phương châm “Doanh nghiệp phát tài – Lào Cai phát triển”
Ngày 08/9/2026, Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam phối hợp với Hội Doanh nhân trẻ tỉnh Lào Cai tổ chức Vòng đối thoại địa phương – Diễn đàn Kinh tế tư nhân Việt Nam 2026 (VPSF 2026) – Phiên đối thoại tỉnh Lào Cai.
Đây là phiên đối thoại địa phương thứ 25 thuộc Vòng đối thoại địa phương VPSF 2026.
8 bài toán lớn của Lào Cai
Phát biểu khai mạc Phiên đối thoại, bà Nguyễn Thị Minh Hiền, Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ tỉnh Lào Cai nhấn mạnh: Phiên đối thoại được xây dựng bám sát 08 bài toán lớn về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số mà UBND tỉnh công bố tại Thông báo số 78/TB-UBND ngày 28/5/2026. Thay vì chỉ đặt vấn đề cần thêm chính sách gì, Phiên đối thoại tập trung vào câu hỏi làm thế nào đưa chủ trương, định hướng và các “đề bài” của tỉnh thành sản phẩm, doanh thu, việc làm, năng lực cạnh tranh và những kết quả có thể đo đếm. Hội Doanh nhân trẻ tỉnh Lào Cai xác định vai trò cầu nối giữa doanh nghiệp với chính quyền, chuyên gia, nhà khoa học và Ban Tổ chức VPSF 2026; đồng thời cam kết tổng hợp các kiến nghị vượt thẩm quyền để chuyển tới các vòng đối thoại tiếp theo.
Ông Lưu Công Thành, Phó Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam cho rằng cách tiếp cận của Lào Cai khi công bố 08 bài toán lớn là tích cực, bởi địa phương không bắt đầu từ câu hỏi “có công nghệ gì” mà từ câu hỏi “Lào Cai đang cần giải quyết bài toán gì”.
Theo ông Thành, bước tiếp theo là đưa các bài toán từ danh mục nhiệm vụ trở thành “thị trường của giải pháp”, nơi doanh nghiệp tham gia bằng công nghệ, vốn và năng lực tổ chức thực hiện. Trung ương Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam đề xuất ba hướng trọng tâm: tạo cơ chế để doanh nghiệp thực sự tham gia giải các bài toán lớn của tỉnh; giúp doanh nghiệp Lào Cai lớn lên cùng các dự án lớn và không gian phát triển mới, thông qua kết nối B2B, xúc tiến thương mại nội khối và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng; đồng thời đưa tinh thần khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo vào chính các bài toán phát triển địa phương. Trung ương Hội sẵn sàng phối hợp lựa chọn những nhóm sản phẩm, doanh nghiệp cụ thể của Lào Cai để kết nối thị trường, thay vì dừng ở các chương trình giao lưu chung.
Từ góc độ khoa học và công nghệ, PGS TS Vũ Văn Tích cho rằng mục tiêu tăng trưởng hai con số đòi hỏi phải chuyển từ mô hình tăng trưởng cũ sang mô hình dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, dữ liệu và sự phối hợp thực chất giữa Nhà nước – nhà khoa học – doanh nghiệp.
Ông đề xuất lựa chọn một nhóm doanh nghiệp có tiềm năng, có công nghệ lõi hoặc khả năng tiếp nhận công nghệ để tập trung hỗ trợ; gắn trách nhiệm người đứng đầu với các chỉ tiêu định lượng; xây dựng nền tảng số và dữ liệu thành trục vận hành của mô hình “ba nhà”.
Về lộ trình, năm 2026 cần đẩy mạnh các mô hình sandbox; giai đoạn 2027–2028 nhân rộng các mô hình thí điểm thành công; giai đoạn 2029–2030 tập trung hoàn thành các mục tiêu đã đặt ra. Theo PGS TS Vũ Văn Tích, 08 bài toán lớn sẽ chỉ thực sự trở thành động lực tăng trưởng khi được tổ chức thành các nhiệm vụ mở, có dữ liệu, đầu mối, cơ chế thử nghiệm và sự tham gia thực chất của doanh nghiệp.
Các tham luận từ cộng đồng doanh nghiệp tiếp tục cụ thể hóa tinh thần “từ thể chế đến hành động”. Bà Nguyễn Thị Khuyên, Phó Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ tỉnh Lào Cai, Giám đốc Công ty TNHH Nasaki Việt Nam đề xuất chuyển từ tư duy “bảo tồn văn hóa” sang “bảo tồn để tạo giá trị”, xây dựng “Bản đồ ADN văn hóa Lào Cai”, ngân hàng tài sản văn hóa số và chương trình đồng hành phát triển “Kinh tế bản sắc Lào Cai”. Mục tiêu là số hóa các giá trị độc bản, phát triển sản phẩm thương mại, thương hiệu và đưa văn hóa vào chuỗi giá trị du lịch, thiết kế, thương mại điện tử, công nghiệp sáng tạo, qua đó vừa tạo sinh kế cho cộng đồng, vừa tạo lợi thế cạnh tranh dài hạn cho địa phương.
Ở góc độ chuyển đổi số, ông Nguyễn Xuân Tùng, Ủy viên Ban Chấp hành Hội Doanh nhân trẻ tỉnh Lào Cai, Giám đốc Công ty TNHH MTV Kinh doanh Công nghệ DNT cho rằng chuyển đổi số đối với doanh nghiệp nhỏ không nhất thiết bắt đầu bằng những hệ thống đắt tiền, mà từ một vấn đề cụ thể, công cụ vừa sức và sự tham gia trực tiếp của người đứng đầu doanh nghiệp. Từ thực tế ứng dụng AI và tự phát triển nền tảng công nghệ, ông kiến nghị tăng các gói chuyển đổi số mẫu theo từng ngành; hỗ trợ vốn, nhân lực số và đào tạo; đồng thời hình thành kênh tư vấn pháp lý về AI, dữ liệu cá nhân và các quy định mới cho doanh nghiệp nhỏ. Một yêu cầu được nhấn mạnh là xây dựng nền tảng số dùng chung để rút ngắn khoảng cách giữa doanh nghiệp vùng cao với trung tâm hành chính sau sắp xếp địa giới.
4 nhiệm vụ trọng tâm
Phiên đối thoại mở diễn ra với tinh thần thẳng thắn, tập trung vào những vấn đề gắn trực tiếp với đầu tư, sản xuất và kinh doanh: phát triển khu, cụm công nghiệp và khả năng tham gia chuỗi giá trị của doanh nghiệp địa phương; nông nghiệp công nghệ cao, dược liệu và chế biến sâu; hạ tầng, du lịch, thương mại, logistics; chuyển đổi số, dữ liệu; nguồn nhân lực và môi trường đầu tư. Trả lời câu hỏi về phát triển khu, cụm công nghiệp, lãnh đạo Sở Tài chính khẳng định thu hút một dự án lớn mới chỉ là bước đầu; hiệu quả bền vững hơn là từ mỗi dự án hình thành được một hệ sinh thái để doanh nghiệp Lào Cai cùng tham gia, cùng lớn lên và cùng hưởng lợi. Đây sẽ là một định hướng quan trọng trong tham mưu thu hút đầu tư và phát triển khu, cụm công nghiệp của tỉnh trong thời gian tới.
Đối với lĩnh vực dược liệu, lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường cho biết tỉnh định hướng chuyển từ sản xuất nhỏ lẻ sang vùng nguyên liệu tập trung gắn với chế biến và tiêu thụ, khai thác lợi thế dược liệu vùng núi cao, dưới tán rừng và tri thức bản địa. Mục tiêu đến năm 2030 là có ít nhất 8.500 ha dược liệu trồng tập trung, giá trị chế biến trên 2.000 tỷ đồng, ít nhất 70% sản xuất và chế biến dược liệu thông qua các chuỗi tiêu thụ ổn định, duy trì ít nhất 10 chuỗi và xây dựng ít nhất 6 cơ sở chế biến mới.
Tỉnh đồng thời định hướng chuẩn hóa vùng trồng, truy xuất nguồn gốc, phát triển dữ liệu số và thương hiệu dược liệu Lào Cai, ưu tiên doanh nghiệp có năng lực bảo quản, chế biến sâu và liên kết ổn định với người sản xuất.
Trao đổi về lợi thế cửa khẩu và hành lang kinh tế Côn Minh – Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng – Quảng Ninh, ông Vũ Bá Phú, Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại, Bộ Công Thương cho rằng không gian phát triển mới mở ra cơ hội để Lào Cai chuyển từ một điểm thông quan thành trung tâm trung chuyển, logistics và đầu mối xúc tiến thương mại kết nối Việt Nam, ASEAN với khu vực Tây Nam Trung Quốc.
Một hướng đi cần ưu tiên là thương mại điện tử xuyên biên giới, kết hợp kho ngoại quan, logistics, sơ chế – đóng gói và các nền tảng số; đồng thời gắn thương mại điện tử với du lịch, văn hóa và dịch vụ để đưa sản phẩm OCOP, dược liệu, thổ cẩm, đặc sản địa phương tiếp cận trực tiếp thị trường quốc tế. Bộ Công Thương và Cục Xúc tiến thương mại cam kết tiếp tục đồng hành với Lào Cai trong các chương trình xúc tiến thương mại quốc gia, kết nối giao thương với Vân Nam, Tứ Xuyên, Trùng Khánh và hỗ trợ đào tạo kỹ năng thương mại điện tử xuyên biên giới cho doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Chia sẻ tại tọa đàm, ông Hoàng Bình Quân, Chủ tịch danh dự Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam nhấn mạnh yêu cầu “thay đổi và dám thay đổi” đối với doanh nghiệp trẻ, từ tầm nhìn, năng lực hợp tác đến quản trị hiện đại và xây dựng uy tín trên thị trường. Với chính quyền, ông đề xuất tinh thần “ba cùng” với doanh nhân: cùng bàn, cùng làm và cùng tháo gỡ; đồng thời nghiên cứu dành nguồn lực phù hợp để mở các mô hình sandbox cho doanh nhân trẻ thử nghiệm ý tưởng, công nghệ và mô hình kinh doanh mới. Theo ông, khi doanh nhân trẻ có không gian thử nghiệm và có sự đồng hành của chính quyền, tinh thần dấn thân sẽ được khuyến khích và tạo thêm nền tảng cho sự hình thành những doanh nghiệp mới có năng lực phát triển dài hạn.
Phát biểu chỉ đạo tại Phiên đối thoại, ông Nguyễn Tuấn Anh, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai khẳng định tỉnh đang quyết liệt cải thiện môi trường đầu tư, cắt giảm thủ tục và quy trình không cần thiết, đẩy mạnh phân cấp gắn với trách nhiệm người đứng đầu và sử dụng công nghệ để xây dựng nền hành chính phục vụ nhanh, minh bạch. Mục tiêu không chỉ là tăng số lượng doanh nghiệp thành lập mới mà quan trọng hơn là tạo điều kiện để doanh nghiệp “sống được, phát triển được và lớn lên được”. Chủ tịch UBND tỉnh đề nghị sau Phiên đối thoại, các sở, ngành tiếp tục rà soát các nội dung thuộc lĩnh vực phụ trách theo nguyên tắc: việc nào đã rõ thì tổ chức thực hiện ngay; việc nào còn vướng phải xác định rõ nguyên nhân, thẩm quyền và thời hạn giải quyết.
Trên cơ sở các nội dung trao đổi tại Diễn đàn, UBND tỉnh Lào Cai xác định bốn nhóm nhiệm vụ trọng tâm: tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh và hạ tầng; coi doanh nghiệp tư nhân là động lực trực tiếp, thúc đẩy các chuỗi liên kết giá trị và duy trì cơ chế tương tác, tiếp nhận phản ánh trực tiếp từ doanh nghiệp; đưa khoa học, công nghệ và chuyển đổi số vào thực tiễn sản xuất thông qua 08 bài toán lớn, trong đó dữ liệu dùng chung phải được xây dựng với sự tham gia của doanh nghiệp; đồng thời giải phóng, huy động nguồn lực cho các động lực tăng trưởng mới, xử lý dự án tồn đọng và đẩy nhanh hạ tầng chiến lược, kinh tế cửa khẩu, logistics, công nghiệp chế biến – chế tạo, du lịch chất lượng cao, nông nghiệp giá trị cao và kinh tế số.
Chủ tịch UBND tỉnh đề nghị các sở, ngành và cộng đồng doanh nghiệp tiếp tục giữ vững tinh thần hợp lực, biến các ý tưởng sau Diễn đàn thành hành động thực tế; đồng thời đề nghị Hội Doanh nhân trẻ tỉnh Lào Cai tiếp tục phát huy vai trò cầu nối tin cậy giữa doanh nghiệp với chính quyền.
Nhân dịp này, Hội Doanh nhân trẻ tỉnh Lào Cai và Trung tâm Xúc tiến thương mại đầu tư và Du lịch tỉnh Lào Cai đã ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác trong lĩnh vực xúc tiến thương mại và đầu tư. Hoạt động ký kết được kỳ vọng tạo cơ chế phối hợp thường xuyên hơn trong kết nối thị trường, quảng bá sản phẩm, xúc tiến đầu tư và hỗ trợ doanh nghiệp địa phương tiếp cận các cơ hội hợp tác mới.
Ban Tổ chức VPSF 2026 và Hội Doanh nhân trẻ tỉnh Lào Cai sẽ tiếp tục tổng hợp đầy đủ các ý kiến, kiến nghị; những nội dung thuộc thẩm quyền địa phương được chuyển tới UBND tỉnh và các sở, ngành để theo dõi xử lý, còn các kiến nghị vượt thẩm quyền hoặc mang tính cơ chế chung sẽ được tổng hợp làm dữ liệu cho Vòng 2 – Bàn tròn kết nối nội lực cấp miền và Vòng 3 – Phiên đối thoại cấp cao của VPSF 2026. Với các nội dung có thể triển khai bằng nguồn lực của cộng đồng doanh nghiệp, Trung ương Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam sẽ phối hợp cùng Hội Doanh nhân trẻ tỉnh Lào Cai tiếp tục kết nối đối tác, công nghệ, nguồn lực và thị trường, góp phần cụ thể hóa phương châm “Doanh nghiệp phát tài – Lào Cai phát triển”.