Dịch vụ tài chính
Bảo hiểm hưu trí tự nguyện: Nâng tầm nhân sự, tích lũy tương lai
Dù được kỳ vọng là “chân kiềng” thứ hai san sẻ gánh nặng với hệ thống bảo hiểm xã hội bắt buộc, thị trường bảo hiểm hưu trí tự nguyện tại Việt Nam vẫn chưa phát triển tương xứng với tiềm năng.
Trong bối cảnh Việt Nam sẽ chính thức bước vào giai đoạn dân số già vào năm 2036, việc thúc đẩy dòng sản phẩm này đã được Chính phủ định hướng rõ trong Quyết định số 928 phê duyệt “Chiến lược tài chính toàn diện quốc gia giai đoạn 2026-2030”. Bà Lay Hoon Tan - Tổng Giám đốc Sun Life Việt Nam, đơn vị hiện đang giữ vị thế dẫn đầu về thị phần bảo hiểm hưu trí tự nguyện trong 5 năm gần đây, trao đổi với Diễn đàn Doanh nghiệp.

- Thưa bà, bảo hiểm hưu trí tự nguyện được xem là một thiết chế tài chính quan trọng nhằm giảm gánh nặng an sinh, tuy nhiên, phân khúc này vẫn khá “kén khách”. Theo bà, đâu là những “nút thắt” đang hiện hữu ở góc độ vận hành thị trường hiện nay?
Đây không phải là vấn đề xuất phát từ riêng sản phẩm hay chính sách, mà là sự kết hợp của nhiều yếu tố mang tính cấu trúc của thị trường.
Thứ nhất, nhận thức về việc chuẩn bị tài chính cho tuổi nghỉ hưu tại Việt Nam vẫn còn tương đối mới. Phần lớn người Việt Nam hiện nay vẫn đang ưu tiên dòng tiền cho các mục tiêu tài chính ngắn và trung hạn như mua nhà, nuôi dạy con cái hoặc đầu tư kinh doanh. Nhu cầu tài chính cho 20 đến 30 năm sau khi nghỉ hưu lại chưa nhận được sự quan tâm tương xứng, đặc biệt trong bối cảnh tuổi thọ ngày càng gia tăng.
Thứ hai, nhiều người vẫn chưa thực sự nhìn nhận bảo hiểm hưu trí tự nguyện như một giải pháp bổ sung quan trọng cho hệ thống bảo hiểm xã hội bắt buộc để duy trì nguồn thu nhập ổn định. Bên cạnh đó, dù các chính sách ưu đãi thuế hiện hành đã tạo nền tảng tích cực, thị trường vẫn còn dư địa để tiếp tục hoàn thiện, qua đó tạo sức bật khuyến khích sự tham gia rộng rãi hơn từ phía doanh nghiệp và người lao động. Việc Chính phủ đưa phát triển bảo hiểm hưu trí vào Chiến lược Tài chính Toàn diện Quốc gia giai đoạn 2026-2030 là một động lực cực kỳ quan trọng để nâng cao nhận thức và mở rộng độ bao phủ.
- Với định hướng nhắm tới lực lượng lao động trẻ, hộ kinh doanh và các doanh nghiệp vừa và nhỏ, chiến lược thiết kế sản phẩm của Sun Life sẽ hỗ trợ tháo ra sao về tính linh hoạt dòng tiền và tối ưu thuế khi sử dụng?
Chúng tôi thiết kế giải pháp dựa trên đặc thù tài chính của từng nhóm đối tượng. Đối với người lao động trẻ, xu hướng dịch chuyển việc làm đang diễn ra khá phổ biến. Do đó, tính “liên tục” của tài khoản hưu trí là yếu tố then chốt, người lao động cần sự đảm bảo rằng khoản tích lũy vẫn được duy trì khi họ chuyển đổi công việc, thông qua việc tự đóng góp hoặc tiếp tục tham gia cùng doanh nghiệp mới. Sản phẩm dành cho nhóm này yêu cầu tính linh hoạt cao, với mức đóng phù hợp khả năng tài chính, quy trình đơn giản và minh bạch.
Đối với hộ kinh doanh và các doanh nghiệp nhỏ, nhu cầu không chỉ dừng ở việc tích lũy mà còn là bài toán tối ưu hiệu quả tài chính và chính sách thuế. Nhóm khách hàng này thường phải kiêm nhiệm nhiều vai trò nên cần các sản phẩm đơn giản, đầu tư an toàn, có lãi suất được đảm bảo, giúp họ không phải tốn thêm công sức quản lý.
Ngoài ra, khi doanh nghiệp tham gia, bảo hiểm hưu trí tự nguyện trở thành một công cụ phúc lợi sắc bén, giúp bảo vệ nhân viên trước rủi ro và tích lũy cho tương lai.
- Thị trường tài chính luôn chú trọng cao về tính minh bạch đối với bất kỳ sản phẩm, dịch vụ tài chính nào. Sun Life cụ thể hóa cam kết này như thế nào để đảm bảo an toàn dòng vốn, sinh lời bền vững và đóng góp ngược lại cho vĩ mô?
Niềm tin là yếu tố cốt lõi đối với mọi giải pháp hưu trí dài hạn. Tại Sun Life Việt Nam, quỹ hưu trí tự nguyện được thành lập và hạch toán độc lập, đồng thời chịu sự giám sát chặt chẽ của Bộ Tài chính. Tài sản của quỹ được quản lý hoàn toàn tách biệt với các hoạt động kinh doanh khác của công ty nhằm đảm bảo tối đa quyền lợi cho khách hàng. Người tham gia được cập nhật định kỳ và chi tiết về giá trị tài khoản, kết quả đầu tư, chi phí quản lý cũng như mọi thay đổi liên quan. Quan trọng hơn, chúng tôi luôn định hướng khách hàng nhìn nhận đây là một khoản đầu tư dài hạn, giá trị cốt lõi không nằm ở những biến động ngắn hạn, mà ở khả năng tích lũy bền vững qua nhiều thập kỷ.
Bên cạnh đó, xét trên bình diện vĩ mô, bảo hiểm không chỉ là tấm lá chắn bảo vệ rủi ro cá nhân mà dòng vốn bảo hiểm còn là động lực thầm lặng của nền kinh tế bền vững. Hiện nay, quy mô đầu tư của toàn ngành bảo hiểm vào nền kinh tế đã vượt mốc 1 triệu tỷ đồng. Đây là một nguồn vốn trung và dài hạn vô cùng dồi dào, đóng vai trò huyết mạch giúp duy trì thanh khoản cho thị trường vốn, hỗ trợ Chính phủ xây dựng cơ sở hạ tầng và giúp các doanh nghiệp mở rộng sản xuất kinh doanh. Điều này tạo ra một vòng tuần hoàn giá trị trọn vẹn, nơi sự tích lũy an sinh của người dân hôm nay chính là bệ phóng kiến tạo sự thịnh vượng chung của toàn bộ nền kinh tế trong tương lai.
- Áp lực già hóa dân số đang ngày một hiện hữu. Sun Life có kế hoạch gì để định hình lại nhận thức về hoạch định tài chính và nâng tầm vai trò của bảo hiểm hưu trí tự nguyện đối với cộng đồng doanh nghiệp?
Việt Nam đang đối mặt với tốc độ già hóa dân số rất nhanh. Theo dự báo của Tổ chức Y tế Thế giới, tuổi thọ trung bình của người Việt có thể đạt mức 80 tuổi vào năm 2050. Điều này đồng nghĩa với việc mỗi cá nhân phải chuẩn bị tài chính cho một giai đoạn nghỉ hưu dài hơn.
Khảo sát “Tái định nghĩa tuổi nghỉ hưu” của Tập đoàn Sun Life cho thấy 70% người Việt được hỏi dự kiến sẽ tiếp tục làm việc sau tuổi nghỉ hưu. Đáng chú ý, 60% trong số đó cho biết nguyên nhân chính đến từ nhu cầu đảm bảo thu nhập và an toàn tài chính.
Đây là tín hiệu cảnh báo rõ ràng về khoảng trống trong việc lập kế hoạch hưu trí. Trong bối cảnh cạnh tranh nhân tài ngày càng khốc liệt, bảo hiểm hưu trí tự nguyện không chỉ đơn thuần là chính sách phúc lợi mà đã trở thành công cụ quản trị nhân sự chiến lược. Những doanh nghiệp chủ động quan tâm đến an sinh dài hạn sẽ nắm giữ lợi thế tuyệt đối trong việc thu hút, gắn kết và giữ chân nhân sự.
- Trân trọng cảm ơn bà!
Nhằm góp phần phác thảo bức tranh cơ hội, thách thức và xu hướng cạnh tranh giữ chân nhân tài trên thị trường lao động biến động với “chìa khóa” hướng về khung phúc lợi toàn diện cho người lao động, hỗ trợ doanh nghiệp nắm bắt các thông tin định hình giải pháp nhân sự giữa các xu hướng kinh tế mới, dưới sự chỉ đạo của Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, Tạp chí Diễn Đàn Doanh nghiệp tổ chức hội thảo: “Chiến lược hưu trí tự nguyện, tối ưu thuế và nâng tầm doanh nghiệp”. Hội thảo diễn ra từ 13h30 - 17h ngày 17/9/2026 tại Hội trường VCCI, 171 Võ Thị Sáu, phường Xuân Hòa, TP HCM.