Công nghệ

Từ những lớp tập huấn livestream thực chiến cho đến các hội chợ kết nối vùng quy mô lớn trong Chuỗi sự kiện ngành Công Thương 2026, Hải Phòng đang khẳng định quyết tâm tạo lập một hệ sinh thái thương mại điện tử minh bạch, chuyên nghiệp. Khi năng lực quản lý bắt kịp tốc độ thị trường, kinh tế số thành phố sẽ có thêm bệ phóng vững chắc để vươn xa.

Siết chặt kỷ luật thị trường

Tính riêng trong 8 tháng đầu năm 2026, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ trên địa bàn thành phố ước đạt hơn 283.100 tỷ đồng, tăng 15,92% so với cùng kỳ năm trước. Đáng chú ý, các hoạt động thương mại trực tuyến, giao dịch qua nền tảng số chiếm tỷ trọng ngày càng cao, trở thành động lực quan trọng thúc đẩy kinh tế số phát triển.

Thương mại điện tử giúp doanh nghiệp, hợp tác xã (HTX) và hộ sản xuất mở rộng thị trường, tiếp cận khách hàng toàn diện. Năm 2026, Sở Công Thương Hải Phòng đặt mục tiêu hỗ trợ tối thiểu 300 doanh nghiệp, hộ kinh doanh tham gia các sàn TMĐT hoặc nền tảng số. Các cơ sở được kết nối với hệ thống sàn trong và ngoài nước, đồng thời được đào tạo kỹ năng bán hàng trực tuyến thực chiến.

Với nhiều hộ kinh doanh vốn quen thuộc với phương thức truyền thống, đây là bước chuyển không đơn giản. Từ khâu xây dựng nội dung, livestream đến kỹ năng tương tác, tư vấn khách hàng đều cần có sự hướng dẫn cụ thể. Đơn cử như cơ sở tranh thêu tay ở xã Đại Sơn trước đây chỉ bán cho khách quen, thị trường rất hạn chế. Sau khi được Trung tâm Khuyến công và Tư vấn phát triển công nghiệp (Sở Công Thương) hỗ trợ kỹ thuật và hướng dẫn livestream, cơ sở đã tự tin giới thiệu sản phẩm trực tuyến, tiếp cận hàng loạt khách hàng cùng lúc và liên tục chốt đơn thành công qua các phiên phát trực tiếp. Không dừng lại ở đó, hoạt động hỗ trợ còn được gắn kết chặt chẽ với các chương trình xúc tiến thương mại quy mô lớn. Trung tâm Khuyến công và Tư vấn phát triển công nghiệp đã phối hợp tổ chức các gian hàng, buổi livestream quảng bá sản phẩm tiêu biểu của Hải Phòng tại Tuần Văn hóa, Du lịch và Xúc tiến thương mại Lễ hội mùa Xuân Côn Sơn - Kiếp Bạc hay Hội chợ Thương mại - OCOP và Lễ hội Ẩm thực Yên Tử.

Bên cạnh những cơ hội lớn, không gian mạng cũng bộc lộ nhiều kẽ hở khi quyết định mua sắm phần lớn dựa vào hình ảnh và thông tin do người bán cung cấp. Điều này tạo điều kiện cho hàng giả, hàng kém chất lượng, hàng không rõ nguồn gốc hoặc quảng cáo sai sự thật len lỏi tiếp cận người tiêu dùng.

Công tác kiểm tra, xác minh trên môi trường mạng phức tạp hơn nhiều so với kinh doanh truyền thống do người bán có thể không lưu giữ hàng tại địa điểm đăng ký, kho hàng nằm rải rác ở nhiều nơi. Lực lượng chức năng phải phối hợp đồng bộ giữa cơ quan công an, chủ sàn TMĐT và các đơn vị liên quan để xác định chủ tài khoản, kho chứa và luồng giao dịch.

Trong thời gian qua, Chi cục Quản lý thị trường (Sở Công Thương) đã tăng cường kiểm tra trọng điểm các mặt hàng có nguy cơ vi phạm cao. Lực lượng chức năng đã kiểm tra 8 vụ vi phạm trong lĩnh vực TMĐT, xử lý 6 vụ vi phạm hành chính với tổng số tiền xử phạt hơn 230 triệu đồng, trị giá hàng hóa tiêu hủy gần 550 triệu đồng.

Bước ngoặt lớn cho công tác quản lý là từ ngày 1/7/2026, Luật Thương mại điện tử 2025 chính thức có hiệu lực, tạo hành lang pháp lý vững chắc. Theo đó, các nền tảng TMĐT trung gian bắt buộc phải định danh người bán trước khi cho phép hoạt động; tiếp nhận phản hồi, lưu trữ dữ liệu và phối hợp xử lý dứt điểm các gian hàng vi phạm.

Theo bà Vũ Thị Kim Phượng - Phó Giám đốc Sở Công Thương, những quy định mới giúp cơ quan quản lý phân định rõ trách nhiệm của từng chủ thể gồm người bán, người livestream và chủ quản nền tảng. Việc minh bạch hóa thông tin về chất lượng, xuất xứ, giá cả và chính sách đổi trả không chỉ bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng mà còn tạo môi trường cạnh tranh bình đẳng, giúp các doanh nghiệp chân chính phát triển lành mạnh.

Thúc đẩy liên kết vùng

Nhằm cụ thể hóa các mục tiêu phát triển, UBND thành phố Hải Phòng đã ban hành Kế hoạch số 292/KH-UBND tổ chức Chuỗi sự kiện ngành Công Thương năm 2026, nổi bật là các hoạt động của ngành Công Thương các tỉnh, thành phố khu vực phía Bắc lần thứ XX diễn ra tại Hải Phòng.

Trong Chuỗi sự kiện có tổ chức hội chợ thương mại điện tử 'Kết nối vùng, mở rộng thị trường' năm 2026. Đây là một trong những hoạt động nhằm triển khai Chương trình phát triển thương mại điện tử quốc gia năm 2026, đồng thời thực hiện Kế hoạch phát triển thương mại điện tử trên địa bàn thành phố Hải Phòng giai đoạn 2026-2030 và năm 2026.

Một trong những điểm nổi bật của hội chợ là giới thiệu, quảng bá sản phẩm được tổ chức theo hình thức kết hợp giữa trực tiếp và trực tuyến. Trong đó, các gian hàng dự kiến ứng dụng mã QR để hỗ trợ người tiêu dùng tra cứu thông tin sản phẩm và đặt hàng trên môi trường số. Bên cạnh đó, hội chợ còn bố trí không gian trải nghiệm công nghệ, đổi mới sáng tạo; giới thiệu các giải pháp chuyển đổi số, sàn thương mại điện tử, phương thức thanh toán không dùng tiền mặt như QR Code, ví điện tử và các dịch vụ logistics hiện đại phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh trên môi trường điện tử.

Theo chương trình, các hội nghị tuyên truyền, phổ biến pháp luật về thương mại điện tử và các quy định pháp luật liên quan sẽ được tổ chức trong khuôn khổ sự kiện. Đồng thời, các chương trình workshop sẽ hướng dẫn kỹ năng ứng dụng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo (AI) vào hoạt động thương mại điện tử, góp phần nâng cao năng lực chuyển đổi số cho các chủ thể sản xuất, kinh doanh.

Các doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh cũng sẽ được hỗ trợ trực tiếp trong việc thiết lập, vận hành và tối ưu gian hàng trên các sàn thương mại điện tử. Một trong những mục tiêu quan trọng của hội chợ là tăng cường liên kết vùng trong phát triển thương mại điện tử, kết nối cung - cầu trên môi trường trực tuyến, hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh mở rộng thị trường trong nước và hướng tới xuất khẩu.

Trong khuôn khổ hội chợ dự kiến có hoạt động ký kết các biên bản ghi nhớ, thỏa thuận hợp tác giữa doanh nghiệp địa phương với các sàn thương mại điện tử, đơn vị logistics, đơn vị cung cấp giải pháp thanh toán và đối tác phân phối. Qua đó, hướng tới thiết lập cơ chế hợp tác lâu dài, hình thành mạng lưới hỗ trợ xúc tiến thương mại trực tuyến sau sự kiện và tạo nền tảng mở rộng thị trường tiêu thụ bền vững.

Thông qua các hoạt động đào tạo, tập huấn chuyên sâu về kỹ năng livestream, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), marketing số, Hải Phòng tiếp tục khẳng định quyết tâm xây dựng một thị trường TMĐT phát triển an toàn, thực chất dựa trên nền tảng niềm tin và sự minh bạch. Khi năng lực quản lý song hành cùng tốc độ tăng trưởng của thị trường, TMĐT sẽ thực sự trở thành trụ cột vững chắc thúc đẩy kinh tế số Hải Phòng vươn xa trong kỷ nguyên mới.

Minh Huệ - Hải Ngân