Thái Nguyên đang “tăng tốc” các tuyến cao tốc, cầu và đường liên kết vùng, tạo dư địa cho công nghiệp, logistics và thu hút đầu tư. Việc tháo gỡ vướng mắc mặt bằng, nhân lực sẽ quyết định khả năng đưa công trình sớm phát huy hiệu quả.
Tỉnh Thái Nguyên hiện nay có không gian phát triển rộng hơn, trải dài từ các trung tâm công nghiệp phía Nam đến vùng miền núi phía Bắc. Trong bối cảnh tỉnh đặt mục tiêu tăng trưởng hai con số, hạ tầng giao thông giữ vai trò kết nối thị trường, mở rộng không gian phát triển và thu hút đầu tư.
Những trục kết nối mở rộng không gian kinh tế
Theo Sở Xây dựng Thái Nguyên, quý III/2026, ngành xây dựng Thái Nguyên tăng 14,16%, đóng góp 0,84 điểm phần trăm vào mức tăng GRDP của tỉnh. Hoạt động xây dựng công trình kỹ thuật dân dụng tăng 28,99%; vận tải, kho bãi tăng 14,02%. Các kết quả này cho thấy đóng góp của hạ tầng với sản xuất và lưu thông hàng hóa.
Nổi bật là Dự án đầu tư xây dựng hoàn chỉnh cao tốc CT.07 đoạn Hà Nội - Thái Nguyên - Chợ Mới, khởi công ngày 30/6/2026, thực hiện theo phương thức đối tác công tư (PPP). Tuyến dài khoảng 99 km, tổng mức đầu tư hơn 21.228 tỷ đồng. Đoạn Hà Nội - Thái Nguyên sẽ mở rộng lên 6 làn, đoạn Thái Nguyên - Chợ Mới hoàn chỉnh 4 làn xe.
Đến đầu tháng 10/2026, nhà đầu tư tập trung khảo sát, thiết kế và chuẩn bị các mũi thi công tại những vị trí ưu tiên. Các địa phương đồng thời đẩy nhanh giải phóng mặt bằng, di dời hạ tầng kỹ thuật để tạo điều kiện triển khai dự án. Khi hoàn thành, CT.07 được kỳ vọng tăng năng lực vận tải giữa vùng Thủ đô và các khu vực công nghiệp, miền núi của tỉnh.
Ở hướng tiếp nối, cao tốc Chợ Mới - Bắc Kạn dài khoảng 28,8 km, vốn đầu tư 5.750 tỷ đồng, đã được bàn giao khoảng 99% mặt bằng theo thông tin giữa tháng 10/2026. Các nhà thầu đang đẩy nhanh thi công, phấn đấu hoàn thành năm 2027. Cùng tuyến Bắc Kạn - Cao Bằng đang chuẩn bị đầu tư, các dự án hướng tới hành lang kết nối khu vực biên giới.
Theo hướng Đông - Tây, tuyến đường liên kết Bắc Ninh - Thái Nguyên - Phú Thọ dài hơn 42,5 km, tổng vốn hơn 4.200 tỷ đồng, đã thông xe kỹ thuật và đưa vào khai thác, kỳ vọng tăng kết nối các trung tâm công nghiệp và logistics.
Song song xây mới, công tác bảo trì mạng lưới hiện hữu cũng được chú trọng. Lãnh đạo Sở Xây dựng Thái Nguyên cho biết, đơn vị đang quản lý hơn 60 km cao tốc, gần 539 km quốc lộ và khoảng 1.000 km đường tỉnh; đã triển khai 23 công trình sửa chữa đường bộ và một công trình kiểm định cầu. Việc duy trì chất lượng những tuyến đang khai thác, kết nối đường chính với đường nhánh và bảo đảm an toàn giao thông có ý nghĩa thiết thực không kém việc khởi công dự án mới.
Mạng lưới mới được kỳ vọng giúp doanh nghiệp chủ động vận chuyển, giảm chi phí và mở rộng thị trường, với điều kiện các tuyến được vận hành an toàn, kết nối đồng bộ bến bãi, logistics.
Tháo gỡ điểm nghẽn để “về đích”
Tại khu vực trung tâm, Dự án xây dựng mới cầu Gia Bảy là một trong những công trình được tập trung chỉ đạo tiến độ. Công trình nhằm tăng kết nối hai bờ sông Cầu và bảo đảm thoát lũ. Tính đến hết tháng 9/2026, giá trị thực hiện đạt khoảng 37,11% hợp đồng; phần cầu được phấn đấu thông xe kỹ thuật trong tháng 12/2026, còn các hạng mục khác dự kiến hoàn thành quý I/2027. Từ ngày 20/10 đến 31/12/2026, khu vực nút giao đường Bắc Kạn - đường Bắc Sơn được tổ chức phân luồng để phục vụ thi công.
Ông Trương Văn Trịnh, Chỉ huy trưởng Dự án xây dựng mới cầu Gia Bảy thuộc Tổng Công ty Xây dựng Trường Sơn, Binh đoàn 12 cho biết, đây là công trình cấp I, yêu cầu tiến độ cao, nhiều hạng mục phải triển khai song song. Theo đại diện nhà thầu, 100% hộ dân thuộc diện đã vận động đã nhận tiền bồi thường và tháo dỡ công trình. Tuy nhiên, một số vị trí tại hai đầu cầu vẫn còn vướng mắc về mặt bằng. Đơn vị cũng đang chịu áp lực do thiếu lao động có tay nghề, kiến nghị địa phương hỗ trợ giải quyết mặt bằng và kết nối nguồn nhân lực.
Cùng trên sông Cầu, dự án cầu Quang Vinh 1, cầu Quang Vinh 2 và hệ thống đường giao thông kết nối có tổng mức đầu tư khoảng 1.528 tỷ đồng, được triển khai trong giai đoạn 2025-2027. Đến nay, giá trị thực hiện cầu Quang Vinh 1 đạt 66,5%, cầu Quang Vinh 2 đạt 47,4%, nhưng đoạn đường kết nối số 1 mới đạt khoảng 5%. Nút thắt vẫn là mặt bằng và tái định cư. Tỉnh đặt mục tiêu thông xe kỹ thuật hai cầu vào ngày 30/4/2027.
Từ thực tế thi công, ông Đỗ Văn Hồng, Phó Tổng Giám đốc Công ty CP Đầu tư Thiết bị và Xây dựng Hồng Hà cho biết, một số hộ dân chưa hoàn tất tái định cư nên mặt bằng còn gián đoạn. Nhiều dự án đồng loạt triển khai còn khiến lao động có tay nghề khan hiếm. Doanh nghiệp kiến nghị đẩy nhanh bồi thường, bàn giao mặt bằng và có cơ chế kết nối, tuyển dụng nhân lực phù hợp; đây là những điều kiện trực tiếp quyết định nhịp độ và chất lượng thi công.
Không chỉ có công trình cầu, tuyến đê Hữu Cầu từ cầu Cao Ngạn đến đập Thác Huống cũng mang ý nghĩa kép: phòng chống lũ, giảm ngập cho trung tâm tỉnh và hình thành tuyến giao thông kết hợp chỉnh trang không gian ven sông. Dự án có tổng mức đầu tư hơn 7.626 tỷ đồng, chiều dài tuyến đê kết hợp đường giao thông khoảng 16,46 km; hai trong bốn gói thầu xây lắp đã triển khai, song tiến độ mặt bằng còn chậm.
Ông Nguyễn Thọ Phú, Giám đốc Ban Điều hành dự án thuộc Tổng Công ty Xây lắp Lũng Lô (gói xây lắp số 2) cho biết, công trình được khởi công ngày 6/7/2026. Nhà thầu thường xuyên phối hợp với chủ đầu tư và chính quyền địa phương tháo gỡ vướng mắc, tranh thủ sự đồng thuận của người dân và tăng cường thiết bị, nhân lực trên những vị trí đủ điều kiện. Đơn vị quyết tâm thực hiện cam kết, phấn đấu hoàn thành, bàn giao công trình vào tháng 12/2027. Quá trình thi công đòi hỏi nhà thầu bảo đảm đồng thời tiến độ, chất lượng và an toàn công trình.
Nhìn từ hoạt động kinh doanh, ông Nguyễn Mạnh Hà, Chủ tịch Hiệp hội Vận tải Thái Nguyên, Chủ tịch HĐQT Công ty CP Thương mại và Du lịch Hà Lan đánh giá cao bước phát triển hạ tầng giao thông những năm gần đây. Các tuyến đường mới tạo thêm lựa chọn vận chuyển, hỗ trợ giao thương. Song theo ông Hà, nhiều doanh nghiệp vẫn gặp vướng mắc về bến, bãi và hạ tầng logistics đi kèm. Cộng đồng doanh nghiệp mong muốn các kiến nghị sau đối thoại được phân loại, giao rõ trách nhiệm và xử lý kịp thời, thay vì dừng ở việc ghi nhận khó khăn.
Các công trường vẫn đối mặt thách thức về mặt bằng, nhân lực, vật liệu. Sở Xây dựng cho biết đang phối hợp rà soát, tháo gỡ khó khăn đối với 42 dự án tồn đọng, kéo dài; đồng thời tăng cường quản lý chất lượng công trình và bảo đảm giao thông an toàn. Giải quyết đồng bộ các khâu này sẽ giúp công trình sớm phát huy giá trị.
Với Thái Nguyên, mục tiêu "về đích" không chỉ là hoàn thành các cây cầu, tuyến đường đúng tiến độ mà còn là đưa những công trình này trở thành động lực phát triển kinh tế.
.jpg "Doanh nghiệp tư nhân Thái Nguyên hiến kế cho mục tiêu tăng trưởng hai con số")