VCCI đề nghị cho phép khai bổ sung tờ khai khi hãng tàu thay đổi lịch trình vì lý do khách quan, đồng thời quy định rõ thời hạn kiểm tra, cơ chế bồi hoàn chi phí khi tạm dừng đưa hàng qua khu vực giám sát hải quan.
Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) vừa có văn bản góp ý Dự thảo Nghị định và Dự thảo Thông tư quy định chi tiết Luật Hải quan, đối với Dự thảo Thông tư quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Hải quan, Nghị định quy định chi tiết và biện pháp thi hành Luật Hải quan về thủ tục hải quan, kiểm tra, giám sát, kiểm soát hải quan và quản lý thuế đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu (Dự thảo).
Qua nghiên cứu, VCCI cho rằng một số quy định cần được hoàn thiện theo hướng phân biệt rõ vi phạm với những tình huống phát sinh khách quan, minh bạch trình tự kiểm tra và tránh áp đặt yêu cầu quản lý làm gia tăng chi phí cho doanh nghiệp.
Một trong những nội dung được VCCI lưu ý là quy định về hủy tờ khai và khai bổ sung khi có thay đổi từ phía người vận chuyển tại Điều 15 và Phụ lục II của Dự thảo.
Theo quy định dự kiến, tờ khai có thể bị hủy khi quá 15 ngày kể từ ngày đăng ký mà hàng hóa chưa đến cửa khẩu, chưa nộp đủ chứng từ hoặc chưa xuất trình hàng hóa. Đối với tờ khai đề nghị giải phóng hàng, một số chỉ tiêu như số vận đơn, phương tiện vận chuyển, ngày hàng đến, địa điểm xếp và dỡ hàng không được khai bổ sung. Vì vậy, khi các thông tin này thay đổi, doanh nghiệp có thể phải hủy tờ khai và thực hiện khai lại.
VCCI cho rằng quy định này chưa tính hết những biến động trong vận tải biển quốc tế. Việc hãng tàu hủy hoặc hoãn chuyến, đổi tàu, đổi cảng chuyển tải hay ùn tắc tại cảng trung chuyển có thể khiến lịch trình kéo dài 20-30 ngày. Đây là những tình huống nằm ngoài khả năng kiểm soát của chủ hàng nhưng vẫn có thể khiến tờ khai bị hủy, phát sinh thủ tục xử lý số thuế đã nộp và ảnh hưởng đến việc đánh giá mức độ tuân thủ của doanh nghiệp.
Do đó, VCCI đề nghị cho phép khai bổ sung các chỉ tiêu liên quan đến phương tiện vận chuyển, ngày hàng đến, địa điểm xếp và dỡ hàng khi thay đổi xuất phát từ người vận chuyển, trên cơ sở thông tin bản khai hàng hóa hoặc thông báo của hãng tàu. Việc khai bổ sung trong trường hợp này cần được xác định là do nguyên nhân khách quan, không bị coi là khai sai.
Đồng thời, trường hợp phải hủy tờ khai do người vận chuyển thay đổi lịch trình, VCCI đề nghị không sử dụng việc hủy tờ khai làm tiêu chí bất lợi khi đánh giá tuân thủ, quản lý rủi ro. Số thuế đã nộp cũng cần được chuyển sang tờ khai đăng ký lại cho cùng lô hàng mà không phải thực hiện thủ tục hoàn thuế, qua đó giảm thời gian và chi phí hành chính.
Ngoài ra, VCCI cũng đề nghị sửa nội dung tại Phụ lục II theo hướng cho phép khai bổ sung các chỉ tiêu phương tiện vận chuyển, ngày hàng đến, địa điểm xếp hàng, địa điểm dỡ hàng khi việc thay đổi xuất phát từ người vận chuyển, trên cơ sở thông tin bản khai hàng hóa (manifest) hoặc thông báo của người vận chuyển; việc khai bổ sung này được xác định là do nguyên nhân khách quan, không bị coi là khai sai.
Một vấn đề khác được VCCI đề cập là quy định tạm dừng đưa hàng qua khu vực giám sát hải quan tại Điều 28 và Điều 47 Dự thảo.
Theo quy định dự kiến, trường hợp hàng hóa đã thông quan nhưng còn trong khu vực giám sát, nếu phát hiện dấu hiệu vi phạm, cơ quan hải quan có thể quyết định tạm dừng đưa hàng qua khu vực giám sát. Nếu không phát hiện vi phạm, cơ quan hải quan chịu các chi phí phát sinh.
VCCI đánh giá nguyên tắc này là hợp lý nhưng cho rằng Dự thảo chưa quy định rõ thời hạn tạm dừng, thời gian hoàn thành kiểm tra, hồ sơ thanh toán và nguồn kinh phí chi trả. Trong khi đó, doanh nghiệp vẫn có thể phải thanh toán phí lưu container, lưu vỏ, lưu bãi và đảo chuyển theo ngày để nhận hàng, kể cả khi việc tạm dừng không xuất phát từ lỗi của mình.
Để bảo đảm quy định có thể thực hiện trên thực tế, VCCI đề nghị bổ sung thời hạn kiểm tra và thời hạn tạm dừng tối đa. Nếu hết thời hạn mà cơ quan hải quan chưa có quyết định xử lý, Hệ thống cần tự động gửi thông tin bỏ dừng đưa hàng qua khu vực giám sát.
Đồng thời, cơ quan hải quan cần cập nhật trên Hệ thống văn bản xác nhận thời gian tạm dừng và kết quả kiểm tra không phát hiện vi phạm, làm căn cứ để doanh nghiệp đề nghị hãng tàu, doanh nghiệp cảng miễn, giảm chi phí. Dự thảo cũng cần quy định rõ hồ sơ, nguồn kinh phí và thời hạn thanh toán các khoản chi phí phát sinh, trong đó VCCI đề xuất thời hạn 10 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ chứng từ.
Bên cạnh những vấn đề nêu trên, VCCI cũng đưa ra một số góp ý đối với quy định về kiểm tra trị giá hải quan, quản lý nguyên liệu nhập khẩu và đại lý làm thủ tục hải quan...
