Ban hành Quy định số 20-QĐ/TW: Hoàn thiện cơ chế thi hành Điều lệ Đảng

Đây là hội nghị có ý nghĩa quan trọng nhằm nhanh chóng đưa các quyết sách của Trung ương đi vào thực tiễn, bảo đảm sự thống nhất trong toàn hệ thống chính trị.

Bám sát nguyên tắc, cập nhật thực tiễn

Tại hội nghị, các đại biểu đã nghe chuyên đề về Quy định thi hành Điều lệ Đảng do đồng chí Nguyễn Duy Ngọc, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương trực tiếp trình bày.

Trong phần trình bày, đồng chí Nguyễn Duy Ngọc đã tập trung làm rõ những nội dung cốt lõi của Quy định số 20-QĐ/TW, văn bản vừa được ban hành có vai trò quan trọng trong việc cụ thể hóa Điều lệ Đảng, đồng thời hướng dẫn thống nhất việc tổ chức thực hiện trong toàn Đảng. Các nội dung được giới thiệu không chỉ bao gồm những điểm kế thừa từ quy định trước đây mà còn nhấn mạnh các điểm mới, sửa đổi, bổ sung xuất phát từ yêu cầu thực tiễn và nhiệm vụ xây dựng, chỉnh đốn Đảng trong giai đoạn mới.

Đồng chí Nguyễn Duy Ngọc cho biết, thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, trên cơ sở đề xuất của các cấp ủy trực thuộc Trung ương, các cơ quan, đơn vị ở Trung ương và ý kiến góp ý rộng rãi từ hệ thống tổ chức đảng, Hội nghị lần thứ 2 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV đã xem xét, thống nhất thông qua Quy định thi hành Điều lệ Đảng.

Ngày 8/4/2026, thay mặt Ban Chấp hành Trung ương, Tổng Bí thư Tô Lâm đã ký ban hành Quy định số 20-QĐ/TW về thi hành Điều lệ Đảng. Quy định này chính thức thay thế Quy định số 294-QĐ/TW (ban hành ngày 26/5/2025 của Ban Chấp hành Trung ương khóa XIII), đánh dấu bước điều chỉnh quan trọng trong công tác tổ chức và xây dựng Đảng.

Theo đồng chí Nguyễn Duy Ngọc, Quy định số 20-QĐ/TW được xây dựng dựa trên các nguyên tắc cốt lõi: bảo đảm tuyệt đối tuân thủ Điều lệ Đảng; kế thừa những nội dung đã được thực tiễn kiểm chứng là phù hợp; đồng thời sửa đổi, bổ sung các vấn đề được đa số cấp ủy, tổ chức đảng thống nhất đề xuất và thuộc thẩm quyền của Ban Chấp hành Trung ương.

Đáng chú ý, quy định lần này còn cập nhật nhiều nội dung mới quan trọng, xuất phát từ yêu cầu thực tiễn trong nhiệm kỳ khóa XIII, cũng như một số vấn đề cần được Trung ương cho phép thí điểm để tổng kết, rút kinh nghiệm trước khi nhân rộng.

33 mục quy định, nhiều điểm mới quan trọng

Quy định số 20-QĐ/TW gồm 33 mục, trong đó giữ nguyên 12 mục từ quy định cũ, đồng thời sửa đổi, bổ sung nhiều nội dung thiết thực liên quan trực tiếp đến công tác đảng viên và tổ chức đảng.

Các điểm mới tập trung vào những nội dung then chốt như: tiêu chuẩn trình độ học vấn của người vào Đảng; thời hạn tổ chức lễ kết nạp và công nhận đảng viên chính thức; xử lý các trường hợp kết nạp sai quy định; việc phát hành, quản lý và sử dụng thẻ đảng viên; quy định về đảng viên xin miễn công tác và sinh hoạt đảng.

Bên cạnh đó, quy định cũng làm rõ thời hạn giải quyết khiếu nại liên quan đến xóa tên đảng viên; hoàn thiện quy chế làm việc của cấp ủy; nhấn mạnh việc thực hiện nguyên tắc tự phê bình và phê bình; bổ sung các quy định về tổ chức hệ thống Đảng, số lượng ủy viên ban thường vụ, thành phần đoàn chủ tịch đại hội, cũng như các nội dung về tài chính Đảng và tặng Huy hiệu Đảng.

Đồng chí Nguyễn Duy Ngọc nhấn mạnh, ngay sau hội nghị, các cấp ủy, tổ chức đảng, cơ quan, đơn vị cần khẩn trương tổ chức nghiên cứu, học tập và quán triệt đầy đủ nội dung Quy định để bảo đảm triển khai thống nhất trong toàn hệ thống.

Để bảo đảm tính khả thi, Ban Bí thư sẽ ban hành các hướng dẫn cụ thể thi hành Điều lệ Đảng, trong khi Ban Tổ chức Trung ương sẽ tiếp tục xây dựng các hướng dẫn nghiệp vụ chi tiết. Việc triển khai phải được thực hiện nghiêm túc, đồng bộ, gắn với tăng cường kiểm tra, giám sát nhằm kịp thời phát hiện, xử lý các vướng mắc phát sinh.

Hoàn thiện thể chế trong quý II/2026

Một nhiệm vụ trọng tâm được đặt ra là các cơ quan tham mưu, giúp việc của Trung ương và cấp ủy các cấp phải nhanh chóng thể chế hóa nội dung Quy định thành các văn bản cụ thể để áp dụng thống nhất, hoàn thành trong quý II/2026.

Trong đó, trọng tâm là sửa đổi, bổ sung và ban hành mới các quy định liên quan đến công tác cán bộ như điều động, chỉ định cấp ủy viên; hoàn thiện mô hình tổ chức, chức năng, nhiệm vụ và quy chế làm việc của các cấp ủy, cơ quan tham mưu; làm rõ cơ chế phân cấp, ủy quyền và ranh giới trách nhiệm giữa tập thể cấp ủy, ban thường vụ và thường trực cấp ủy.

Việc này nhằm bảo đảm thống nhất về thẩm quyền, quy trình thực hiện và cơ chế kiểm soát quyền lực, tránh tình trạng lạm quyền hoặc buông lỏng lãnh đạo.

Đẩy mạnh chuyển đổi số trong sinh hoạt Đảng

Một điểm đáng chú ý khác là yêu cầu xây dựng hướng dẫn về tổ chức sinh hoạt đảng trên môi trường số. Các nội dung liên quan đến quy trình, thủ tục, tiêu chuẩn dữ liệu và bảo mật thông tin sẽ được quy định chặt chẽ nhằm bảo đảm an toàn, đồng bộ, đồng thời tạo điều kiện thúc đẩy chuyển đổi số trong hoạt động của các tổ chức đảng.

Song song với đó, các địa phương được khuyến khích chủ động nghiên cứu, đề xuất thí điểm các mô hình tổ chức, phương thức hoạt động mới phù hợp với đặc thù thực tiễn, trên cơ sở bảo đảm nguyên tắc của Đảng.

Căn cứ Quy định mới và các hướng dẫn liên quan, các cấp ủy cũng được yêu cầu chỉ đạo các chi bộ trực thuộc đã tổ chức đại hội nhiệm kỳ 2025–2027 tiến hành rà soát, điều chỉnh phương hướng, nhiệm vụ và chương trình hành động cho nhiệm kỳ 2025–2030.

Đồng thời, cần xem xét kiện toàn nhân sự bí thư, phó bí thư và chi ủy viên nhằm bảo đảm tính liên tục, thống nhất trong lãnh đạo, điều hành. Toàn bộ nội dung này phải hoàn thành trong quý II/2026.

Bước chuẩn bị chiến lược cho Đại hội XV

Kết luận, đồng chí Nguyễn Duy Ngọc khẳng định, việc ban hành Quy định thi hành Điều lệ Đảng lần này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Đây không chỉ là bước hoàn thiện cơ chế tổ chức, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của Đảng trong giai đoạn hiện nay, mà còn là cơ sở thực tiễn quan trọng phục vụ việc tổng kết, đề xuất sửa đổi, bổ sung Điều lệ Đảng và Cương lĩnh chính trị tại Đại hội XV.

Đặc biệt, quá trình này gắn với dấu mốc 100 năm thành lập Đảng (1930–2030), đòi hỏi sự chuẩn bị toàn diện, bài bản và có tầm nhìn chiến lược dài hạn.

Thông qua chuyên đề, các đại biểu đã được cập nhật đầy đủ những nội dung trọng tâm liên quan đến công tác đảng viên, tổ chức đảng, nguyên tắc sinh hoạt đảng, cũng như các quy định về tổ chức bộ máy, công tác cán bộ và kiểm soát quyền lực. Đây là cơ sở quan trọng để các cấp ủy, tổ chức đảng tiếp tục nghiên cứu sâu, quán triệt đầy đủ và triển khai thực hiện hiệu quả trong thời gian tới.

Hội nghị cũng thể hiện quyết tâm của Trung ương trong việc nâng cao chất lượng công tác xây dựng Đảng, bảo đảm các quy định mới được thực hiện nghiêm túc, đồng bộ, góp phần tăng cường kỷ luật, kỷ cương và năng lực lãnh đạo của Đảng trong tình hình mới.