Chứng khoán

Chứng khoán vẫn trong nghịch lý "lợi nhuận tốt nhưng dòng tiền yếu"

An Định • 16/11/2026 04:02

Thị trường chứng khoán tiếp tục trong trạng thái tích lũy và không thể bứt phá như kỳ vọng, dù các động lực chung cho thị trường vẫn tích cực, đặc biệt là tăng trưởng lợi nhuận.

Trong tuần từ 9-11/11, VN-Index phục hồi nhẹ sau hai tuần điều chỉnh, nhưng thanh khoản suy yếu, độ rộng thị trường chưa cải thiện và áp lực bán ròng của khối ngoại vẫn hiện hữu. Diễn biến tuần qua cho thấy thị trường đang trong trạng thái tích lũy, lực cầu có dấu hiệu cải thiện nhưng chưa đủ mạnh để xác lập xu hướng tăng mới.

Lợi nhuận tốt nhưng dòng tiền yếu

VN-Index kết thúc tuần tại 1.734,93, tăng 0,55%. So với mức đóng cửa cuối năm 2025 là 1.784,49 điểm, VN-Index vẫn thấp hơn khoảng 2,78%.

VN-Index đi ngang 3 tháng của quý III quanh 1.740 điểm dù lợi nhuận sau thuế của khối VN-Index tăng 50% - nguyên nhân chủ yếu là do chi phí vốn toàn cầu cao. (Ảnh minh họa)
VN-Index đi ngang 3 tháng của quý III quanh 1.740 điểm dù lợi nhuận sau thuế của khối VN-Index tăng 50% - nguyên nhân chủ yếu là do chi phí vốn toàn cầu cao. (Ảnh minh họa)

Đáng chú ý, thanh khoản chưa cho thấy sự cải thiện tương xứng với nhịp hồi phục của chỉ số. Theo thống kê giao dịch tuần, tổng giá trị giao dịch HOSE đạt khoảng 74.850 tỷ đồng, bình quân gần 14.970 tỷ đồng/phiên, giảm nhẹ so với tuần trước. Một số thống kê chỉ tính khớp lệnh ghi nhận mức bình quân thấp hơn, khoảng 10.700 tỷ đồng/phiên.

Như vậy, chỉ số chính thị trường trải qua nửa tháng 11 - tháng được kỳ vọng sẽ lặp lại thống kê lịch sử là luôn có giao dịch tích cực - song vẫn chưa vượt qua được 1.750 điểm.

Trước đó, sau 3 tháng của quý III, chứng khoán cho thấy đang ở giai đoạn “lợi nhuận tốt nhưng dòng tiền yếu”: VN-Index đi ngang trong 3 tháng quanh 1.740 điểm, dù lợi nhuận sau thuế của nhóm doanh nghiệp VN-Index tăng 50%. Nguyên nhân chủ yếu đến từ chi phí vốn toàn cầu duy trì ở mức cao.

Phân tích của VDSC cho rằng trong khi đó, vẫn có các yếu tố hỗ trợ thị trường, bao gồm: tăng trưởng kinh tế tích cực, triển vọng nâng hạng thị trường FTSE, chủ trương giảm lãi suất và mức định giá VN-Index đang ở vùng tương đối hấp dẫn.

Ở chiều ngược lại, thanh khoản thấp đi kèm dư nợ ký quỹ cao, sự phân hóa trong tăng trưởng lợi nhuận doanh nghiệp và những rủi ro địa chính trị phức tạp vẫn là các yếu tố cần tiếp tục theo dõi.

Chuyên gia Đào Phúc Tường lưu ý sở dĩ thị trường còn điểm nghẽn, do cấu trúc thị trường chứng khoán Việt Nam còn sự thiếu đa dạng về cơ cấu ngành. Hiện nay, thị trường vẫn tập trung tỷ trọng lớn vào ba nhóm ngành ngân hàng, bất động sản và chứng khoán. Đây đều là những ngành có tính chu kỳ cao và mối liên hệ chặt chẽ với nhau.

Khi chu kỳ kinh tế thuận lợi, dòng tiền có xu hướng đổ mạnh vào ba nhóm ngành này, đưa thanh khoản thị trường có thể lên mức 40.000-60.000 tỷ đồng/phiên. Ngược lại, khi chu kỳ đảo chiều, áp lực bán đồng thời xuất hiện ở cả ba nhóm, khiến thanh khoản sụt giảm mạnh.

Theo đó, ông cho rằng vấn đề đặt ra là thị trường cần đa dạng hơn về cơ hội đầu tư để nhà đầu tư có thể linh hoạt luân chuyển dòng vốn giữa các nhóm ngành khi bối cảnh kinh tế thay đổi. Chẳng hạn, khi triển vọng của các ngành mang tính chu kỳ suy yếu, dòng tiền có thể chuyển sang những nhóm cổ phiếu có tính phòng thủ như hàng tiêu dùng thiết yếu, y tế hay dịch vụ tiện ích.

Việc thiếu đa dạng về cơ hội đầu tư khiến nhà đầu tư có xu hướng bán cổ phiếu và rút tiền khỏi thị trường thay vì tái phân bổ danh mục. Đây là một trong những nguyên nhân khiến thanh khoản thị trường chứng khoán Việt Nam thường xuyên biến động mạnh giữa các giai đoạn.

Tăng trưởng lợi nhuận doanh nghiệp quý IV ra sao?

Nhận định về triển vọng thị trường, VDSC cho rằng thị trường đã đi qua giai đoạn kỳ vọng và bước vào giai đoạn xác nhận. Diễn biến trong quý III cho thấy động lực tăng giá không còn đến từ việc mở rộng định giá mà ngày càng phụ thuộc vào chất lượng tăng trưởng của doanh nghiệp niêm yết. Kết quả kinh doanh quý III tiếp tục củng cố bức tranh tích cực của nền kinh tế khi nhiều nhóm ngành chủ chốt như ngân hàng, xây dựng, vật liệu, khu công nghiệp và công nghệ duy trì tốc độ tăng trưởng lợi nhuận khả quan. Dù vậy, phản ứng của giá cổ phiếu nhìn chung thận trọng hơn giai đoạn đầu năm.

VN-Index lấy lại sắc xanh sau 2 phiên giảm sâu nhờ một số cổ phiếu trụ cột trong khi hàng loạt cổ phiếu vẫn trên đà điều chỉnh chiết khấu
VDSC kỳ vọng lợi nhuận sau thuế toàn thị trường quý IV/2026 tăng khoảng 24% so với cùng kỳ. (Ảnh minh họa)

"Chúng tôi cho rằng thị trường hiện không thiếu động lực tăng trưởng, mà đang cần thêm bằng chứng cho thấy chu kỳ tăng trưởng lợi nhuận có thể kéo dài sang năm 2027".

Bên cạnh tăng trưởng GDP tích cực, theo VDSC, khả năng duy trì tăng trưởng lợi nhuận tích cực của doanh nghiệp niêm yết là yếu tố hỗ trợ tích cực. Mặc dù vậy, môi trường kinh doanh trung - dài hạn có tiếp tục thuận lợi không sẽ phụ thuộc vào khả năng tiếp cận vốn vay và chi phí vay vốn mà doanh nghiệp cần trả.

Đối với hai yếu tố này, VDSC cho biết nhận thấy sự hỗ trợ và nỗ lực rất lớn từ nhà điều hành, nhằm hạ nhiệt mặt bằng lãi suất cũng như tạo điều kiện để nhiều loại hình doanh nghiệp có thể tiếp cận được vốn vay với chi phí hợp lý hơn. Đây là điều kiện cần. Nhưng điều kiện đủ, sẽ phụ thuộc nhiều vào khả năng lan tỏa hiệu quả của dòng vốn đầu tư công khi hàng loạt dự án trọng điểm được triển khai và sau các chính sách hỗ trợ miễn giảm thuế nhằm kích cầu tiêu dùng và kìm hãm đà tăng của mặt bằng chi phí thiết yếu. Cùng với đó là vấn đề lạm phát và chính sách tiền tệ của các ngân hàng trung ương lớn trong thời gian tới. Đây sẽ là nút thắt lớn nhất chi phối khả năng điều tiết môi trường vĩ mô trong nước của nền kinh tế mở như Việt Nam.

Về lợi nhuận, VDSC kỳ vọng lợi nhuận sau toàn thị trường quý IV/2026 tăng khoảng 24% so với cùng kỳ. Trong đó, nhóm Phi tài chính và Bảo hiểm sẽ là hai động lực tăng trưởng mới, trong khi ngành Ngân hàng duy trì tốc độ tăng trưởng ổn định ở mức cao, giúp bức tranh lợi nhuận toàn thị trường khả quan.

Các chuyên gia ước tính biên độ dao động của VN-Index trong 3 tháng tới ở trong khoảng 0 - 18,5% so với giá đóng cửa ngày 30/10/2026, tương ứng vùng 1.759 - 2.064 điểm. Vùng này được xây dựng trên giả định P/E mục tiêu 11,5x - 13,5x và EPS ước tính vào khoảng 152 đồng vào cuối quý IV/2026. Ước tính này thể hiện quan điểm tích cực hơn của chuyên gia ho hai tháng còn lại của năm 2026. Trong đó, yếu tố nâng đỡ lớn nhất đến từ nền tảng hoạt động vững chắc của các doanh nghiệp đầu ngành và các áp lực đối với chi phí vốn tạm lắng trong ngắn hạn. Dù vậy, theo VDSC, khó khăn tạm lắng không đồng nghĩa với việc đã được triệt tiêu, và các nhà phân tích vẫn duy trì góc nhìn thận trọng hơn cho trung - dài hạn

(0) Bình luận
Nổi bật
Mới nhất
Chứng khoán vẫn trong nghịch lý "lợi nhuận tốt nhưng dòng tiền yếu"
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO