CÔNG NGHIỆP 4.0: TP HCM và vùng phụ cận đang sở hữu tiềm lực lớn

Diễn đàn “Công nghiệp 4.0 & Chuỗi cung ứng thông minh - động lực mới cho TP HCM” được tổ chức dưới sự chỉ đạo của Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI); và sự phối hợp đồng tổ chức của: Tạp chí Diễn đàn Doanh nghiệp; Sở Công Thương TP HCM; Ban Quản lý Khu chế xuất và khu kinh tế TP HCM; Công ty TNHH Quản lý Sự kiện OMG, đơn vị tổ chức chuỗi triển lãm các ngành công nghiệp sản xuất Việt Nam 2026.

Phát biểu tại Diễn đàn, Phó Chủ tịch VCCI Hoàng Quang Phòng cho rằng, cách mạng công nghiệp 4.0 và kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo (AI), tự động hóa sẽ tạo ra sự thay đổi mang tính toàn diện, từ cấu trúc thị trường, đến cách thức sản xuất, tiêu dùng và quản lý nhà nước.

Theo ông, đây là cơ hội để Việt Nam nâng cao năng suất lao động, khả năng cạnh tranh của các ngành truyền thống cũng như việc tiếp cận thị trường thế giới trên nền tảng số/internet để tăng trưởng nhanh với giá trị gia tăng cao và bền vững.

“Cách mạng công nghiệp 4.0 đang và sẽ mang lại cơ hội cho nền kinh tế số, sản xuất và dịch vụ thông minh; các loại hình kinh tế, công nghiệp, nông nghiệp, dịch vụ, du lịch, tài chính, ngân hàng, logistics, robotics… thông minh hóa”, Phó Chủ tịch VCCI Hoàng Quang Phòng đánh giá.

Phó Chủ tịch VCCI cũng cho rằng, cách mạng công nghiệp 4.0 còn giúp tăng năng suất lao động, tiết kiệm chi phí sản xuất, quản lý mang lại lợi ích to lớn cho Nhà nước, doanh nghiệp và người tiêu dùng. Việt Nam đã có các chính sách phát triển kinh tế tri thức, công nghệ cao, mặc dù các chính sách đó có thể chưa trực tiếp liên quan nhiều đến Cách mạng công nghiệp 4.0.

Ông Hoàng Quang Phòng khẳng định, xu hướng công nghệ 4.0 sẽ là nền tảng cốt lõi để đưa các ngành công nghiệp cất cánh trong tương lai.

Cũng theo Phó Chủ tịch VCCI Hoàng Quang Phòng, ngày 7/6 vừa qua đánh dấu 100 ngày kể từ khi Mỹ và Israel phát động chiến dịch quân sự nhằm vào Iran, kinh tế thế giới biến động không ngừng và ngành logistics toàn cầu không ngoài cuộc khủng hoảng đó. Chính vì vậy, hơn lúc nào hết, chuỗi cung ứng thông minh càng được đặt ra hàng đầu.

Theo báo cáo của Gartner - công ty nghiên cứu và tư vấn công nghệ thông tin hàng đầu thế giới, ước tính đến năm 2026, sẽ có hơn 50 tỷ đồ vật được kết nối với Internet, mang lại cơ hội lớn trị giá 1,9 nghìn tỷ đô la cho logistics. Như vậy, internet vạn vật (IoT) sẽ giải quyết được nhiều bài toán ứng dụng trong các khâu thuộc quy trình logistics.

Song hành cùng IoT, những công nghệ ngày càng ảnh hưởng sâu rộng tới logistics còn bao gồm dữ liệu lớn (Big Data) và AI bởi lượng dữ liệu khổng lồ phát sinh trong chuỗi cung ứng. Dữ liệu lớn giúp tối ưu năng lực, nâng cao trải nghiệm người dùng, giảm thiểu rủi ro và tạo ra mô hình kinh doanh mới. Bên cạnh đó công nghệ AI giúp phát triển năng lực tự học, phục vụ việc phân tích và đưa ra những dự đoán trong ngành.

“Việt Nam là nền kinh tế rất nổi bật với dân số hơn 100 triệu người có nhân khẩu học rất tích cực, tầng lớp trung lưu phát triển rất nhanh. Do đó, cơ hội để hợp tác với các doanh nghiệp nước ngoài hàng đầu trong lĩnh vực kinh tế số nói riêng cũng như các lĩnh vực khác nói chung là rất lớn”, Phó Chủ tịch VCCI Hoàng Quang Phòng nhấn mạnh.

Đối với TP HCM, Phó Chủ tịch VCCI Hoàng Quang Phòng cho biết, sau khi mở rộng không gian kinh tế, TP HCM và vùng phụ cận đang sở hữu tiềm lực lớn với hơn 43.000 doanh nghiệp công nghiệp và 90 khu công nghiệp, khu chế xuất. Theo ông, không gian kinh tế mở rộng này chính là bệ phóng để hình thành các cụm công nghiệp công nghệ cao liên vùng, thúc đẩy chuỗi cung ứng thông minh.

Theo tầm nhìn quy hoạch đến năm 2050, TP HCM sẽ có 105 khu công nghiệp với tổng diện tích hơn 49.000 ha. Đây là cơ hội lịch sử để thành phố định hình lại toàn bộ cấu trúc ngành công nghiệp. Mục tiêu là tập trung phát triển các ngành công nghệ cao, có hàm lượng chất xám và giá trị gia tăng lớn. Từ đó, tạo ra động lực tăng trưởng mới và bền vững cho kinh tế thành phố.

Tuy nhiên, Phó Chủ tịch VCCI Hoàng Quang Phòng cũng cho rằng, cơ hội lớn luôn đi kèm thách thức. Thành phố vẫn đang đối mặt với hạ tầng kết nối chưa đồng bộ, chi phí logistics còn cao, năng suất lao động và tỷ lệ nội địa hóa thấp. Trong khi đó, áp lực từ tự động hóa và cạnh tranh quốc tế đang đè nặng lên các mô hình sản xuất truyền thống.

Chính vì vậy, chuyển đổi kép, vừa số hóa để thông minh, vừa xanh hóa để bền vững là yêu cầu bắt buộc. Chúng ta cần đưa công nghệ tiên tiến vào quản trị sản xuất và chuyển đổi các khu công nghiệp truyền thống sang mô hình sinh thái, thông minh.

Cùng với sự nỗ lực tối đa của thành phố, chính sách hỗ trợ mạnh mẽ đột phá của Chính phủ trong việc phát triển mô hình đô thị mới và ưu tiên lĩnh vực ngành trọng tâm, đặc biệt là xác định tầm nhìn chiến lược của thành phố thông qua việc quy hoạch toàn diện sẽ là động lực, là kim chỉ nam hướng tới TP HCM thông minh vào nửa đầu của thế kỷ 21. Và theo đó, Thành phố sẽ không chỉ là đầu tàu kinh tế của đất nước mà còn góp phần thực hiện các mục tiêu thiên niên kỷ của Liên Hợp Quốc trong thời đại công nghiệp 4.0.

Chính điều đó, Phó Chủ tịch VCCI Hoàng Quang Phòng tin rằng các chuyên gia, diễn giả, doanh nghiệp sẽ cùng Ban tổ chức tại Diễn đàn “Công nghiệp 4.0 & Chuỗi cung ứng thông minh - động lực mới cho TP HCM” tìm kiếm các giải pháp tổng thể, tạo hiệu ứng để các ngành công nghiệp, sản xuất, logistics… bứt phá và ngày một thông minh hơn.

“Đây cũng là diễn đàn thứ 2 trong chuỗi diễn đàn 03 kỳ: Diễn đàn tại Hải Phòng với chủ đề “Xu hướng đầu tư công nghiệp Bắc bộ – Cơ hội và thách thức 2026”, tổ chức ngày 15/4/2026 và sau đây Diễn đàn tại Bắc Ninh với chủ đề “Sản xuất chính xác và gia công cao cấp – Tăng cường năng lực công nghiệp điện tử và linh kiện”, dự kiến tổ chức ngày 04/11/2026 tại Trung tâm Văn hóa Kinh Bắc, trung tâm công nghiệp điện tử và công nghệ cao hàng đầu khu vực phía Bắc”, Phó Chủ tịch VCCI Hoàng Quang Phòng cho biết.

Đồng thời, ông cũng khẳng định, từ những kiến giải của các chuyên gia, doanh nghiệp, VCCI sẽ có một báo cáo đặc biệt gửi tới các cơ quan chức năng để các ngành công nghiệp của chúng ta phát triển bền vững, góp phần đưa kinh tế Việt Nam tăng trưởng mạnh mẽ trong kỷ nguyên mới.