Trong bối cảnh kim ngạch xuất nhập khẩu năm 2025 cán mốc kỷ lục 930 tỷ USD, Hải quan Hải Phòng đã khẳng định vai trò tiên phong bằng cuộc cách mạng "số hóa" toàn diện.
Không chỉ dừng lại ở việc đơn giản hóa thủ tục, hệ thống Hải quan thông minh đã trở thành nhịp cầu vững chắc, giúp xóa bỏ rào cản về thời gian và chi phí, tạo đà cho cộng đồng doanh nghiệp Hải Phòng tự tin vươn mình ra biển lớn với vị thế mới.
Từ con số 100 tỷ USD đến tư duy “Lấy doanh nghiệp làm trung tâm”
Năm 2025 đánh dấu một cột mốc lịch sử đối với ngành Hải quan Việt Nam. Trong bức tranh sáng màu đó, Hải quan Hải Phòng. Đặc biệt là Chi cục Hải quan Khu vực 3 (Hải Phòng) đã đóng góp một con số ấn tượng với kim ngạch đạt trên 100 tỷ USD. Tuy nhiên, đằng sau những con số tài chính khô khan là một sự chuyển dịch lớn về tư duy quản lý: Từ "kiểm soát" sang "phục vụ".
Thời gian qua, Hải quan thành phố Hải Phòng đã chủ động phối hợp với các doanh nghiệp kinh doanh kho, bãi và cảng biển thông qua việc hiện đại hóa thủ tục, đơn giản hóa quy trình và duy trì đối thoại đa kênh. Việc ký kết quy chế phối hợp cùng chương trình tự nguyện tuân thủ pháp luật là sự kiện có ý nghĩa quan trọng, thể hiện tinh thần hợp tác chuyên nghiệp và trách nhiệm giữa hai 'mắt xích' trọng yếu trong chuỗi logistics miền Bắc. Sự gắn kết chặt chẽ này không chỉ nâng cao hiệu quả quản lý, giám sát hải quan mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động khai thác cảng, giúp rút ngắn thời gian thông quan và thúc đẩy mạnh mẽ hoạt động xuất nhập khẩu trên địa bàn thành phố.
Ông Nguyễn Tường Anh – Tổng Giám đốc Cảng Hải Phòng nhận định: "Thời gian qua, cơ quan Hải quan đã chủ động xây dựng quy chế phối hợp và ký kết thỏa thuận hợp tác cùng các doanh nghiệp cảng biển chủ lực. Đặc biệt, Chi cục Hải quan Khu vực 3 đã đẩy mạnh cải cách hành chính, tăng cường quan hệ đối tác Hải quan – Doanh nghiệp và tích cực hướng dẫn đơn vị tự nguyện tuân thủ pháp luật. Những nỗ lực này đã tạo điều kiện tối ưu cho hoạt động sản xuất, kinh doanh và giúp dòng chảy hàng hóa xuất nhập khẩu qua địa bàn Hải Phòng trở nên thuận lợi hơn bao giờ hết.
Ông Lưu Mạnh Tưởng, Phó Chi cục trưởng Chi cục Hải quan Khu vực 3, khẳng định rằng sự tăng trưởng mạnh mẽ này không phải là ngẫu nhiên. Đó là kết quả của một quá trình dài hơi trong việc tạo thuận lợi cho các hoạt động quản lý nhà nước trên địa bàn. Thay vì những thủ tục giấy tờ rườm rà, đơn vị đã triển khai quyết liệt các giải pháp nhằm rút ngắn thời gian thông quan, giảm chi phí logistics cho doanh nghiệp.
Việc đồng hành được cụ thể hóa bằng những buổi đối thoại trực tiếp, nơi những vướng mắc về mã HS, thuế suất hay quy trình kiểm tra chuyên ngành được giải đáp ngay tại chỗ. Hải quan Hải Phòng đã chủ động "gõ cửa" doanh nghiệp để lắng nghe, thay vì chờ doanh nghiệp đến kiến nghị. Chính tinh thần cầu thị này đã xây dựng nên một môi trường kinh doanh minh bạch, giúp Hải Phòng tiếp tục là điểm sáng thu hút dòng vốn FDI và thúc đẩy hoạt động xuất nhập khẩu của cả khu vực phía Bắc.
Đột phá công nghệ là cánh cửa thông quan không khoảng cách
Để hiện thực hóa mục tiêu đồng hành, Hải quan Hải Phòng đã lấy công nghệ thông tin làm "xương sống" cho mọi hoạt động. Hệ thống Hải quan thông minh và mô hình Hải quan số được triển khai đồng bộ tại các Chi cục đã thay đổi hoàn toàn diện mạo của khu vực cảng biển lớn nhất miền Bắc.
Hiện nay, hầu hết các quy trình từ khai báo, nộp thuế đến thông quan hàng hóa đều được thực hiện trực tuyến 24/7. Việc ứng dụng AI trong phân luồng hàng hóa và sử dụng hệ thống máy soi container hiện đại đã giúp giảm tỷ lệ kiểm tra thủ công, hạn chế tối đa sự tiếp xúc trực tiếp giữa công chức hải quan và doanh nghiệp. Điều này không chỉ giúp ngăn ngừa tiêu cực mà còn đẩy nhanh tốc độ giải phóng hàng, giúp doanh nghiệp tận dụng tối đa "thời điểm vàng" trong kinh doanh quốc tế.
Không chỉ dừng lại ở công nghệ, yếu tố con người cũng được đơn vị đặc biệt chú trọng. Đội ngũ cán bộ, công chức hải quan Hải Phòng được đào tạo bài bản, không chỉ giỏi về nghiệp vụ mà còn mang tinh thần hỗ trợ tận tâm. Những tổ phản ứng nhanh, nhóm Zalo hỗ trợ doanh nghiệp luôn hoạt động liên tục để xử lý các tình huống phát sinh ngoài giờ hành chính, đảm bảo dòng chảy hàng hóa tại cảng Hải Phòng không bao giờ ngưng trệ.
Sự tăng trưởng vượt bậc về kim ngạch tại địa bàn Hải Phòng không chỉ có ý nghĩa về mặt kinh tế đối với thành phố mà còn là động lực thúc đẩy sự phát triển của toàn vùng kinh tế trọng điểm phía Bắc. Khi thủ tục hải quan trở nên thông thoáng, sức cạnh tranh của hàng hóa Việt Nam trên thị trường quốc tế được nâng cao, tạo tiền đề để kinh tế - xã hội địa phương phát triển bền vững.
Được biết, những đóng góp của Hải quan KV3 đã góp phần đưa tốc độ tăng trưởng kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam đạt mốc kỷ lục cao nhất từ trước tới nay, tăng xấp xỉ 18 % so với kim ngạch xuất nhập khẩu của năm 2024. Đáng chú là số thu ngân sách nhà nước năm qua của Chi cục Hải quan KV3 đã lập kỷ lục mới là 86.000.566 tỷ đồng, cao nhất từ trước tới nay.
Những kết quả rất đáng ghi nhận trên là tiền đề quan trọng để tập thể cán bộ, công chức chi cục hải quan khu vực ba tiếp tục đồng hành cùng doanh nghiệp tăng cường tạo thuận lợi thương mại, quyết tâm hoàn thành cao nhất chỉ tiêu thu ngân sách năm 2026 là 84.000.200 tỷ đồng.
Với tầm nhìn chiến lược và những hành động thiết thực, Hải quan Hải Phòng đã và đang chứng minh rằng: Cơ quan quản lý nhà nước và doanh nghiệp không phải là hai phía đối đầu, mà là những đối tác chiến lược trên con đường hội nhập. Hành trình chinh phục những cột mốc kim ngạch mới trong tương lai sẽ còn nhiều thách thức, nhưng với sự đồng hành chặt chẽ này, mục tiêu đưa Hải Phòng trở thành trung tâm dịch vụ logistics tầm cỡ quốc tế đang gần hơn bao giờ hết.
