TP Hà Nội quy định bên mua, thuê mua nhà ở thương mại trong khu đô thị đa mục tiêu không được bán lại nhà ở trong thời hạn 3 năm kể từ ngày thanh toán đủ tiền mua, thuê mua nhà ở thương mại.
Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng vừa ký ban hành quyết định phê duyệt đề án khu đô thị đa mục tiêu trên địa bàn thành phố. Theo đề án, mỗi khu đô thị đa mục tiêu có diện tích tối thiểu từ 150 ha trở lên. Hà Nội đặt mục tiêu đến năm 2030 hoàn thành và đưa vào vận hành 2-3 khu đô thị.
Theo quyết định, việc quản lý, sử dụng nhà ở tại khu đô thị đa mục tiêu phải bảo đảm đúng mục đích sử dụng theo loại hình nhà ở đã được chấp thuận; phù hợp quy định của pháp luật; bảo đảm an sinh xã hội và ổn định dân cư lâu dài; nghiêm cấm việc tự ý chuyển đổi mục đích sử dụng các loại hình nhà ở trái quy định.
Về quản lý nhà ở thương mại, Hà Nội quy định bên mua, thuê mua nhà ở thương mại không được bán lại nhà ở trong thời hạn 3 năm kể từ ngày thanh toán đủ tiền mua, thuê mua nhà ở thương mại. Trường hợp có nhu cầu bán nhà ở này khi chưa hết thời hạn 3 năm thì chỉ được bán lại cho chủ đầu tư dự án với giá bán tối đa bằng giá bán trong hợp đồng mua bán với chủ đầu tư dự án. Bên thuê nhà ở thương mại không được cho thuê lại, trường hợp không còn nhu cầu sử dụng thì trả lại cho chủ đầu tư dự án.
Hà Nội cũng quy định chủ đầu tư có trách nhiệm ghi rõ điều khoản hạn chế chuyển nhượng trong hợp đồng mua bán, thuê, thuê mua nhà ở thương mại. Sau khi ký hợp đồng mua bán, thuê mua nhà ở thương mại, chủ đầu tư có trách nhiệm lập danh sách khách hàng ký hợp đồng gửi Sở Xây dựng, Sở Nông nghiệp và Môi trường, Thuế thành phố để theo dõi danh mục căn hộ thuộc diện hạn chế chuyển nhượng.
Trong thời hạn này, cơ quan đăng ký đất đai không thực hiện thủ tục đăng ký biến động do chuyển nhượng, trừ trường hợp theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền hoặc xử lý theo quy định pháp luật về thừa kế, thi hành án. Hết thời hạn 3 năm, chủ đầu tư báo cáo các đơn vị có liên quan về hết thời hạn hạn chế chuyển nhượng theo quy định.
Trường hợp bán, cho thuê mua nhà ở thương mại vi phạm quy định thì hợp đồng mua bán, cho thuê mua nhà ở vô hiệu và bên mua, thuê mua phải bàn giao lại nhà ở cho người bán. Việc xử lý tiền mua nhà ở được thực hiện theo quy định của pháp luật về dân sự.
Trường hợp chấm dứt hợp đồng thuê mua nhà ở mà bên thuê mua đã nhận bàn giao nhà ở thì bên thuê mua phải trả lại nhà ở này cho bên cho thuê mua, bên thuê mua được hoàn lại số tiền đã nộp lần đầu.
Theo TS. Nguyễn Văn Đính – Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, Chủ tịch Hội Môi giới Bất động sản Việt Nam (VARS), việc đưa ra quy định hạn chế chuyển nhượng trong thời gian nhất định không phải là mô hình mới trên thế giới. Nhiều quốc gia đã áp dụng nhằm kiểm soát đầu cơ bất động sản, bảo đảm nhà ở phục vụ nhu cầu ở thực thay vì trở thành công cụ đầu tư ngắn hạn.
Theo ông Đính, trong bối cảnh giá nhà tại các đô thị lớn liên tục tăng cao, việc Hà Nội thí điểm mô hình khu đô thị đa mục tiêu với cơ chế quản lý chặt chẽ có thể góp phần tạo mặt bằng phát triển ổn định hơn, đồng thời hạn chế hiện tượng “thổi giá”, mua đi bán lại nhiều lần ngay sau khi mở bán.
“Tuy nhiên, điều quan trọng là cần có cơ chế giám sát minh bạch và đồng bộ giữa các cơ quan quản lý để tránh phát sinh giao dịch ngầm hoặc các hình thức ‘lách luật’. Nếu không kiểm soát tốt, chính sách có thể gây tâm lý e ngại cho một bộ phận nhà đầu tư và ảnh hưởng đến thanh khoản thị trường”, ông Đính cho hay.
Cùng quan điểm, ông Nguyễn Quốc Hiệp – Chủ tịch GP Invest cho rằng, quy định hạn chế chuyển nhượng có thể giúp thị trường vận hành lành mạnh hơn trong dài hạn, song cần phân loại rõ từng loại hình sản phẩm và đối tượng áp dụng.
Theo giới chuyên gia, việc Hà Nội đặt mục tiêu phát triển 2-3 khu đô thị đa mục tiêu đến năm 2030 cho thấy định hướng rõ nét trong chiến lược tái cấu trúc không gian đô thị theo hướng hiện đại, thông minh và phát triển bền vững.
Để mô hình khu đô thị đa mục tiêu phát huy hiệu quả, Hà Nội cần đồng thời đầu tư mạnh cho hạ tầng giao thông, dịch vụ công cộng, không gian xanh và tiện ích xã hội nhằm tạo ra những khu đô thị thực sự đáng sống thay vì chỉ là các dự án nhà ở quy mô lớn.
