Hải Phòng: Trợ lực để doanh nghiệp nhỏ và vừa vươn tầm

Với kế hoạch tổ chức 119 khóa đào tạo chuyên sâu trong năm 2026, Hải Phòng không chỉ hóa giải bài toán thiếu hụt kỹ năng quản trị mà còn tạo ra xung lực mới để kinh tế tư nhân vươn mình tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Nâng tầm nội lực từ những "lớp học triệu đô"

Sở Tài chính TP Hải Phòng vừa chính thức công bố kế hoạch hỗ trợ đào tạo phát triển nguồn nhân lực cho doanh nghiệp nhỏ và vừa năm 2026 với quy mô chưa từng có. Theo đó, 119 khóa đào tạo dự kiến được triển khai, chia thành hai mũi nhọn chính bao gồm 22 khóa về khởi sự kinh doanh dành cho những ý tưởng mới và 97 khóa quản trị doanh nghiệp chuyên sâu. Với tổng kinh phí đầu tư hơn 6 tỷ đồng, trong đó ngân sách nhà nước gánh vác phần lớn với 4,5 tỷ đồng, chương trình thể hiện quyết tâm chính trị cao độ trong việc đồng hành cùng doanh nghiệp.

Việc chú trọng vào công tác đào tạo không chỉ đơn thuần là hoạt động bồi dưỡng kiến thức ngắn hạn, mà chính là chiến lược bài bản nhằm nâng cao “sức khỏe” nội tại cho đội ngũ quản lý và người lao động. Trong kỷ nguyên kinh tế số đầy biến động, năng lực vận hành đúng pháp luật kết hợp cùng tư duy quản trị hiện đại chính là điều kiện tiên quyết để một doanh nghiệp tồn tại và phát triển bền vững. Những khóa học này được thiết kế bám sát hơi thở thị trường, đóng vai trò như chìa khóa chiến lược giúp cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Hải Phòng hóa giải các điểm nghẽn về quản trị, từ đó tự tin chuyển mình theo hướng chuyên nghiệp hóa và tối ưu hóa hiệu quả sản xuất kinh doanh trong tiến trình hội nhập quốc tế.

Câu chuyện của Công ty TNHH Thương mại dịch vụ và Sản xuất Hoàng Giang là một ví dụ điển hình cho tiến trình trưởng thành của doanh nghiệp nhỏ và vừa Hải Phòng. Từ một đơn vị gia công cơ khí nhỏ thành lập năm 2019, khi quy mô mở rộng, doanh nghiệp này đã vấp phải "ngưỡng cửa" về năng lực quản lý. Trước yêu cầu này, doanh nghiệp đã tham gia các lớp về quản trị doanh nghiệp (quản lý cấp trung, quản trị tài chính, quản lý sản xuất, chiến lược kinh doanh...) do Sở Tài chính phối hợp Học viện Đào tạo doanh nghiệp tổ chức theo chương trình hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa của TP Hải Phòng.

Chị Ngô Thị Thảo - Phó Giám đốc công ty chia sẻ, hầu hết chủ doanh nghiệp khởi nghiệp đều đi lên từ nghề, rất giỏi chuyên môn nhưng thiếu tầm nhìn hệ thống về quản trị tài chính và chiến lược. Việc tham gia các khóa đào tạo do Sở Tài chính phối hợp tổ chức đã giúp doanh nghiệp "chắt lọc" được kiến thức bài bản, từ đó vận hành bộ máy chuyên nghiệp hơn khi quy mô nhân sự tăng lên.

Không chỉ với khối sản xuất, các doanh nghiệp trong lĩnh vực dịch vụ và giải pháp công nghệ cũng tìm thấy "lời giải" cho bài toán tăng trưởng thông qua các chương trình hỗ trợ này. Ông Nguyễn Văn Nam – Giám đốc Công ty CP Giải pháp Số Hải Thành cho biết, trong bối cạnh cạnh tranh khốc liệt, nếu chỉ có công nghệ tốt là chưa đủ. Các khóa đào tạo về quản trị cấp trung và chiến lược kinh doanh của thành phố đã giúp chúng tôi định hình lại quy trình làm việc, tối ưu hóa chi phí vận hành và đặc biệt là kỹ năng quản trị nhân sự trong môi trường số. Đây là những kiến thức thực chiến mà nếu tự mày mò, doanh nghiệp sẽ phải trả giá bằng rất nhiều thời gian và tiền bạc.

Từ trăn trở của doanh nhân đến quyết sách của lãnh đạo

Thống kê thực tế cho thấy, Hải Phòng hiện có khoảng 27.000 doanh nghiệp đang hoạt động, nhưng cấu trúc vẫn còn những điểm đáng lưu ý khi doanh nghiệp lớn chỉ chiếm chưa đầy 1%, trong khi doanh nghiệp nhỏ và vừa chiếm 30% và phần còn lại là doanh nghiệp siêu nhỏ. Dù quy mô khiêm tốn, nhưng sức đóng góp của khu vực kinh tế tư nhân lại vô cùng ấn tượng khi liên tục duy trì tỷ lệ 40 - 45% GRDP và chiếm trên 60% tổng thu nội địa của thành phố giai đoạn 2020 - 2024. Đây chính là minh chứng rõ nét nhất cho vai trò động lực tăng trưởng chính của cộng đồng doanh nghiệp nội địa trong cơ cấu kinh tế thành phố Cảng.

Tuy nhiên, để duy trì đà tăng trưởng này, các doanh nghiệp đang đứng trước những rào cản không nhỏ. Kết quả khảo sát gần đây cho thấy, mong muốn chung của cộng đồng kinh doanh tại Hải Phòng vẫn xoay quanh việc tiếp cận nguồn vốn ưu đãi, tháo gỡ nút thắt pháp lý về đất đai và đặc biệt là nhu cầu cấp thiết về nhân lực chất lượng cao.

Theo TS. Lê Đăng Doanh - chuyên gia kinh tế, Hải Phòng thu hút FDI rất thành công, điều đó cần được ghi nhận. Song nếu chỉ dựa vào khu vực FDI, nền kinh tế địa phương sẽ thiếu tính tự chủ. Doanh nghiệp nước ngoài có thể dịch chuyển đầu tư khi điều kiện thay đổi, trong khi doanh nghiệp trong nước thường gắn bó dài hạn, tái đầu tư lợi nhuận và đóng góp trực tiếp cho sự phát triển của địa phương.

Ông Đăng Doanh cho biết, Hải Phòng cần tạo điều kiện để hình thành thêm nhiều doanh nghiệp tư nhân quy mô lớn, có năng lực cạnh tranh khu vực và quốc tế. Đồng thời, phải hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng, đặc biệt là chuỗi sản xuất của các tập đoàn FDI đang hoạt động trên địa bàn. Muốn vậy, môi trường đầu tư phải minh bạch, ổn định, thủ tục hành chính phải đơn giản, dựa trên nền tảng số hóa.

Một yếu tố quan trọng khác là nguồn nhân lực. Thành phố cần đầu tư mạnh hơn cho giáo dục nghề nghiệp, thu hút các cơ sở đào tạo chất lượng cao, kể cả hợp tác quốc tế, nhằm đáp ứng nhu cầu của các ngành công nghiệp công nghệ cao và kinh tế số. Khi doanh nghiệp tư nhân có nguồn nhân lực tốt và môi trường kinh doanh thuận lợi, họ sẽ trở thành động lực tăng trưởng bền vững – ông Doanh chia sẻ.

Thấu hiểu những trăn trở đó, lãnh đạo TP Hải Phòng đã có những bước đi quyết liệt và mang tính tiên phong. Ông Lê Tiến Châu - Bí thư Thành ủy Hải Phòng khẳng định, thành phố sẽ sớm ban hành Nghị quyết về Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết số 68-NQ/TW nhằm cụ thể hóa các chính sách hỗ trợ kinh tế tư nhân. Đặc biệt, Đề án hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa giai đoạn 2025 - 2030, tầm nhìn đến 2035 đã được hoàn thiện với những cơ chế vượt trội, sáng tạo.

Quan điểm của lãnh đạo thành phố là không làm thì thôi, đã làm phải "ra tấm ra món", thực chất và hiệu quả, nhằm biến doanh nghiệp tư nhân thành những "cánh chim đầu đàn" có đủ năng lực cạnh tranh quốc tế và tham gia sâu vào chuỗi cung ứng của các tập đoàn FDI lớn – Bí thư Thành ủy nhấn mạnh.