Đánh giá cao các nội dung sửa đổi, bổ sung được đề xuất, tuy nhiên bên cạnh những điểm tích cực, 02 Dự thảo Nghị định về chính sách quản lý thuế và hóa đơn, chứng từ điện tử vẫn còn những băn khoăn.
Để bảo đảm tính hợp lý, khả thi của quy định, bảo đảm quyền và lợi ích của doanh nghiệp, sáng 27/3, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phối hợp với Cục Thuế, Bộ Tài chính tổ chức Hội thảo: Góp ý hoàn thiện Dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Quản lý thuế và Dự thảo Nghị định quy định về hóa đơn điện tử, chứng từ điện tử.
Phát biểu khai mạc Hội thảo, ông Đậu Anh Tuấn – Phó tổng Thư ký, Trưởng ban Pháp chế VCCI cho biết, việc cơ quan soạn thảo chủ động tham vấn ý kiến cộng đồng doanh nghiệp ngay giai đoạn hoàn thiện Dự thảo thể hiện tinh thần cầu thị, trách nhiệm cao trong xây dựng pháp luật.
Theo ông Tuấn, điểm nổi bật trong các Dự thảo nghị định lần này chính là tinh thần đổi mới và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ. Cơ quan soạn thảo đã đưa vào các quy định về chuyển đổi số một cách rõ nét, từ việc xây dựng cơ sở dữ liệu tập trung đến việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong phân tích rủi ro.
“Nguyên tắc “lấy người nộp thuế là trung tâm” được quán triệt xuyên suốt trong cả 02 Dự thảo như: Bãi bỏ thuế khoán - Chuyển dịch hướng tới sự minh bạch hơn trong quản lý thuế đối với hộ kinh doanh; cải cách thủ tục - Mở rộng các trường hợp không phải nộp hồ sơ khai thuế khi cơ quan thuế đã có kết nối dữ liệu; áp dụng chế độ ưu tiên - Quy định rõ các ưu đãi cho doanh nghiệp có lịch sử tuân thủ pháp luật tốt đều là những bước đi rất đáng khích lệ.
Tuy nhiên, bên cạnh những điểm tích cực, chúng tôi thấy rằng còn nhiều nội dung cần được thảo luận một cách thấu đáo như: Thứ nhất, tính rõ ràng và khả thi của các quy định một số điều khoản trong Dự thảo còn mang tính khái quát, để dư địa chia Thông tư hướng dẫn và nhiều tầng văn bản mới có thể triển khai,…; Thứ hai, về quản lý thuế thương mại điện tử xuyên biên giới, đây là lĩnh vực mới và phức tạp đang phát triển nhanh, cơ chế khấu trừ, khai thay, nộp thay của chủ quản nền tảng cần được thiết kế sao cho vừa chống thất thu hiệu quả, vừa không tạo gánh nặng quá mức cho nền tảng và doanh nghiệp hoạt động hợp pháp…;
Thứ ba, về hóa đơn điện tử, Việt Nam đang đạt thành tựu ấn tượng với hơn 20 tỷ hóa đơn đã phát hành, tuy nhiên doanh nghiệp vẫn gặp vướng mắc trong một số tình huống cụ thể như thời điểm lập hóa đơn, xử lý sự cố kỹ thuật…; Thứ tư, về cơ chế thuế và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của doanh nghiệp, Dự thảo hiện tại cho phép thực hiện đồng thời nhiều biện pháp cưỡng chế và quy định ngưỡng nợ thuế nhỏ mà không áp dụng cưỡng chế, chúng tôi cho rằng đây là điểm hợp lý, tuy nhiên, cần cân nhắc để các biện pháp cưỡng chế để không ảnh hưởng quá mức đến hoạt động kinh doanh bình thường, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa…”, ông Tuấn chia sẻ.
Đồng thời cho hay, trong thời gian vừa qua, có rất nhiều Nghị quyết của Bộ Chính trị đã đặt ra rất nhiều yêu cầu cụ thể trong cải cách thể chế như Nghị quyết 68-NQ/TW cũng yêu cầu rất lớn về việc cắt giảm ít nhất 30% thời gian xử lý thủ tục hành chính, 30% chi phí tuân thủ pháp luật… mục tiêu chung của cả cơ quan quản lý và cộng đồng doanh nghiệp là hướng tới một hệ thống quản lý thuế hiện đại, minh bạch và công bằng.
“Một Nghị định chất lượng phải được xây dựng trên cơ sở thực tiễn và có khả năng triển khai thuận lợi. VCCI cam kết sẽ tổng hợp đầy đủ mọi ý kiến đóng góp từ hội thảo để gửi đến cơ quan soạn thảo”, ông Tuấn bày tỏ.
Thông tin tại Hội thảo, ông Đặng Ngọc Minh - Phó Cục trưởng Cục Thuế nhấn mạnh, Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 đã được Quốc hội thông qua vào ngày 10/12/2025 và chính thức có hiệu lực từ ngày 01/7/2026. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng, có phạm vi tác động trên cả nước đối với toàn bộ hoạt động sản xuất, kinh doanh của các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước.
“Để triển khai Luật này, Bộ Tài chính đã được giao chủ trì xây dựng 7 Nghị định và 10 Thông tư hướng dẫn. Trong đó có Nghị định quy định chi tiết chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Quản lý thuế và Nghị định quy định chi tiết về hóa đơn điện tử, chứng từ điện tử”, ông Minh chia sẻ.
Đồng thời mong muốn thông qua Hội thảo sẽ nhận được những phản biện sâu sắc, thẳng thắn từ các đại biểu để đảm bảo các quy định khi ban hành sẽ phù hợp với thực tiễn sản xuất kinh doanh của tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước.
Tại Hội thảo, đại diện các doanh nghiệp và hiệp hội ghi nhận tinh thần đổi mới của cơ quan soạn thảo, tuy nhiên, bên cạnh những điểm tích cực, nhiều ý kiến cũng chỉ ra những bất cập chính sách khi áp dụng vào thực tiễn và đề xuất tháo gỡ vướng mắc để thực hiện nghĩa vụ thuế.
Trước những ý kiến được nêu tại Hội thảo, đại diện Cục Thuế cho biết, sẽ nghiên cứu tiếp thu nghiêm túc để hoàn thiện hồ sơ Dự thảo trình Chính phủ ban hành đúng tiến độ.
