Du lịch

Theo Quyết định số 01/2026/QĐ-UBND của UBND TP Hà Nội, xe kinh doanh vận tải hành khách theo hợp đồng từ 28 chỗ trở lên bị hạn chế lưu thông trong khung giờ cao điểm (6h-9h và 16h-19h30) tại nhiều khu vực nội đô. Quy định này nhanh chóng tác động trực tiếp đến hoạt động tổ chức tour.

Ghi nhận từ các doanh nghiệp lữ hành cho thấy, thay vì sử dụng một xe 45 chỗ để đưa đón đoàn khách, nay buộc phải chia nhỏ thành nhiều xe dưới 28 chỗ. Điều này kéo theo chi phí tăng lên đáng kể: từ chi phí thuê xe, nhân sự đi kèm, đến chi phí vận hành và điều phối.

Trải nghiệm bị ảnh hưởng

Không chỉ chi phí, lịch trình tour cũng bị “bẻ cong”. Một số đoàn khách quốc tế khởi hành từ nội thành đi Hạ Long buộc phải lùi giờ đón sang sau 9h sáng, dẫn đến việc cắt bớt điểm tham quan, ăn trưa muộn hoặc chạy đua với thời gian để kịp lịch trình tiếp theo. Các tour nội đô cũng phát sinh thêm phương tiện trung chuyển, gây bất tiện cho du khách.

Đáng chú ý, những thay đổi này không chỉ là bài toán nội bộ của doanh nghiệp mà đang chuyển một phần gánh nặng sang du khách, khiến họ phải trả thêm chi phí và chấp nhận trải nghiệm không trọn vẹn như cam kết ban đầu.

Một trong những lo ngại lớn nhất của ngành du lịch là tác động đến cảm nhận ban đầu của khách quốc tế khi đến Hà Nội.

Sau hành trình bay dài, du khách không thể di chuyển ngay về khách sạn mà phải chờ đến khung giờ được phép vào nội đô. Việc chờ đợi này, theo các doanh nghiệp, dễ tạo ấn tượng không tích cực ngay từ “điểm chạm” đầu tiên.

Không chỉ vậy, khung giờ hạn chế phương tiện buổi chiều lại trùng với các hoạt động quen thuộc của khách quốc tế như ăn tối, xem múa rối nước những sản phẩm du lịch mang tính biểu tượng của Thủ đô. Việc thay đổi thói quen này trong ngắn hạn là gần như không khả thi, khiến doanh nghiệp lúng túng trong việc điều chỉnh chương trình.

Ở góc độ thị trường, một kịch bản đáng lo ngại đang được các doanh nghiệp nhắc tới: du khách có thể thay đổi hành trình, bỏ qua lưu trú tại nội đô Hà Nội.

Thay vì vào trung tâm, nhiều đoàn khách có xu hướng di chuyển thẳng từ sân bay Nội Bài đến các địa phương lân cận như Quảng Ninh, Ninh Bình, Sa Pa hay Hà Giang. Điều này đồng nghĩa với việc Hà Nội có nguy cơ mất đi một phần nguồn thu từ lưu trú, ăn uống và dịch vụ đi kèm.

Đặc biệt, phân khúc khách MICE (du lịch kết hợp hội nghị, hội thảo) vốn mang lại giá trị chi tiêu cao đang đứng trước nguy cơ dịch chuyển. Với đặc thù đoàn lớn, lên tới hàng trăm, thậm chí hàng nghìn người, việc bố trí phương tiện đưa đón trong điều kiện bị hạn chế giờ giấc và loại xe trở nên rất phức tạp.

“Các đoàn MICE hoàn toàn có thể chuyển sang tổ chức ở ngoại thành hoặc địa phương khác nếu việc di chuyển trong nội đô không thuận tiện”, đại diện một cơ sở lưu trú nhận định.

Dù gặp nhiều khó khăn, các doanh nghiệp du lịch nhìn chung vẫn thể hiện sự đồng thuận với chủ trương của thành phố trong việc giảm ùn tắc giao thông, một vấn đề tồn tại lâu dài của Hà Nội.

Theo Sở Du lịch Hà Nội, các đơn vị đều cam kết tuân thủ quy định, sẵn sàng thích ứng và chuyển đổi nếu được hỗ trợ kịp thời. Tuy nhiên, trong giai đoạn đầu triển khai, sự xáo trộn là khó tránh khỏi và cần có các giải pháp trung gian để giảm “độ sốc” cho thị trường.

Các kiến nghị tập trung vào việc điều chỉnh khung giờ hạn chế, xây dựng các điểm trung chuyển ngoài vành đai 3, tổ chức phương tiện trung chuyển (xe điện, xe nhỏ), hoặc thiết lập “luồng xanh” dành riêng cho xe du lịch.

Trước phản ánh của doanh nghiệp và báo chí, Sở Du lịch Hà Nội đã chủ động vào cuộc, phối hợp với các cơ quan liên quan để tìm giải pháp.

Ngày 20/3/2026, Sở đã tổ chức hội nghị với sự tham gia của Sở Xây dựng, Công an thành phố, các hiệp hội và doanh nghiệp du lịch nhằm trao đổi, lắng nghe và giải đáp các kiến nghị.

Một trong những điểm đáng chú ý là từ ngày 16/3/2026, Phòng Cảnh sát Giao thông Hà Nội đã triển khai tiếp nhận hồ sơ cấp văn bản chấp thuận cho các phương tiện hoạt động trong khu vực hạn chế. Theo đó, xe du lịch theo hợp đồng - bao gồm xe trên 28 chỗ có thể được xem xét cấp phép lưu thông 24/24 giờ nếu đáp ứng điều kiện.

Cơ chế này được kỳ vọng sẽ tháo gỡ phần nào khó khăn, cho phép các doanh nghiệp linh hoạt hơn trong việc tổ chức tour, đồng thời vẫn đảm bảo mục tiêu quản lý giao thông.

Hiện tại, đã có 18 đơn vị được cấp phép lưu thông trong giờ cao điểm để phục vụ sự kiện, hội nghị và hoạt động du lịch.

Cân bằng giữa “điểm nghẽn” và “điểm đến”

Về tổng thể, việc Hà Nội siết hoạt động xe khách trên 28 chỗ trong nội đô là một bước đi nằm trong chiến lược lớn hơn nhằm giải quyết hai “điểm nghẽn” của đô thị: ùn tắc giao thông và trật tự đô thị.

Tuy nhiên, thực tiễn triển khai cho thấy, mỗi chính sách khi đi vào đời sống đều cần có độ trễ thích ứng và cơ chế điều chỉnh linh hoạt. Với ngành du lịch, những thay đổi về giao thông có thể tạo ra hiệu ứng dây chuyền.

Bài toán đặt ra không phải là lựa chọn giữa giảm ùn tắc hay phát triển du lịch, mà là tìm ra điểm cân bằng tối ưu giữa hai mục tiêu này. Những động thái gần đây từ cơ quan quản lý cho thấy Hà Nội đang đi theo hướng đó: vừa kiên định với mục tiêu dài hạn, vừa lắng nghe và điều chỉnh để phù hợp với thực tiễn.

Trong bối cảnh cạnh tranh điểm đến ngày càng gay gắt, việc giữ chân du khách, đặc biệt là khách quốc tế và MICE không chỉ phụ thuộc vào tài nguyên du lịch, mà còn nằm ở sự thuận tiện, linh hoạt trong tổ chức dịch vụ. Và đó chính là “phép thử” cho năng lực điều hành đô thị của một điểm đến như Hà Nội.

Minh Châu