Ô tô - Xe máy

Theo dữ liệu từ Statista - nền tảng cung cấp dữ liệu và thống kê toàn cầu, quy mô thị trường MPV toàn cầu hiện dao động khoảng 1,6-1,8 triệu xe mỗi năm. Đáng chú ý, phân khúc MPV cao cấp đang tăng trưởng nhanh hơn mức trung bình của toàn ngành, đặc biệt tại các thị trường châu Á - nơi tầng lớp trung lưu và thượng lưu mở rộng nhanh chóng.

Ở góc độ dài hạn, đơn vị nghiên cứu và dự báo thị trường Persistence Market Research dự báo quy mô thị trường MPV có thể đạt khoảng 178,2 tỷ USD vào năm 2032, với tốc độ tăng trưởng kép (CAGR) khoảng 3,5% trong giai đoạn 2025-2032. Trong đó, các mẫu xe sử dụng công nghệ năng lượng mới (NEV) dự kiến chiếm hơn 60% thị phần, phản ánh sự giao thoa giữa xu hướng điện hóa và nhu cầu nâng cao trải nghiệm người dùng.

Thực chất, sự phát triển của MPV cao cấp không xuất phát từ một nhu cầu hoàn toàn mới, mà là quá trình tái định nghĩa những nhu cầu cũ. Đối với các lãnh đạo doanh nghiệp, chính trị gia hay người nổi tiếng, chiếc xe từ lâu đã là một không gian chức năng - nơi có thể xử lý công việc, trao đổi nhanh hoặc nghỉ ngơi giữa những lịch trình dày đặc. Tuy nhiên, chỉ đến khi các yếu tố về không gian, tiện nghi và công nghệ được tối ưu, nhu cầu này mới thực sự được khai thác triệt để.

Trong bối cảnh đó, nội thất trở thành yếu tố cốt lõi. Một chiếc xe cần đảm bảo đủ yên tĩnh để đàm thoại, đủ riêng tư để bảo mật thông tin và đủ linh hoạt để thích ứng với nhiều trạng thái sử dụng. Các tiêu chuẩn về sự sang trọng vì thế cũng thay đổi. Nếu trước đây, giá trị xe sang gắn với thiết kế ngoại thất và thương hiệu, thì nay, những yếu tố như độ cách âm, cấu hình ghế, ánh sáng nội thất hay khả năng cá nhân hóa không gian mới là thước đo chính.

Các dòng xe truyền thống đang bộc lộ những giới hạn nhất định trước xu hướng này. Sedan hạng sang dù tiện nghi nhưng bị hạn chế về không gian và tính đa dụng. SUV cải thiện được độ rộng rãi, song chưa tối ưu cho trải nghiệm hàng ghế sau - vị trí quan trọng nhất với nhóm khách hàng cao cấp. Ngược lại, MPV cao cấp được phát triển xoay quanh hành khách, với cấu trúc không gian và tiện nghi tập trung vào sự thoải mái và riêng tư.

Sự thay đổi này cũng kéo theo cách hiểu mới về khái niệm “limousine”. Nếu trước đây limousine gắn liền với những mẫu sedan kéo dài, thì hiện nay, khái niệm này được định nghĩa lại dựa trên chất lượng trải nghiệm bên trong. Theo đó, MPV cao cấp nổi lên như một “limousine kiểu mới”, nơi không gian trần cao, ghế độc lập, khoảng để chân rộng và khả năng cách âm được tối ưu hóa nhằm phục vụ hành khách phía sau.

Không nằm ngoài xu hướng chung, thị trường Việt Nam cũng đang bắt đầu ghi nhận những tín hiệu dịch chuyển, dù ở quy mô còn khiêm tốn. Trong nhiều năm, sedan hạng sang vẫn là lựa chọn quen thuộc của giới doanh nhân và lãnh đạo, phần lớn do yếu tố hình ảnh và sự phổ biến. Tuy nhiên, thực tế giao thông tại các đô thị lớn như Hà Nội và TP HCM đang khiến thời gian di chuyển kéo dài hơn, buộc người dùng phải xem xét lại giá trị sử dụng của chiếc xe.

Trong bối cảnh đó, phương tiện không chỉ là công cụ di chuyển mà trở thành “không gian thứ hai”, nơi có thể làm việc, nghỉ ngơi hoặc đơn giản là tách biệt khỏi môi trường bên ngoài. Điều này tạo ra cơ hội cho MPV cao cấp - dòng xe vốn đặt trọng tâm vào trải nghiệm hành khách, từng bước tiếp cận nhóm khách hàng trong nước.

Thực tế, một số mẫu MPV hạng sang đã xuất hiện tại Việt Nam, chủ yếu dưới dạng nhập khẩu hoặc phân phối chính hãng với số lượng hạn chế. Nhóm khách hàng không chỉ bao gồm doanh nghiệp dịch vụ vận chuyển cao cấp, mà còn mở rộng sang doanh nhân cá nhân, nghệ sĩ hay các gia đình có điều kiện tài chính. Điểm chung là nhu cầu về sự riêng tư, thoải mái và tính đa dụng ngày càng rõ rệt.

Tuy nhiên, thị trường vẫn đang ở giai đoạn đầu của quá trình chuyển dịch. Một trong những rào cản lớn là yếu tố nhận diện, khi MPV lâu nay gắn với hình ảnh xe gia đình hoặc xe dịch vụ. Bên cạnh đó, mức giá cao và sự hạn chế về lựa chọn sản phẩm cũng khiến phân khúc này chưa thể phát triển mạnh.

Dù vậy, các yếu tố nền tảng đang dần hội tụ. Thu nhập bình quân tăng, nhu cầu cá nhân hóa trải nghiệm rõ ràng hơn, cùng với sự cải thiện của hạ tầng giao thông đang tạo điều kiện để người dùng khai thác tối đa giá trị không gian nội thất. Đồng thời, xu hướng điện hóa cũng có thể trở thành chất xúc tác, khi nhiều mẫu MPV thế hệ mới được phát triển theo hướng tối ưu trải nghiệm hành khách.

Trong dài hạn, MPV cao cấp tại Việt Nam có thể không trở thành xu hướng đại trà, nhưng sẽ định hình một phân khúc riêng với tệp khách hàng rõ ràng. Khi khái niệm “xe sang” chuyển từ yếu tố hình ảnh sang giá trị sử dụng, MPV cao cấp nhiều khả năng sẽ trở thành lựa chọn thay thế đáng chú ý cho sedan và SUV trong nhóm khách hàng cao cấp. Đây không chỉ là xu hướng sản phẩm, mà còn là biểu hiện của sự thay đổi trong cách con người định nghĩa sự tiện nghi và đẳng cấp trong kỷ nguyên di chuyển mới.

Thanh Trà