Kinh tế địa phương

Tìm đường ra thế giới

Mới đây Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị Lê Đức Tiến có buổi làm việc với ông Moon Jong Beom, Giám đốc điều hành K-Market - chuỗi siêu thị, cửa hàng tiện lợi chuyên kinh doanh hàng tiêu dùng, thực phẩm nhập khẩu từ Hàn Quốc.

K-Market hiện vận hành hơn 150 điểm bán hàng tại Việt Nam, mong muốn tìm kiếm đối tác cung ứng nông sản đạt tiêu chuẩn, có khả năng truy xuất nguồn gốc và đáp ứng yêu cầu thị trường.

Việc các sản phẩm OCOP đặc trưng của Quảng Trị hiện diện trên kệ của K-Market không chỉ mang ý nghĩa mở rộng đầu ra, mà còn đánh dấu một bước chuyển quan trọng trong quá trình “chuẩn hóa để hội nhập” của hàng hóa địa phương.

Ở góc độ rộng hơn, sự hiện diện tại K-Market cho thấy mô hình OCOP đang dịch chuyển từ quy mô kinh tế hộ sang tư duy chuỗi giá trị, nơi sản xuất gắn với tiêu chuẩn, thị trường và câu chuyện sản phẩm.

Đây cũng là tiền đề để địa phương tái cấu trúc sản xuất nông thôn theo hướng chuyên nghiệp, hướng đến các kênh phân phối hiện đại thay vì phụ thuộc vào thị trường truyền thống. Quan trọng hơn, mỗi sản phẩm OCOP xuất khẩu không chỉ là hàng hóa, mà còn là “đại sứ” văn hóa, góp phần đưa hình ảnh Quảng Trị tiếp cận gần hơn với người tiêu dùng quốc tế.

UBND tỉnh cam kết tạo điều kiện thuận lợi về thủ tục, kết nối cung - cầu và hỗ trợ xúc tiến thương mại, nhằm thúc đẩy liên kết chuỗi giữa doanh nghiệp phân phối và các chủ thể sản xuất địa phương. Lãnh đạo tỉnh kỳ vọng chuyến làm việc sẽ mở ra kênh tiêu thụ ổn định, góp phần nâng cao giá trị nông sản Quảng Trị trên thị trường trong và ngoài nước.

Chia sẻ với Diễn đàn Doanh nghiệp, ông Nguyễn Đức Tân, Giám đốc Trung tâm xúc tiến Đầu tư, Thương mại và Du lịch tỉnh Quảng Trị, cho biết: “Nhiều sản phẩm OCOP Quảng Trị như: Cao Cà gai leo An Xuân, Bột sắn dây Thiện Bảo, Gừng thẻ Thiện Bảo đã xuất khẩu sang thị trường Mỹ; Cà phê Khe Sanh, Trà Cà gai leo Gold Herbal, tiêu Vĩnh Linh đã được trưng bày giới thiệu quảng bá đến thị trường Nhật Bản thông qua Showroom của Hiệp hội Xúc tiến Hợp tác Kinh tế Việt Nam - Nhật Bản (VJECPA) tại tỉnh Osaka, Nhật Bản”.

Trong giai đoạn 2026 - 2030, tỉnh Quảng Trị dự chi 50 tỷ đồng tăng cường hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã mở rộng thị trường tiêu thụ, gia tăng năng lực cạnh tranh, hướng tới xuất khẩu ra thế giới.

Để đạt được mục tiêu này, địa phương tích cực tổ chức và tham gia các hội chợ, triển lãm trong và ngoài nước; tăng cường kết nối cung - cầu, mở rộng hệ thống phân phối, qua đó tạo thêm kênh tiêu thụ ổn định cho sản phẩm.

Bên cạnh đó, Quảng Trị chú trọng thúc đẩy xúc tiến thương mại trên môi trường số, hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng gian hàng trên các sàn thương mại điện tử; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, marketing số, livestream bán hàng.

Thay đổi tư duy sản xuất

Ông Tân cho rằng: “Đưa sản phẩm OCOP Quảng Trị ra thị trường quốc tế là bước đi tất yếu nhằm gia tăng giá trị và khẳng định thương hiệu địa phương trong bối cảnh hội nhập sâu rộng hiện nay. Trung tâm Xúc tiến Đầu tư, Thương mại và du lịch tỉnh Quảng Trị đã tích cực đẩy mạnh hoạt động xúc tiến thương mại, kết nối với các hệ thống phân phối nước ngoài”.

Đầu năm nay, Công ty dược liệu hữu cơ An Xuân (xã Cam Lộ - Quảng Trị) đã xuất khẩu chính ngạch 10.000 đơn vị sản phẩm Cà gai leo sang Mỹ. Mấu chốt là ở tư duy làm kinh tế nông nghiệp: Đừng chỉ trồng nông sản như thói quen, mà hãy trồng và sản xuất theo nhu cầu thị trường và theo tiêu chuẩn.

Đại diện công ty này cho biết, muốn bán được giá tốt và đi đường dài thì sản xuất phải sạch, chuẩn, đồng đều, có dữ liệu và truy xuất được nguồn gốc. Phát triển bền vững chỉ có thể đạt được khi nông dân tham gia vào chuỗi giá trị, liên kết với doanh nghiệp, hợp tác xã và chính quyền địa phương.

Ông Nguyễn Đức Tân nhấn mạnh, để đi xa và phát triển bền vững, sản phẩm OCOP không chỉ cần đảm bảo chất lượng mà còn phải kể được câu chuyện về văn hóa và con người Quảng Trị, qua đó tạo dấu ấn riêng trên thị trường quốc tế.

Việc chuyển từ sản xuất nông nghiệp tự cung tự cấp, manh mún sang sản xuất hàng hóa theo tiêu chuẩn cao đang trở thành bước ngoặt quan trọng của khu vực nông thôn. Quan trọng hơn, quá trình chuẩn hóa sản xuất kéo theo sự hình thành các chuỗi liên kết bền vững giữa nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp, qua đó giảm tính rủi ro và nâng cao tính ổn định của đầu ra.

Đây cũng là động lực thúc đẩy ứng dụng khoa học - công nghệ, từng bước chuyên nghiệp hóa sản xuất nông nghiệp. Về dài hạn, chuyển dịch này không chỉ cải thiện thu nhập cho người dân, mà còn góp phần tái cấu trúc kinh tế nông thôn theo hướng hiện đại, nâng cao năng lực cạnh tranh của nông sản Việt trên thị trường khu vực và quốc tế.

Tuy có nhiều tiềm năng, song thực tế cho thấy việc đưa sản phẩm OCOP ra thị trường quốc tế vẫn còn không ít rào cản. Quy mô sản xuất nhỏ lẻ, thiếu liên kết chuỗi, diện tích vùng nguyên liệu hạn chế, tiêu chuẩn chất lượng chưa đồng đều; năng lực xây dựng thương hiệu còn yếu.

Cùng với đó là khó khăn trong tiếp cận hệ thống phân phối quốc tế và chi phí logistics cao. Đặc biệt, nhiều sản phẩm chưa đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn quốc tế về an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc, bao bì, nhãn mác. Đây là những “điểm nghẽn” cần được tháo gỡ nếu muốn đi xa.

Trương Khắc Trà