Ô tô - Xe máy

Thị trường ô tô nhập khẩu tại Việt Nam trong quý I/2026 ghi nhận những biến động đáng chú ý, khi nguồn cung từ Trung Quốc tăng trưởng mạnh mẽ và lần đầu vượt qua Thái Lan về sản lượng. Dù vậy, Indonesia vẫn là quốc gia xuất khẩu ô tô lớn nhất vào Việt Nam, cho thấy cán cân thị phần đang có sự dịch chuyển nhưng chưa bị đảo chiều hoàn toàn.

Theo số liệu từ Cục Hải quan, trong ba tháng đầu năm, Việt Nam nhập khẩu tổng cộng 56.012 ô tô nguyên chiếc, tăng 21% so với cùng kỳ năm ngoái. Động lực tăng trưởng chủ yếu đến từ nhóm xe tải, trong khi phân khúc xe con dưới 9 chỗ đạt 36.388 chiếc, gần như không thay đổi so với năm 2025 và chiếm khoảng 65% tổng lượng xe nhập khẩu. Điều này phản ánh nhu cầu thị trường vẫn ổn định ở nhóm xe phục vụ gia đình, trong khi hoạt động sản xuất - kinh doanh phục hồi kéo theo nhu cầu vận tải tăng cao.

Xét theo thị trường cung cấp, Indonesia tiếp tục giữ vị trí dẫn đầu với 23.402 xe, tăng 27,5% so với cùng kỳ. Lợi thế của quốc gia này đến từ việc nhiều mẫu xe “ăn khách” tại Việt Nam như Mitsubishi Xpander, Toyota Yaris Cross hay Xforce đều được nhập khẩu từ đây. Nhờ đó, nguồn cung từ Indonesia duy trì sự ổn định, dù vẫn xuất hiện một số thời điểm thiếu hụt cục bộ ở một vài mẫu xe.

Trong khi đó, Trung Quốc nổi lên là điểm sáng lớn nhất về tốc độ tăng trưởng. Cụ thể, có 17.168 ô tô từ thị trường này được đưa về Việt Nam trong quý I, tăng tới 74,5% so với cùng kỳ năm ngoái. Con số này đã vượt qua Thái Lan, vốn đạt 13.077 xe và giảm 18,7%. Đây là lần hiếm hoi xe Trung Quốc vươn lên vị trí thứ hai về nguồn cung, phản ánh sự thay đổi rõ rệt trong chiến lược thâm nhập thị trường của các hãng xe đến từ quốc gia này.

Thực tế, chỉ trong thời gian ngắn, hàng loạt mẫu xe Trung Quốc đã xuất hiện tại Việt Nam, trải dài từ xe điện đô thị đến SUV cỡ lớn. Một số cái tên đáng chú ý có thể kể đến như BYD Dolphin, Wuling Bingo hay các dòng xe của Omoda, Geely. Không chỉ dừng lại ở việc giới thiệu sản phẩm, nhiều hãng còn đẩy mạnh xây dựng hệ thống phân phối, cho thấy tham vọng chiếm lĩnh thị phần trong trung và dài hạn.

Ở chiều ngược lại, lượng xe nhập khẩu từ Thái Lan sụt giảm đáng kể, một phần do thay đổi trong chiến lược sản phẩm. Một số mẫu xe trước đây nhập khẩu từ thị trường này đã chuyển sang nguồn cung khác hoặc được lắp ráp trong nước. Chẳng hạn, Subaru Forester thế hệ mới chuyển sang nhập khẩu từ Nhật Bản, trong khi Honda CR-V Hybrid được nội địa hóa. Bên cạnh đó, tình trạng khan hàng cục bộ cũng ảnh hưởng đến nguồn cung.

Riêng trong tháng 3, lượng ô tô nhập khẩu đạt 25.255 chiếc, tăng 56,9% so với tháng trước. Theo các chuyên gia, mức tăng này mang tính chu kỳ khi tháng 2 trùng với dịp Tết Nguyên đán - thời điểm hoạt động nhập khẩu thường chững lại. Sang tháng 3, các doanh nghiệp bắt đầu tăng tốc đưa hàng về để chuẩn bị cho nhu cầu thị trường trong quý II, khiến sản lượng tăng mạnh.

Không chỉ là câu chuyện về số lượng, sự gia tăng nhanh chóng của xe Trung Quốc còn phản ánh sự thay đổi trong cách tiếp cận thị trường. Nếu trước đây các sản phẩm chủ yếu cạnh tranh bằng giá rẻ, thì hiện nay nhiều mẫu xe đã được nâng cấp đáng kể về thiết kế, công nghệ và trang bị. Đặc biệt, việc tập trung vào xe điện giúp các hãng Trung Quốc tận dụng lợi thế về chuỗi cung ứng pin và chi phí sản xuất để tạo ra những sản phẩm có giá cạnh tranh.

Tuy nhiên, sự phát triển nhanh cũng đặt ra không ít thách thức. Hệ thống dịch vụ hậu mãi, độ bền sản phẩm và giá trị bán lại vẫn là những yếu tố cần thời gian kiểm chứng. Người tiêu dùng Việt Nam vốn khá thận trọng, do đó niềm tin đối với các thương hiệu mới sẽ không thể xây dựng trong thời gian ngắn. Ngoài ra, sự xuất hiện dày đặc của nhiều hãng xe Trung Quốc cũng có thể dẫn đến cạnh tranh nội bộ khốc liệt, thậm chí là quá trình sàng lọc nếu không đạt được doanh số kỳ vọng.

Trong dài hạn, thị trường ô tô nhập khẩu tại Việt Nam được dự báo sẽ tiếp tục biến động, phụ thuộc vào chiến lược của các hãng xe và xu hướng tiêu dùng. Trung Quốc đang cho thấy đà tăng trưởng ấn tượng, nhưng để duy trì vị thế, các doanh nghiệp từ quốc gia này sẽ cần giải quyết bài toán về thương hiệu và dịch vụ. Trong khi đó, Indonesia nhiều khả năng vẫn giữ vai trò chủ lực, còn Thái Lan sẽ phải điều chỉnh để thích ứng với những thay đổi mới của thị trường.

Thanh Trà