Phân tích - Bình luận

Giá dầu quốc tế đồng loạt giảm vào ngày Chủ nhật vừa qua sau khi Tổng thống Trump tuyên bố các cuộc đàm phán với Iran về việc mở lại eo biển Hormuz đang tiến triển. Đài Fox News đưa tin, Tehran về nguyên tắc đã đồng ý với thỏa thuận khung và thỏa thuận này hoàn thành 95%.

Theo ông Jeff Currie, Giám đốc chiến lược của Energy Pathways, thị trường dầu mỏ châu Á đang dần tiệm cận ngưỡng hoạt động tối thiểu về nguồn cung. Diễn biến này có thể lan sang châu Âu và Mỹ trong thời gian tới, làm gia tăng nguy cơ thiếu hụt dầu trên phạm vi toàn cầu ngay từ tháng 7 tới nếu xung đột Trung Đông không hạ nhiệt.

“Cuối cùng, việc mở lại eo biển Hormuz vẫn là giải pháp lâu dài duy nhất, dù ngay cả kịch bản đó cũng sẽ cần thời gian để thị trường trở lại trạng thái bình thường”, ông Jeff Currie nhận định và cho rằng việc lượng dự trữ dầu toàn cầu đang suy giảm cũng góp phần củng cố vị thế đàm phán của Iran trong các cuộc thương lượng đang diễn ra.

Hiện tại lạm phát đang bùng dậy trên toàn cầu, đặc biệt ở Mỹ. Theo dự báo của nhiều chuyên gia, lạm phát trong năm tới có thể sẽ tăng lên 4,8%, từ mức 4,7% trong khảo sát tháng 4, và kỳ vọng về tốc độ lạm phát dự kiến trong 5 năm tới đã nhảy lên 3,9% từ 3,5%.

Lạm phát trong khu vực eurozone được Ủy ban châu Âu (EC) dự báo sẽ tăng lên 3% trong năm nay, cao hơn nhiều so với mức 2,1% của năm ngoái và vượt xa mục tiêu trung hạn 2% của Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB).

Phản ứng với tín hiệu tích cực của giá dầu, thị trường chứng khoán châu Á đồng loạt bật dậy. Chỉ số Nikkei của Nhật Bản dẫn đầu đà tăng của thị trường châu Á với mức tăng 3,1%. Chỉ số Hang Seng của Hồng Kông tăng 0,9%, trong khi chỉ số Straits Times của Singapore tăng 0,4% trong phiên giao dịch ngay sau đó.

Việc giá dầu thế giới hạ nhiệt sau tín hiệu tích cực quanh eo biển Hormuz không chỉ làm dịu căng thẳng trên thị trường năng lượng toàn cầu mà còn mở ra nhiều tác động tích cực đối với các nền kinh tế nhập khẩu năng lượng, trong đó có Việt Nam. Trong bối cảnh doanh nghiệp vẫn đang đối mặt với lãi suất cao, sức cầu yếu và áp lực chi phí kéo dài, giá dầu giảm được xem là một “liều giảm áp” quan trọng cho tăng trưởng kinh tế Việt Nam.

Tác động rõ nét nhất của giá dầu giảm nằm ở việc hạ chi phí đầu vào cho nền kinh tế. Xăng dầu là nguyên liệu thiết yếu của hoạt động vận tải, logistics, sản xuất công nghiệp, xây dựng và nông nghiệp. Khi giá nhiên liệu giảm, chi phí vận chuyển hàng hóa và nguyên vật liệu cũng giảm theo, giúp doanh nghiệp cải thiện biên lợi nhuận.

Điều này đặc biệt có ý nghĩa trong bối cảnh nhiều doanh nghiệp Việt Nam đang chịu áp lực kép từ lãi suất vay vốn neo cao và đơn hàng phục hồi chậm. Với các ngành sử dụng nhiều nhiên liệu như hàng không, vận tải biển, thủy sản, thép, xi măng hay nhựa, biến động giá dầu có thể quyết định trực tiếp đến khả năng duy trì lợi nhuận.

Không chỉ giúp giảm chi phí vận hành, giá dầu hạ nhiệt còn tạo điều kiện để doanh nghiệp có dư địa giảm giá thành sản phẩm, từ đó tăng sức cạnh tranh xuất khẩu trong bối cảnh thương mại toàn cầu suy yếu.

Giá dầu giảm cũng góp phần giảm áp lực lạm phát - một trong những thách thức lớn của kinh tế toàn cầu hiện nay. Xăng dầu có tính lan tỏa mạnh vì nó ảnh hưởng đến hầu hết các nhóm hàng hóa và dịch vụ trong nền kinh tế. Khi giá nhiên liệu giảm, áp lực tăng giá vận tải, thực phẩm, logistics và sản xuất cũng dịu xuống.

Đối với Việt Nam, đây là yếu tố đặc biệt quan trọng trong điều hành kinh tế vĩ mô. Lạm phát được kiểm soát tốt sẽ giúp duy trì ổn định mặt bằng lãi suất, tạo thêm dư địa cho chính sách tiền tệ hỗ trợ tăng trưởng.

Trương Khắc Trà