Kinh tế địa phương

Dù vậy, để nguồn lực quan trọng này thực sự trở thành "trụ cột" đóng góp tương xứng cho ngân sách địa phương, tỉnh đang chủ động triển khai hàng loạt giải pháp đồng bộ.

Việc kiên trì đồng hành, tháo gỡ vướng mắc cho nhà đầu tư không chỉ giúp doanh nghiệp an tâm phát triển sản xuất mà còn là chìa khóa then chốt để chuyển hóa tiềm năng đầu tư thành dòng thu tài chính bền vững cho nền kinh tế.

Nhận diện "trụ cột" ngân sách và những dư địa cần khai phá

Nhìn lại bức tranh kinh tế của Ninh Bình thời gian qua, sự lớn mạnh của hệ thống các khu công nghiệp chính là đòn bẩy quan trọng nhất tạo nên đà tăng trưởng bứt phá. Theo thống kê từ Ban Quản lý Khu kinh tế và các Khu công nghiệp tỉnh, địa phương hiện sở hữu 20 khu công nghiệp đang hoạt động hiệu quả với tổng diện tích quy hoạch khoảng 4.880ha. Tính đến nay, tỷ lệ lấp đầy tại các khu công nghiệp này đã đạt gần 85%, trở thành điểm đến hấp dẫn của 1.167 dự án thứ cấp.

Trong đó, khối doanh nghiệp FDI chiếm vị thế áp đảo với 567 dự án, tổng vốn đăng ký đạt khoảng 11,3 tỷ USD cùng 138.512 tỷ đồng. Đáng chú ý, chỉ tính riêng năm 2025, các doanh nghiệp hoạt động trong các khu công nghiệp đã đóng góp tới 22 nghìn tỷ đồng vào ngân sách. Tiếp đà tăng trưởng đó, trong 6 tháng đầu năm 2026, số thu từ khu vực doanh nghiệp trong các khu công nghiệp ước đạt 11.800 tỷ đồng, ghi nhận mức tăng trưởng khoảng 13% so với cùng kỳ năm trước. Trong bức tranh chung này, khối FDI khẳng định vai trò nòng cốt khi đóng góp khoảng 5.400 tỷ đồng, chiếm gần một nửa tổng số thu của toàn bộ khối doanh nghiệp tại các khu công nghiệp trên địa bàn.

Sự đóng góp của dòng vốn ngoại được khắc họa rõ nét thông qua hoạt động ổn định của các tập đoàn đa quốc gia và doanh nghiệp quy mô lớn. Đơn cử như Công ty Honda Việt Nam, một trong những đại diện tiêu biểu đang vận hành nhà máy tại Khu công nghiệp Đồng Văn I và Đồng Văn II. Với tổng vốn đầu tư 213,89 triệu USD, doanh nghiệp hiện duy trì công suất sản xuất 1,1 triệu xe máy mỗi năm, tạo việc làm ổn định cho 2.725 lao động địa phương. Năm 2025, doanh thu của Honda Việt Nam đạt tới 33.924 tỷ đồng, đóng góp cho ngân sách 1.579 tỷ đồng, liên tục giữ vững vị trí trong nhóm những đơn vị nộp thuế lớn nhất tỉnh.

Bước sang quý I năm nay, làn sóng đóng góp ngân sách tiếp tục lan tỏa mạnh mẽ từ nhiều gương mặt lớn khác như Tập đoàn Hyundai Thành Công với khoảng 2.600 tỷ đồng, Công ty AVC đóng góp khoảng 180 tỷ đồng và Youngone đóng góp khoảng 70 tỷ đồng. Những số liệu này minh chứng rằng, khu vực FDI không chỉ đảm nhận nhiệm vụ chuyển giao công nghệ hay giải quyết việc làm mà đã trở thành trụ cột thu vững chắc cho địa phương.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả tích cực, các cơ quan chuyên môn của tỉnh Ninh Bình cũng thẳng thắn nhìn nhận công tác quản lý thu ngân sách từ khu vực FDI vẫn còn những khoảng trống và dư địa lớn chưa được khai thác triệt để. Một thực tế đang diễn ra là không ít doanh nghiệp dù đặt cơ sở sản xuất chính và phát sinh doanh thu lớn trên địa bàn tỉnh nhưng lại đăng ký trụ sở chính tại các địa phương khác.

Bên cạnh đó, một hệ sinh thái các đơn vị cung ứng dịch vụ phụ trợ có giá trị hợp đồng rất lớn như xử lý môi trường, cung cấp hóa chất, dịch vụ logistics và xử lý chất thải công nghiệp hiện vẫn chưa thực hiện đăng ký hoạt động chính thức tại Ninh Bình. Hệ quả là một phần nguồn thu phát sinh đáng lẽ thuộc về địa phương lại bị phân tán sang nơi khác. Thêm vào đó, việc cập nhật danh sách các doanh nghiệp chưa mở tờ khai hải quan tại tỉnh hoặc những đơn vị có dấu hiệu rủi ro về thuế đôi lúc chưa thật sự kịp thời, vô hình trung tạo ra những rào cản cho công tác quản lý thuế chuyên sâu.

Đồng hành cùng nhà đầu tư, tạo đà cho mục tiêu tự chủ tài chính

Đứng trước những thách thức nêu trên, lãnh đạo tỉnh Ninh Bình xác định quan điểm nhất quán: Việc nuôi dưỡng và mở rộng nguồn thu ngân sách từ khu vực FDI phải luôn song hành với công tác hỗ trợ, tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp thúc đẩy sản xuất kinh doanh.

Nhằm chuyển hóa triệt để tiềm năng thành nguồn lực phát triển, Ban Quản lý Khu kinh tế và các Khu công nghiệp tỉnh đã chủ động phối hợp chặt chẽ với cơ quan thuế địa phương rà soát từng nguồn thu còn dư địa, hạn chế tối đa tình trạng thất thu và bảo đảm mọi hoạt động kinh doanh phát sinh trên địa bàn đều thực hiện đầy đủ, nghĩa vụ với ngân sách nhà nước.

Phân tích sâu hơn về các nhóm giải pháp trọng tâm, ông Nguyễn Hoàng Anh, Trưởng Ban Quản lý Khu kinh tế và các Khu công nghiệp tỉnh Ninh Bình cho biết, đơn vị đang tập trung đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động các doanh nghiệp đang sản xuất tại tỉnh tiến hành thành lập trụ sở chính hoặc chi nhánh hạch toán độc lập ngay tại địa phương.

Không dừng lại ở việc quy hoạch lại bộ máy hạch toán, Ban Quản lý Khu kinh tế và các Khu công nghiệp tỉnh cũng đang sát cánh cùng các ngành chức năng hỗ trợ khoảng 100 dự án mới trong các khu công nghiệp gấp rút hoàn thiện các thủ tục pháp lý để sớm đi vào vận hành ngay trong những tháng cuối năm. Đây được xem là nguồn lực bổ sung có tính chất quyết định, tạo xung lực mới cho đà tăng trưởng sản xuất và nguồn thu ngân sách trong giai đoạn tới.

Song song với đó, sự phối hợp liên ngành giữa Ban Quản lý và cơ quan Hải quan cũng được đẩy mạnh nhằm khuyến khích các doanh nghiệp xuất nhập khẩu mở tờ khai ngay tại các điểm thông quan nội địa đặt trong khu công nghiệp, đồng thời vận động các tập đoàn dịch vụ quy mô lớn thành lập văn phòng đại diện tại tỉnh. Tổng hợp hiệu quả từ các giải pháp đồng bộ này, kết hợp với việc đôn đốc tiến độ dự án mới, dự kiến trong năm 2026, khối doanh nghiệp tại các khu công nghiệp có thể giúp Ninh Bình tăng thu khoảng 2.000 tỷ đồng so với kế hoạch đã đăng ký ban đầu.

Về phía các nhà đầu tư nước ngoài, sự chủ động và đồng hành của chính quyền địa phương luôn nhận được những phản hồi rất tích cực.

Chia sẻ với DĐDN, ông Nguyễn Hồng Đại - Tổng Giám đốc KCN VSIP Nam Định chia sẻ rằng, doanh nghiệp đánh giá rất cao sự hỗ trợ sát sao của tỉnh trong cải cách mạnh mẽ về thủ tục hành chính. Sự chủ động tháo gỡ khó khăn cùng tinh thần đồng hành quyết liệt từ chính quyền địa phương đã giúp nhà đầu tư rút ngắn tối đa thời gian hoàn thiện pháp lý. Nhờ môi trường đầu tư minh bạch và hạ tầng đồng bộ, doanh nghiệp hoàn toàn yên tâm triển khai dự án đúng tiến độ, mở ra nhiều cơ hội hợp tác phát triển bền vững và tạo động lực thu hút thêm các nhà đầu tư thứ cấp trong tương lai.

Minh Huệ