Chính sách - Quy hoạch
Nới trần thu nhập mở rộng cơ hội mua nhà ở xã hội
TP HCM đề xuất nâng trần thu nhập mua nhà ở xã hội lên 27,5 triệu đồng mỗi tháng, từng bước điều chỉnh chính sách theo thực tế thu nhập và khả năng chi trả tại đô thị lớn.
TP HCM đang lấy ý kiến dự thảo điều chỉnh điều kiện thu nhập đối với người mua nhà ở xã hội, trong đó đề xuất nâng mức thu nhập tối đa của người độc thân từ 25 triệu đồng lên 27,5 triệu đồng mỗi tháng.
Mở rộng diện thụ hưởng
Đề xuất này không chỉ mở rộng diện tiếp cận chính sách mà còn phản ánh xu hướng điều chỉnh tiêu chí theo điều kiện kinh tế - xã hội của từng địa phương, thay vì áp dụng một ngưỡng chung trên phạm vi cả nước.
Việc điều chỉnh được thực hiện trên cơ sở Nghị định số 136/2026/NĐ-CP, cho phép địa phương có thu nhập bình quân đầu người cao hơn mức trung bình cả nước áp dụng hệ số điều chỉnh phù hợp. Theo số liệu của TP HCM, thu nhập bình quân đầu người năm 2025 đạt khoảng 8,06 triệu đồng mỗi tháng, cao hơn khoảng 36% so với mức bình quân cả nước. Trên cơ sở đó, thành phố lựa chọn áp dụng hệ số 1,1.
Nếu được thông qua, người độc thân có thu nhập không quá 27,5 triệu đồng mỗi tháng sẽ đủ điều kiện xét mua nhà ở xã hội; mức thu nhập của hộ gia đình hai vợ chồng được nâng từ 50 triệu đồng lên 55 triệu đồng mỗi tháng. Dự thảo cũng bổ sung cơ chế ưu tiên đối với hộ có nhiều người phụ thuộc thông qua việc nâng ngưỡng thu nhập và xem xét bố trí căn hộ có diện tích phù hợp nếu dự án còn quỹ nhà.
Trong nhiều năm qua, tốc độ tăng giá nhà tại TP HCM luôn cao hơn đáng kể so với mức tăng thu nhập của người dân. Khoảng cách giữa khả năng chi trả và giá nhà ngày càng lớn khiến nhiều người có việc làm ổn định vẫn khó tiếp cận nhà ở thương mại.
Việc điều chỉnh ngưỡng thu nhập vì vậy được đánh giá là bước đi phù hợp với diễn biến của thị trường. Thay vì giữ nguyên tiêu chí được xây dựng trong bối cảnh trước đây, chính sách từng bước phản ánh đúng hơn khả năng chi trả của người dân tại địa phương có mặt bằng giá nhà và chi phí sinh hoạt cao nhất cả nước.
Ông Lê Hoàng Châu - Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP HCM (HoREA) nhận định, việc điều chỉnh tiêu chí thu nhập là cần thiết để nhiều người lao động có nhu cầu ở thực nhưng chưa đủ khả năng mua nhà thương mại được tiếp cận chính sách nhà ở xã hội.
Tuy nhiên, việc mở rộng đối tượng chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi đi cùng với việc gia tăng nguồn cung, bởi nếu số lượng dự án không được cải thiện thì cơ hội tiếp cận nhà ở của người dân vẫn sẽ rất hạn chế.
Bài toán nguồn cung
Theo kế hoạch giai đoạn 2026-2030, TP HCM được giao phát triển 181.257 căn nhà ở xã hội, cao nhất cả nước. Đến nay, thành phố mới triển khai và chuẩn bị triển khai 56 dự án với khoảng 44.575 căn. Trong đó chỉ có 12 dự án đã khởi công, cung cấp hơn 10.700 căn. Khoảng cách lớn giữa mục tiêu và tiến độ triển khai cho thấy yêu cầu cấp thiết phải đẩy nhanh quá trình chuẩn bị đầu tư và đưa dự án ra thị trường.
Dưới góc độ doanh nghiệp, ông Nguyễn Quốc Hiệp - Chủ tịch Hiệp hội Nhà thầu xây dựng Việt Nam (VACC) nhiều lần cho rằng phát triển nhà ở xã hội vẫn gặp những điểm nghẽn lớn về thủ tục đầu tư, quỹ đất, xác định nghĩa vụ tài chính và cơ chế ưu đãi. Khi các rào cản này chưa được tháo gỡ đồng bộ, doanh nghiệp khó có thể đẩy nhanh tiến độ triển khai dự án, trong khi nhu cầu về nhà ở của người lao động ngày càng gia tăng.
Các chuyên gia cho rằng, trong bối cảnh TP HCM tiếp tục mở rộng không gian phát triển và thu hút lực lượng lao động lớn, việc nâng trần thu nhập sẽ giúp chính sách bao phủ sát hơn nhóm có nhu cầu ở thực. Tuy nhiên, hiệu quả cuối cùng không chỉ được đo bằng số người đủ điều kiện mua nhà mà còn phụ thuộc vào khả năng bổ sung nguồn cung thông qua việc tháo gỡ thủ tục, bố trí quỹ đất và tạo môi trường đầu tư thuận lợi cho doanh nghiệp.