Chính trị - Xã hội
Nghệ An: Phát triển nhanh phải gắn với phát triển xanh và bền vững
Việc trao quyết định chủ trương đầu tư và thỏa thuận hợp tác cho 25 dự án với tổng vốn đăng ký hơn 110.000 tỷ đồng tại Hội nghị là minh chứng rõ nét cho niềm tin chiến lược của cộng đồng doanh nghiệp vào môi trường đầu tư Nghệ An.
Đó là đánh giá của Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu khi phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị “Công bố điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Nghệ An thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 và xúc tiến đầu tư năm 2026”.
Sự kiện là cột mốc có ý nghĩa chiến lược, khẳng định tầm nhìn phát triển, cam kết hành động và lời mời hợp tác mạnh mẽ của Nghệ An đối với cộng đồng doanh nghiệp, nhà đầu tư trong và ngoài nước.
Theo Quy hoạch điều chỉnh, tỉnh Nghệ An xác định mục tiêu đến năm 2030 là xây dựng Nghệ An trở thành tỉnh khá của cả nước, cực tăng trưởng có vai trò động lực của vùng Bắc Trung Bộ và tầm quốc gia; phát triển nhanh, bền vững, mạnh về kinh tế biển.
Tầm nhìn đến năm 2050, Nghệ An trở thành tỉnh có thu nhập cao, phát triển toàn diện, văn minh, hiện đại; nền kinh tế phát triển đạt trình độ cao, có khả năng cạnh tranh quốc tế; kết cấu hạ tầng đồng bộ, hiện đại, thông minh; chất lượng sống của Nhân dân đạt mức cao; quốc phòng - an ninh và chủ quyền biên giới, biển, đảo được giữ vững.
Lợi thế khác biệt của Nghệ An
Phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị, Phó Thủ tướng khẳng định Nghệ An có đầy đủ nền tảng trở thành cực tăng trưởng quan trọng của vùng Bắc Trung Bộ và của cả nước. Trước hết, Nghệ An là quê hương của Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại - vùng đất địa linh nhân kiệt, giàu truyền thống yêu nước, cách mạng, hiếu học, tự lực tự cường và trọng tình nghĩa; hệ thống chính trị đoàn kết, người dân ủng hộ, đồng hành và tin yêu. Những phẩm chất đó đã giúp Nghệ An vượt qua điều kiện khắc nghiệt để vươn lên.
Cùng với đó, Nghệ An có không gian thiên nhiên rộng lớn, hội tụ miền núi, trung du, đồng bằng, đô thị, biên giới và biển; nằm trên trục Bắc - Nam; đồng thời là cửa ngõ ra biển của Lào và khu vực Đông Bắc Thái Lan. Có đô thị Vinh là trung tâm lớn về giáo dục, y tế, về thương mại, dịch vụ của Bắc Trung Bộ; có Khu dự trữ sinh quyển thế giới miền Tây Nghệ An, Khu kinh tế Đông Nam và hệ thống công nghiệp đang hình thành mạnh mẽ.
“Chính sự kết hợp giữa con người, văn hóa, vị trí địa chiến lược, dư địa phát triển và sự quan tâm đặc biệt của Trung ương đã tạo nên lợi thế khác biệt của tỉnh Nghệ An”, Phó Thủ tướng nhấn mạnh.
Đánh giá Nghệ An đạt được nhiều thành tựu rất đáng trân trọng trong bối cảnh có nhiều khó khăn. 6 tháng đầu năm 2026 GRDP của tỉnh tăng 9,65%, là mức tăng trưởng cao nhất những năm qua, đứng thứ hai trong khu vực Bắc Trung Bộ; Chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 23,02%. Kim ngạch xuất khẩu 6 tháng đạt 3,1 tỷ USD, tăng đến 58,4%. Thu hút ốn FDI đăng ký đạt 2,41 tỷ USD, đứng thứ 5 toàn quốc.
Phó Thủ tướng Chính phủ cho rằng, những con số này thể hiện khát vọng, quyết tâm đổi mới và nỗ lực vươn lên của Nghệ An trong tổng thể bức tranh phát triển kinh tế - xã hội của vùng và của cả nước.
Định hình cấu trúc không gian phát triển toàn diện
Quy hoạch điều chỉnh tỉnh Nghệ An thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 đã định hình cho tỉnh một không gian phát triển toàn diện.
Một là, Khu kinh tế Đông Nam định hướng phát triển theo mô hình khu kinh tế tự do là động lực tăng trưởng chính, hạt nhân về công nghiệp chế biến, chế tạo, điện tử, năng lượng, cảng biển, đô thị, và logistics.
Hai là, hai cực tăng trưởng phía bắc và phía nam mở rộng không gian công nghiệp - đô thị - dịch vụ ra ngoài các khu kinh tế hiện hữu và tạo động lực thúc đẩy liên kết vùng (kết nối với Khu kinh tế Nghi Sơn ở phía nam Thanh Hoá và hệ sinh thái công nghiệp ở phía bắc Hà Tĩnh).
Ba là, nhóm 3 vùng không gian (vùng đồng bằng, vùng trung du, vùng miền núi), 4 trụ cột (công nghiệp, thương mại, nông nghiệp, kinh tế biển), 5 hành lang kinh tế và 6 vùng đô thị gắn với các trục Bắc - Nam, Đông - Tây, các cửa khẩu, các tuyến ven biển là những không gian để thúc đẩy phát triển các ngành, lĩnh vực phù hợp với thế mạnh của tỉnh và xu hướng phát triển hiện nay.
Trên cơ sở điều chỉnh Quy hoạch tỉnh, Nghệ An xác định một số định hướng trọng tâm phát triển và thu hút đầu tư cụ thể. Lĩnh vực công nghiệp, ưu tiên công nghiệp công nghệ cao, công nghiệp chế biến, chế tạo, điện tử, công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo, cơ khí chế tạo và các ngành công nghiệp hỗ trợ; Lĩnh vực dịch vụ, tập trung phát triển logistics, dịch vụ cảng biển nước sâu, tài chính - ngân hàng, du lịch, giáo dục và đào tạo, y tế chất lượng cao, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Trong lĩnh vực nông nghiệp, tỉnh ưu tiên các dự án nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp hữu cơ, nông nghiệp tuần hoàn gắn với chế biến sâu. Phát triển kinh tế biển theo hướng xanh, hiện đại, thông minh và bền vững; phát huy vai trò động lực của Khu kinh tế Đông Nam và dải ven biển. Đối với lĩnh vực đô thị, tỉnh ưu tiên các dự án khu đô thị, nhà ở quy mô lớn, hạ tầng đồng bộ, hiện đại; lấy đô thị Vinh làm hạt nhân trung tâm, tạo sức lan tỏa tới các khu vực lân cận.
Để quy hoạch thực sự trở thành nguồn lực phát triển và các cam kết đầu tư sớm hiện thực hóa, Phó Thủ Tướng đề nghị tỉnh Nghệ An tập trung thực hiện tốt một số nhiệm vụ trọng tâm.
Thứ nhất, cụ thể hóa bằng kế hoạch hành động "6 rõ". Ngay trong tháng 8/2026, tỉnh phải ban hành kế hoạch thực hiện quy hoạch. Xác định rõ danh mục nhiệm vụ, dự án ưu tiên và phân công trực tiếp từng lãnh đạo tỉnh chịu trách nhiệm về kết quả.
Thứ hai, Tập trung và sử dụng hiệu quả các nguồn lực; xác định đúng thứ tự ưu tiên, tập trung nguồn lực cho các công trình có tính nền tảng, liên vùng và khả năng lan tỏa cao. Dùng đầu tư công dẫn dắt đầu tư tư
Thứ ba, phát huy con người và văn hóa xứ Nghệ thành nguồn lực nội sinh trong thực hiện quy hoạch. Mỗi dự án phát triển phải đồng thời tạo việc làm, nâng cao chất lượng sống và gìn giữ bản sắc của xứ Nghệ.
Thứ tư, phát triển nhanh phải gắn với phát triển xanh và bền vững. Kiên quyết không đánh đổi môi trường, an ninh trật tự và chất lượng đời sống của Nhân dân để lấy tăng trưởng đơn thuần.
Thứ năm, quy hoạch chỉ thực sự có ý nghĩa khi được chuyển hóa thành các dự án, sản phẩm, việc làm, nguồn thu và chất lượng cuộc sống tốt hơn của người dân.
Phó Thủ tướng nhấn mạnh, thước đo của xúc tiến đầu tư không phải là tổng vốn đăng ký mà là tổng vốn thực hiện, tiến độ triển khai, hiệu quả sử dụng đất, công nghệ tiếp nhận và khả năng liên kết, lan tỏa đối với nền kinh tế địa phương.
Tại Hội nghị, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu kêu gọi các tập đoàn, các quỹ đầu tư, doanh nghiệp, đối tác trong nước và quốc tế lựa chọn Nghệ An làm căn cứ đầu tư chiến lược, cùng tỉnh kiến tạo những giá trị mới, mang lại lợi ích mới để cùng đất nước vững bước phát triển trong kỷ nguyên mới.