Tín dụng - Ngân hàng

Theo Phó Giám đốc Ngân hàng Nhà nước Khu vực 2, ông Nguyễn Đức Lệnh chia sẻ, đến cuối tháng 6/2026, tổng dư nợ tín dụng tiêu dùng trên địa bàn TP Hồ Chí Minh và TP Đồng Nai đạt 1.658 nghìn tỷ đồng, chiếm 26,5% tổng dư nợ tín dụng trên địa bàn và tăng 7,1% so với cuối năm 2026.

Phân tích số liệu theo mục đích vay cho thấy, các lĩnh vực cho vay mua đồ dùng, trang thiết bị gia đình; chi phí học tập, chữa bệnh, du lịch, thể thao; chi phí khác cho mục đích tiêu dùng, sinh hoạt trong cuộc sống và theo phương thức thấu chi trên tài khoản thanh toán của cá nhân… có tốc độ tăng trưởng khá, cao hơn mức tăng trưởng chung của tín dụng tiêu dùng, phản ánh xu hướng tích cực trong hoạt động tiêu dùng và sản xuất kinh doanh thương mại dịch vụ, phát huy vai trò của một trong các yếu tố động lực tăng trưởng kinh tế.

Riêng đối với cho vay tiêu dùng theo phương thức thấu chi tài khoản thanh toán của cá nhân (phương thức thấu chi), ông Lệnh cho biết, dư nợ đạt 12,5 nghìn tỷ đồng, chiếm 0,76% tổng dư nợ cho vay tiêu dùng và tăng 13,5% so với cuối năm.

"Mặc dù tỷ trọng dư nợ thấp, song xu hướng mở rộng và tăng trưởng cho vay tiêu dùng theo phương thức này rất hiệu quả và mang lại ý nghĩa toàn diện, cần phát huy, phát triển", Phó Giám đốc NHNN khu vực 2 nhìn nhận.

Ông cũng cho biết việc mở rộng theo xu hướng này sẽ thúc đẩy mở rộng hoạt động thanh toán không dùng tiền mặt. Về mặt nghiệp vụ, chủ tài khoản được TCTD cấp hạn mức thấu chi và những thỏa thuận về thanh toán, trả nợ. Trên cơ sở đó, chủ tài khoản có thể sử dụng tiện lợi, tiện ích như thẻ ghi nợ, khi có nhu cầu chi tiêu, mua sắm và tiêu dùng phục vụ sinh hoạt cuộc sống hàng ngày. Về mặt bản chất, đây là hình thức cấp tín dụng, song khác hẳn các hình thức cho vay khác về thủ tục vay, hồ sơ vay, quá trình thẩm định, xét duyệt vay và tiện ích vượt trội nhờ khả năng thanh toán, khả năng sử dụng các phương tiện thanh toán hiện đại như thẻ ATM, mã QR, mobilebanking, internetbanking trong tiêu dùng cá nhân. Với ý nghĩa đó, thấu chi tài khoản lại trở thành động lực thúc đẩy mở rộng hoạt động thanh toán không dùng tiền mặt.

Bên cạnh đó, tín dụng tiêu dùng theo phương thức thấu chi tài khoản an toàn và hiệu quả, góp phần thúc đẩy tiêu dùng và tăng trưởng sản xuất kinh doanh, thương mại, du lịch, dịch vụ. Thường các khoản thấu chi phát sinh khi kỳ lương, thu nhập chưa đến, song phát sinh nhu cầu chi tiêu, tiều dùng trong cuộc sống và sự lệch kỳ hạn này - được đáp ứng bằng khoản cho vay thấu chi từ các NHTM - được hoàn trả khi đến kỳ lương, khoản thu nhập chủ tài khoản nhận được. Chính vì lẽ đó, khoản vay rất an toàn, song đồng thời đáp ứng kịp thời nhu cầu cho khách hàng trong cuộc sống.

Ngoài ra, mở rộng và tăng trưởng phương thức thấu chi tài khoản sẽ không chỉ mang lại lợi ích cho khách hàng và ngân hàng mà còn góp phần quan trọng trong thực hiện chủ trương chính sách lớn của Chính phủ, của Ngân hàng Nhà nước về mở rộng thanh toán không dùng tiền mặt, an sinh xã hội và phòng chống tín dụng đen hiệu quả. Mặc dù tỷ trọng dư nợ thấp, song phần lớn các khoản thấu chi tài khoản thanh toán là ngắn hạn, nhiều trường hợp thời hạn thấu chi tính bằng ngày. Vì vậy, doanh số thấu chi mới là chỉ số phản ánh xu hướng tiêu dùng hiện đại và kích thích tiêu dùng – sản xuất phát triển hiệu quả. Vì vậy, theo ông Nguyễn Đức Lệnh, các TCTD cần tiếp tục quan tâm và phát triển dịch vụ này.

Ghi nhận trên thị trường cho thấy, hầu hết các NHTM đều có triển khai sản phẩm vay tiêu dùng với hình thức cho vay thấu chi. Khách hàng có thể sử dụng số tiền vượt quá số dư tài khoản trong hạn mức được duyệt. Nói cách khác, tài khoản thấu chi cho phép khách hàng có thể rút tiền chi tiêu vượt số dư có sẵn trong tài khoản. Số tiền vượt này sẽ được tính là khoản vay và phải trả lãi cho ngân hàng.

Cho vay thấu chi cũng có thể vay theo hình thức vay tín chấp (không thế chấp) hoặc vay thế chấp (có tài sản đảm bảo) tùy theo nhu cầu và khả năng tài chính. Tuy nhiên, tùy thuộc hình thức và lựa chọn mà mức lãi suất phải trả trên tiền thấu chi (chi tiêu vượt số dư) có chênh lệch nhau khá cao. Đáng chú ý, nhiều NHTM cũng triển khai giải pháp tài chính ứng tiền tức thì thông qua tài khoản thấu chi. Với giải pháp vay thấu chi online siêu tốc này, khách hàng không cần chứng minh thu nhập hay cung cấp bất kỳ loại hồ sơ nào và có thể được giải ngân trong thời gian rất ngắn.

L.Mỹ