Chứng khoán

Sau nhịp phục hồi đầu tháng 8, thị trường tiếp tục đặt ra nhiều câu hỏi về xu hướng, định giá và khả năng dẫn dắt của các nhóm ngành. Trong khi kinh tế Việt Nam duy trì đà tăng trưởng tích cực, thị trường chứng khoán vẫn chịu tác động từ nhiều yếu tố như lợi nhuận doanh nghiệp, lãi suất, dòng vốn và diễn biến kinh tế toàn cầu.

Chia sẻ trực tuyến tại sự kiện Investor Day của Dragon Capital tổ chức, TS Lê Anh Tuấn, Tổng Giám đốc CTCP Quản lý Quỹ Dragon Capital đã mở đầu bằng một câu chuyện đầy tính cảnh báo về một nhà đầu tư trẻ tại Hàn Quốc. Dù dự đoán chính xác lợi nhuận đột phá của SK Hynix và định giá cổ phiếu đang rất rẻ, nhà đầu tư này vẫn chịu cảnh "cháy tài khoản" do sử dụng đòn bẩy (margin) sai thời điểm khi cổ phiếu bất ngờ rơi rụng 50%.

Bài học này được dẫn chiếu trực tiếp vào thị trường chứng khoán Việt Nam hiện tại: Định giá rẻ chưa chắc đã là bảo chứng cho đà tăng ngắn hạn nếu bỏ qua các rủi ro vĩ mô cốt lõi.

Định giá thị trường, chi phí vốn và thuế quan

Từ câu chuyên mở đầu, ông Lê Anh Tuấn đề cập đến bối cảnh thị trường và góc nhìn của Dragon Capital với thị trường chứng khoán với định giá hấp dẫn nhưng bị "bủa vây" bởi chi phí vốn và rủi ro thuế quan.

Theo ông Tuấn, xét về mặt định giá, P/E trailing (12 tháng gần nhất) của thị trường chứng khoán Việt Nam hiện dao động quanh mức 13 - 13,4 lần. Chuyên gia Dragon Capital đánh giá, mức này thấp hơn cả đợt căng thẳng địa chính trị Mỹ - Iran và chỉ nhỉnh hơn đôi chút so với thời điểm xảy ra sự kiện Vạn Thịnh Phát. "Về mặt định giá, chúng ta không thể nói là Việt Nam đang ở mức cao, mà đang về vùng khá hấp dẫn," ông Tuấn nhận định.

Tuy nhiên, bức tranh vĩ mô toàn cầu đang đặt ra hai thách thức lớn:
Thứ nhất, chi phí vốn toàn cầu cao. Lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm đang tiệm cận vùng 4,6 - 4,7%. Lịch sử cho thấy khi mốc này chạm 5%, thị trường chứng khoán toàn cầu sẽ đối mặt với rung lắc mạnh. Dù xác suất Fed tăng lãi suất vào cuối năm nay khá cao (50-60%), điểm sáng bù đắp là giá dầu hạ nhiệt (dưới 80-85 USD/thùng) đang tạo "mỏ neo" kìm hãm lạm phát.

Thứ hai, rủi ro thuế quan từ Mỹ. Một điểm đáng chú ý là Việt Nam đã vươn lên thành quốc gia xuất siêu số 1 sang Mỹ trong 6 tháng đầu năm nay với 104 tỷ USD, vượt qua cả Trung Quốc. Đi kèm với dòng tiền khổng lồ này là cuộc điều tra có thể dẫn đến các rủi ro chính sách thuế. Đây vẫn là một biến số khó lường đòi hỏi sự quan sát chặt chẽ.

Thứ ba, bên cạnh đó ông chỉ ra áp lực thanh khoản, nhu cầu đầu tư cần vốn tín dụng và những nỗ lực để hỗ trợ cân đối nguồn vốn, giữ lãi suất của cơ quan điều hành chính sách tiền tệ.

Lợi nhuận doanh nghiệp: Bức tranh sáng nhưng phân hóa

Điểm tựa lớn nhất cho thị trường lúc này là lợi nhuận doanh nghiệp. Tổng Giám đốc Dragon Capital cho rằng đây thực sự là điểm sáng. Năm 2026 được kỳ vọng là một trong những năm doanh nghiệp có tăng trưởng lợi nhuận tốt nhất trong khoảng 10 năm qua.

Quý II, lợi nhuận doanh nghiệp đạt khoảng 7,6 tỷ USD, tăng 46% so với cùng kỳ và 12% so với quý I. Doanh thu thuần cũng tăng gần 40% so với cùng kỳ, trong khi biên lợi nhuận của công ty mẹ cải thiện tích cực.

Tuy nhiên, lợi nhuận đang có sự phân hóa rõ giữa các nhóm doanh nghiệp. Nhóm vốn hóa lớn tăng trưởng tốt hơn, trong khi nhóm vốn hóa nhỏ chịu áp lực chi phí vốn lớn hơn. Với 100 đồng lợi nhuận trước lãi vay và thuế, doanh nghiệp lớn chỉ phải dành khoảng 10 đồng cho chi phí lãi vay, trong khi doanh nghiệp nhỏ có thể phải dành tới 30 đồng, ông Tuấn ước tính.

Về triển vọng cuối năm, sau nửa đầu năm, doanh nghiệp đã hoàn thành khoảng 59-60% kế hoạch lợi nhuận cả năm, cao hơn đáng kể mức 46% cùng kỳ năm 2025. Với kỳ vọng lợi nhuận cả năm tăng 22-25%, lợi nhuận nửa cuối năm có thể tiếp tục tăng khoảng 12-16%, nhưng giảm tốc so với nửa đầu năm.

Từ bức tranh vĩ mô chung và dự báo về tăng trưởng doanh nghiệp trên thị trường, trở lại với bức tranh của thị trường chứng khoán, ông Tuấn cho biết, ngay cả các nhà quản lý cũng thấy khó khăn trong thời gian qua và rất khó dự đoán một cách chính xách diễn biến. Tuy nhiên có một thực tế là mặt bằng định giá hiện tại đã rẻ. Theo đó, ông cho rằng khi thị trường đã về vùng rẻ, nhà đầu tư có thể bắt đầu giải ngân, nhưng cần đầu tư có chọn lọc. Nên kiên nhẫn lựa chọn những doanh nghiệp mang tính chiến lược dài hạn, có lợi nhuận bền bỉ.

Ngược lại, ông chưa khuyến nghị mua cả một “rổ” cổ phiếu, đặc biệt khi trong đó có những cổ phiếu mang tính đầu cơ. Theo ông, chiến lược này chỉ phù hợp khi môi trường vĩ mô thuận lợi hơn và thị trường hình thành xu hướng tăng đồng đều.

Trong bối cảnh hiện tại, lãnh đạo Công ty quản lý quỹ đánh giá tích lũy có chọn lọc và phương pháp DCA vẫn là lựa chọn phù hợp.

Lê Mỹ