Kinh tế địa phương

Sức hút FDI của Bắc Ninh không chỉ thể hiện qua những con số đăng ký mới, mà còn hiện hữu ở các nhà máy mở rộng và khu công nghiệp liên tục hoàn thiện hạ tầng.

Năm 2026, dòng vốn đầu tư tiếp tục tăng mạnh, cho thấy niềm tin của doanh nghiệp vào lợi thế công nghiệp và sự đồng hành của chính quyền trong giải phóng mặt bằng, tháo gỡ thủ tục, cải thiện tiếp cận đất đai.

Các “bến đỗ” FDI mới

Những con số đầu tư của Bắc Ninh trong năm 2026 tiếp tục cho thấy sức hút khá đặc biệt của địa phương này. Chỉ trong 6 tháng đầu năm, toàn tỉnh thu hút hơn 9,86 tỷ USD vốn đầu tư quy đổi. Riêng khu vực FDI có 177 dự án được cấp mới với tổng vốn 708,76 triệu USD; 149 lượt dự án điều chỉnh tăng vốn thêm hơn 1,63 tỷ USD. Trong các khu công nghiệp, đến giữa tháng 6/2026 có 1.672 dự án FDI còn hiệu lực, tổng vốn đăng ký gần 41 tỷ USD, đến từ các nhà đầu tư ở nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ.

Đáng chú ý hơn, dòng vốn này không phải hiện tượng nhất thời. Năm 2025, Bắc Ninh thu hút khoảng 5,52 tỷ USD FDI, đứng thứ hai cả nước. Sang năm 2026, nhiều nhà đầu tư mới tiếp tục tìm đến trong khi các doanh nghiệp đã hoạt động lại tăng vốn, mở rộng quy mô sản xuất.

Điều đó có thể nhìn thấy từ sự hiện diện ngày càng sâu của những tập đoàn lớn trong chuỗi công nghiệp điện tử, bán dẫn và công nghệ cao như Samsung, Foxconn, Goertek, Amkor, Hana Micron, Canon… Sau những nhà máy quy mô lớn là một mạng lưới doanh nghiệp vệ tinh, nhà cung cấp, dịch vụ logistics và hạ tầng công nghiệp ngày càng hoàn chỉnh. Theo đó, dự án đi trước trở thành một phần sức hút đối với các dự án tiếp theo, tạo hiệu ứng tích tụ mà không phải địa phương nào cũng có được.

Tại Khu công nghiệp Hòa Phú, câu chuyện ấy được nhìn thấy khá rõ. Khu công nghiệp hiện hữu quy mô 207 ha đã đạt tỷ lệ lấp đầy 100%, thu hút 52 dự án trong và ngoài nước. Phần mở rộng đang tiếp tục được triển khai; riêng giai đoạn 1 rộng 85 ha đã hoàn thiện mặt bằng và hạ tầng kỹ thuật, với khoảng 45 ha có thể sẵn sàng bàn giao để doanh nghiệp triển khai xây dựng nhà máy.

Theo bà Chu Nguyên Sinh, Phó Tổng Giám đốc Công ty TNHH Hòa Phú Invest, bên cạnh lợi thế nằm ở cửa ngõ kết nối Bắc Ninh - Thái Nguyên - Hà Nội, điều tạo niềm tin cho doanh nghiệp chính là môi trường đầu tư và cách chính quyền xử lý những vấn đề phát sinh trong quá trình triển khai dự án. Bà Sinh cho rằng, sự đồng hành của chính quyền là “nhân tố cốt lõi”, nhất là khi thời gian hoàn thiện thủ tục và có mặt bằng trực tiếp quyết định chi phí, tiến độ của nhà đầu tư.

Từ Hòa Phú đi tới KCN Yên Lư, một không gian công nghiệp mới cũng đang hình thành với tốc độ khá nhanh. KCN Yên Lư có quy mô 377 ha. Đến đầu tháng 3/2026, diện tích đã giải phóng mặt bằng đạt 360,53 ha, tương đương 95,63%; khoảng 250 ha đã được đầu tư hạ tầng, các hạng mục chính đạt khoảng 70% khối lượng. KCN đã thu hút 17 dự án thứ cấp, trong đó một số dự án đã vận hành hoặc bước vào giai đoạn xây dựng nhà xưởng.

Ông Bùi Thọ Khang, Trưởng Ban Quản lý KCN Yên Lư (Capella) đánh giá, một trong những yếu tố tạo niềm tin rõ nhất với nhà đầu tư là khả năng tổ chức giải phóng mặt bằng và sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị. Khi tỉnh, các sở, ngành và chính quyền xã, phường cùng tham gia tháo gỡ từng điểm nghẽn, tiến độ tạo quỹ đất sạch được rút ngắn, giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong kế hoạch xây dựng và đưa dự án vào sản xuất.

Ở góc nhìn của nhà đầu tư, đó là lợi thế rất thực tế. Bởi, một vị trí thuận lợi mới chỉ là điều kiện ban đầu; điều họ cần sau quyết định đầu tư là biết khi nào có mặt bằng, khi nào có thể xây dựng và khi nào nhà máy có thể vận hành. Khả năng biến cam kết thành tiến độ thực tế vì thế trở thành một phần quan trọng trong sức cạnh tranh của môi trường đầu tư.

Chính quyền là một phần của môi trường đầu tư

Tuy nhiên, mặt bằng sạch không tự nhiên mà có. Phía sau mỗi hecta đất được bàn giao là cả quá trình nỗ lực của hệ thống chính trị để nhà đầu tư, doanh nghiệp tiếp cận đất đai thuận lợi.

Đây cũng là lĩnh vực tỉnh Bắc Ninh đang tập trung cải thiện theo hướng vừa bảo đảm đúng quy định, vừa rút ngắn thời gian xử lý cho người dân và doanh nghiệp. Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, năm 2026, tỉnh đẩy mạnh đo đạc, số hóa, hoàn thiện hồ sơ địa chính và xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai theo tiêu chí “đúng - đủ - sạch - sống”; đồng thời tăng cường kết nối dữ liệu để nâng tính minh bạch của các thủ tục liên quan đến đất đai.

Ông Phí Thanh Bình, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Bắc Ninh cho biết, một trong những nhiệm vụ trọng tâm là nâng cao khả năng tiếp cận đất đai cho doanh nghiệp, từ việc chuẩn hóa dữ liệu, giải quyết thủ tục đăng ký đất đai đúng thời hạn đến tăng cường phối hợp với các cơ quan, địa phương để tháo gỡ những vướng mắc phát sinh. Việc vận hành hiệu quả cơ sở dữ liệu đất đai và đẩy mạnh chuyển đổi số không chỉ phục vụ công tác quản lý mà còn góp phần minh bạch thủ tục, cải thiện chỉ số tiếp cận đất đai và mức độ hài lòng của người dân, doanh nghiệp.

Thu hút đầu tư giờ đây không chỉ dừng ở việc trao một quyết định, mà còn là hành trình đồng hành cùng doanh nghiệp đến khi dự án đi vào vận hành. Mỗi thủ tục được rút ngắn, mỗi nút thắt về đất đai, hạ tầng, môi trường được tháo gỡ đều giúp tiết kiệm thời gian, chi phí và quan trọng hơn, bồi đắp niềm tin để nhà đầu tư tiếp tục mở rộng tại Bắc Ninh.

Bởi vậy, việc ngày càng nhiều doanh nghiệp lựa chọn tăng vốn có lẽ là một trong những thước đo rõ ràng nhất về niềm tin. Ngày 5/8/2026, Bắc Ninh đã trao Quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư cho 5 dự án hạ tầng khu công nghiệp với tổng vốn trên 8.266 tỷ đồng (314 triệu USD); trao Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư mới cho 7 doanh nghiệp FDI với tổng vốn 243 triệu USD; đồng thời trao giấy chứng nhận tăng vốn cho 8 dự án FDI đang hoạt động trong các khu công nghiệp với tổng vốn đăng ký bổ sung khoảng 795 triệu USD.

Những con số ấy quan trọng, nhưng phía sau chúng còn là câu chuyện về cách một địa phương giữ chân dòng vốn. Một dự án mới có thể đến bởi vị trí, quỹ đất và cơ hội thị trường; nhưng để nhà đầu tư tiếp tục bỏ thêm hàng trăm triệu USD, mở rộng nhà máy và gắn bó lâu dài, cần nhiều hơn thế.

Đó cũng là nền tảng để Bắc Ninh không chỉ thu hút thêm dòng vốn FDI mới mà còn trở thành bến đỗ dài hạn của các nhà đầu tư toàn cầu trong hành trình mở rộng chuỗi sản xuất và công nghệ tại Việt Nam.

Vũ Phường - Kim Dung