Kinh tế địa phương

Việc phê duyệt nhiệm vụ quy hoạch Cảng thủy nội địa Nghĩa Hưng giai đoạn 1 không chỉ tạo bước đột phá cho năng lực vận tải đường thủy của tỉnh mà còn khẳng định vị thế đầu mối logistics trọng điểm của toàn vùng.

Định hướng không gian và hạ tầng kỹ thuật hiện đại

Cảng thủy nội địa Nghĩa Hưng (giai đoạn 1) được quy hoạch trên tổng diện tích nghiên cứu khoảng 223,6 ha, công suất dự kiến 10,15 triệu tấn/năm, hướng tới trở thành đầu mối vận chuyển, bốc xếp hàng hóa bằng đường thủy, tăng kết nối liên vùng và giảm tải cho giao thông đường bộ.

Theo quyết định, khu vực nghiên cứu quy hoạch Cảng thủy nội địa Nghĩa Hưng có tổng diện tích khoảng 223,6 ha. Trong đó, khu đất lập quy hoạch rộng khoảng 89,4 ha, gồm 77,1 ha đất công trình và 12,3 ha đất hành lang bảo vệ đê; khu nước có diện tích khoảng 134,2 ha.

Cảng được quy hoạch phục vụ hoạt động bốc xếp, lưu giữ hàng hóa và các dịch vụ hỗ trợ vận tải, đáp ứng nhu cầu vận chuyển hàng hóa trong tỉnh và liên vùng. Với công suất dự kiến khoảng 10,15 triệu tấn/năm, dự án được định hướng khai thác lợi thế vận tải đường thủy, góp phần giảm tải cho giao thông đường bộ và nâng cao năng lực kết nối hàng hóa.

Theo định hướng quy hoạch, cảng sẽ tham gia vào chuỗi cung ứng nguyên vật liệu cho các tổ hợp nhà máy của Tập đoàn Xuân Thiện. Đồng thời, công trình được định hướng phục vụ xếp dỡ hàng hóa tổng hợp, đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội tại khu vực ven biển, Khu kinh tế Ninh Cơ và các vùng lân cận.

Để bảo đảm khả năng khai thác đồng bộ, nhiệm vụ quy hoạch yêu cầu nghiên cứu tổ chức hợp lý khu đất cảng, khu nước, luồng tàu, kho bãi và hệ thống giao thông kết nối. Trong đó, việc phân luồng phải bảo đảm sự tách biệt hợp lý giữa hoạt động vận tải hàng hóa với giao thông phục vụ du lịch và dân sinh, hạn chế xung đột trong quá trình khai thác.

Cùng với yêu cầu về hạ tầng, các yếu tố môi trường cũng được đặt ra trong quá trình lập quy hoạch. Chủ đầu tư phải đánh giá tác động của dự án đối với hệ sinh thái ven sông và khu vực đất ngập nước. Hệ thống thoát nước mưa và xử lý nước thải công nghiệp được yêu cầu thiết kế riêng, bảo đảm nước thải được xử lý đạt quy chuẩn môi trường trước khi xả thải.

Đối với các công trình thủy công, kè và bến cập tàu, nhiệm vụ quy hoạch yêu cầu nghiên cứu các giải pháp bảo đảm an toàn đê điều, không ảnh hưởng đến khả năng thoát lũ và dòng chảy sông Đáy. Đây là một trong những yêu cầu quan trọng trong quá trình tổ chức không gian và thiết kế các hạng mục của cảng.

Về hạ tầng kỹ thuật, hệ thống điện và chiếu sáng được định hướng ưu tiên sử dụng thiết bị tiết kiệm năng lượng. Hệ thống viễn thông thụ động được định hướng ngầm hóa nhằm bảo đảm tính đồng bộ của hạ tầng kỹ thuật trong khu vực quy hoạch.

UBND tỉnh Ninh Bình giao Công ty Cổ phần Cảng Nghĩa Hưng hoàn thiện hồ sơ quy hoạch trong thời hạn 6 tháng. Sở Xây dựng có trách nhiệm tổ chức thẩm định, chịu trách nhiệm về tính chính xác và việc tuân thủ các quy định pháp luật đối với nhiệm vụ và đồ án quy hoạch.

Tối ưu hóa năng lực vận tải đường thủy toàn vùng sau sáp nhập

Sự hình thành của Cảng thủy nội địa Nghĩa Hưng diễn ra trong bối cảnh không gian phát triển kinh tế của tỉnh Ninh Bình mở rộng vượt bậc sau khi sáp nhập ba địa phương (Hà Nam, Nam Định và Ninh Bình).

Việc hợp nhất này tạo ra một mạng lưới sông ngòi dày đặc bao gồm các tuyến sông huyết mạch như sông Đáy, sông Ninh Cơ, sông Hồng, sông Đào, hình thành hệ thống đường thủy nội địa có tính kết nối cao bậc nhất khu vực Đồng bằng sông Hồng.

Trước khi sáp nhập, toàn khu vực đã sở hữu hàng chục cảng thủy nội địa cùng hàng trăm bến thủy hoạt động, phục vụ chủ yếu cho việc vận chuyển nguyên vật liệu xây dựng, hàng hóa nông sản và hàng hóa tổng hợp.

Sự xuất hiện của siêu cảng Nghĩa Hưng với công suất hơn 10 triệu tấn/năm sẽ đóng vai trò hạt nhân, kết nối đồng bộ các cảng hiện hữu trong tỉnh như cảng Ninh Phúc, cảng Phủ Lý, cảng Nam Định, tạo thành cụm logistics đường thủy liên hoàn.

Điều này đặc biệt có ý nghĩa trong bối cảnh hoạt động vận tải đường thủy nội địa toàn quốc 7 tháng đầu năm ghi nhận mức tăng trưởng đầy ấn tượng. Theo số liệu thống kê, khối lượng vận chuyển hàng hóa đường thủy nội địa liên tục duy trì đà tăng trưởng hai chữ số, đóng góp quan trọng vào tổng khối lượng vận tải hàng hóa toàn quốc đạt hơn 1,93 tỉ tấn (tăng 14,9% so với cùng kỳ). Việc đầu tư cảng quy mô lớn tại Nghĩa Hưng giúp tỉnh đón đầu làn sóng dịch chuyển vận tải sang đường thủy, tận dụng tối đa chi phí thấp của loại hình này.

Dưới góc nhìn của doanh nghiệp logistics, ông Bùi Quang Nghĩa – Phó Giám đốc Công ty Logistics Tân Hải Long nhận định: “Không chỉ dừng lại ở bài toán hạ tầng nội tỉnh, Cảng thủy nội địa Nghĩa Hưng còn đóng vai trò như mắt xích chiến lược kết nối hành lang kinh tế ven biển Nam Định - Ninh Bình trước đây với các trung tâm công nghiệp sôi động thuộc khu vực cận Thủ đô Hà Nội. Dự án hứa hẹn tạo ra đột phá trong việc tối ưu hóa chuỗi cung ứng logistics toàn vùng, chia lửa hiệu quả và giảm tải đáng kể áp lực giao thông đường bộ đang ngày một gia tăng trên các huyết mạch Quốc lộ 1A, Quốc lộ 21 cùng tuyến cao tốc Bắc - Nam.”

Bên cạnh đó, sự hiện diện của dự án quy mô này được kỳ vọng sẽ trở thành đòn bẩy hạ tầng quan trọng, gia tăng sức hút dòng vốn đầu tư chất lượng cao. Từ đó, tạo lực đẩy mạnh mẽ thu hút các dự án công nghiệp nặng, năng lượng xanh và chế biến chế tạo hiện đại đổ về Khu kinh tế Ninh Cơ cùng các khu công nghiệp phụ cận trong giai đoạn bứt phá phát triển mới.

Lê Cường - Minh Huệ