24h

Trong đó, việc kiểm tra, ngăn chặn và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, đặc biệt là tình trạng tự ý cải hoán tàu cá trái pháp luật, được xác định là nhiệm vụ trọng tâm nhằm lập lại trật tự trong hoạt động khai thác hải sản.

Từ mạnh tay xử lý...

Trong những năm qua, công tác chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) luôn được Quảng Ninh xác định là nhiệm vụ sống còn đối với ngành thủy sản. Tuy nhiên, thực tế tại các địa phương ven biển cho thấy vẫn còn tình trạng một số chủ tàu cá tự ý thay đổi kích thước cơ bản, máy chính, công dụng, nghề và vùng hoạt động mà không xin phép cơ quan có thẩm quyền.

Nhằm quyết liệt siết chặt quản lý, từ đầu năm 2026 đến nay, đặc biệt là trong đợt cao điểm từ tháng 7 trở đi, Chi cục Biển, Hải đảo và Thủy sản phối hợp cùng lực lượng Kiểm ngư Quảng Ninh đã tổ chức kiểm tra gần 100 phương tiện trên biển và tại các bến bãi. Riêng trong đợt cao điểm từ ngày 1 đến ngày 9/8, lực lượng chức năng đã tiến hành kiểm tra 30 tàu cá tại 4 bến bãi, qua đó phát hiện và xử phạt 1 trường hợp cải hoán tàu cá không có văn bản chấp thuận với mức phạt 35 triệu đồng.

Tính chung trên toàn mặt trận chống khai thác IUU từ đầu năm 2026 đến nay, các lực lượng chức năng của tỉnh đã phát hiện và xử lý tổng cộng 641 vụ vi phạm các loại, xử phạt vi phạm hành chính trên 7,89 tỷ đồng, trong đó có nhiều trường hợp vi phạm về tự ý cải hoán tàu cá trái phép.

Được biết, theo quy định hiện hành, mọi hoạt động cải hoán tàu cá bao gồm tàu cá thông thường, tàu công vụ thủy sản và tàu phục vụ nuôi trồng thủy sản làm thay đổi kết cấu, thông số kỹ thuật hay công suất máy đều phải được cơ quan chức năng xem xét, chấp thuận và hoàn tất thủ tục đăng ký, đăng kiểm. Việc tự ý cải hoán không chỉ làm giảm khả năng ổn định, sức nổi và mức độ an toàn của phương tiện khi hoạt động trên biển, gia tăng nguy cơ tai nạn đe dọa trực tiếp tính mạng thuyền viên, mà còn khiến tàu không đủ điều kiện pháp lý để đăng ký, đăng kiểm. Điều này tạo ra khoảng trống lớn trong quản lý nhà nước về năng lực khai thác, gây khó khăn nghiêm trọng cho việc truy xuất nguồn gốc thủy sản và trực tiếp cản trở nỗ lực gỡ "thẻ vàng" IUU của cả nước.

Căn cứ Điều 33 Nghị định số 246/2026/NĐ-CP ngày 29/6/2026 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản, chủ cơ sở đóng mới hoặc cải hoán tàu cá trái pháp luật có thể bị phạt tiền từ 30 triệu đồng đến 200 triệu đồng và đình chỉ hoạt động từ 3 đến 6 tháng, đối với chủ phương tiện vi phạm mức phạt từ 30 triệu đồng đến 50 triệu đồng.

Thực thi nghiêm tinh thần này, các cơ quan chức năng Quảng Ninh từ tháng 7/2026 đến nay đã liên tục tuần tra, phát hiện và xử phạt nghiêm minh 35 triệu đồng mỗi trường hợp đối với các chủ tàu cải hoán trái phép, tạo bước chuyển biến tích cực trong việc răn đe các trường hợp vi phạm.

...đến siết chặt hành lang pháp lý và tạo chuyển biến đồng bộ từ cơ sở

Song song với việc đẩy mạnh tay xử lý các hành vi vi phạm, Quảng Ninh đặc biệt coi trọng việc hoàn thiện hành lang pháp lý và huy động sự vào cuộc đồng bộ từ cấp tỉnh đến tận cơ sở. Với quyết tâm đồng hành cùng cả nước gỡ "thẻ vàng" IUU, từ đầu năm đến nay, lãnh đạo tỉnh và các địa phương ven biển đã triển khai quyết liệt các biện pháp chỉ đạo, biến chủ trương chống khai thác hải sản bất hợp pháp thành hành động hiệu quả trên vùng biển quản lý.

Sau Hội nghị trực tuyến toàn quốc kiểm điểm, đánh giá tiến độ thực hiện các nhiệm vụ cấp bách nhằm tháo gỡ cảnh báo “thẻ vàng” của Ủy ban châu Âu (EC) và phát triển ngành thủy sản bền vững, ông Nguyễn Văn Công, Phó Chủ tịch UBND TP Quảng Ninh đã yêu cầu các sở, ngành, địa phương ven biển khẩn trương rà soát toàn diện việc triển khai các nhiệm vụ chống khai thác IUU; tập trung kiểm tra, đánh giá việc thực hiện các quy định của pháp luật về thủy sản và chủ động đối chiếu, khắc phục triệt để những nội dung theo khuyến nghị của Ủy ban châu Âu (EC). Ông Công quán triệt tuyệt đối không để phát sinh các tồn tại, vi phạm mới, nhất là trong công tác quản lý đội tàu, kiểm soát tàu cá xuất, nhập bến, giám sát hành trình và truy xuất nguồn gốc thủy sản khai thác.

Nhờ sự chỉ đạo sát sao đó, từ đầu năm 2026 đến nay, Quảng Ninh đã xác minh và xử lý 23 trên 27 trường hợp tàu cá mất kết nối VMS trên biển trên 6 giờ dưới 10 ngày, đạt tỷ lệ 85,2%. Hiện toàn tỉnh đang có 4.153 tàu cá từ 6 mét trở lên được quản lý chặt chẽ trên hệ thống VNFishbase. Các lực lượng Công an, Bộ đội Biên phòng và Kiểm ngư đã phát hiện và xử lý tổng cộng 641 vụ vi phạm các loại về IUU với tổng số tiền xử phạt trên 7,89 tỷ đồng.

Bên cạnh nỗ lực chung của toàn tỉnh, các địa phương ven biển như xã Đầm Hà đã bám sát cơ sở, triển khai nhiều giải pháp thiết thực để siết chặt quản lý tàu cá và chống khai thác IUU. Theo ông Lương Quốc Thịnh, Phó Chủ tịch UBND xã Đầm Hà, từ đầu năm 2026 đến nay, xã đã duyệt cập và xuất bến cho 370 lượt tàu cá trên 6m; tổng sản lượng thủy sản đạt khoảng 1.950 tấn, gồm 970 tấn cập nhật qua ứng dụng eCDT và 980 tấn thống kê từ nhóm tàu dưới 6m. Cảng cá Phúc Tiến đã được công bố mở cùng Tổ kiểm tra hoạt động ra vào cảng, đồng thời địa phương đã bổ sung 9 điểm neo đậu tàu cá tạm thời để quản lý phương tiện hiệu quả hơn.

Song song với hoạt động tuần tra trên biển, lực lượng chức năng còn đẩy mạnh công tác tuyên truyền thông qua các đợt kiểm tra định kỳ và đột xuất, phát 300 tờ rơi, đăng bài trên trang Facebook và các nhóm Zalo, thu hút khoảng 10.000 lượt người tiếp cận, giúp 100% chủ tàu cá trên địa bàn được phổ biến các quy định pháp luật. Đặc biệt, Quảng Ninh tiếp tục duy trì kết quả rất đáng khích lệ là không có tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài, không phát sinh hồ sơ vi phạm mới liên quan đến khai thác bất hợp pháp ở vùng biển nước ngoài. Đồng thời, địa phương cũng hoàn thành 16 trên 16 nhiệm vụ được giao theo Công điện số 34 của Thủ tướng Chính phủ, đạt tỷ lệ tuyệt đối 100%.

Đến thời điểm hiện nay, Quảng Ninh đã từng bước khắc phục triệt để các tồn tại hạn chế đã được chỉ ra trước đó trong chống khai thác thuỷ sản IUU. Trong đó, điểm nhấn quan trọng là 100% tàu cá đủ điều kiện đã được đăng ký và cấp giấy phép khai thác thủy sản theo quy định và chuẩn hoá làm sạch dữ liệu tàu cá trên Vnfishbase và VneID. Tỉnh cũng đảm bảo duy trì 100% tàu cá từ 15m trở lên đồng bộ trên hệ thống VMS; số tàu cá cập, rời cảng ghi nhận trên hệ thống eCDT đến nay đạt 99,0%. Tỷ lệ xác minh, xử lý tàu cá mất kết nối VMS trên biển đạt 100%; công tác xử lý vi phạm được tăng cường và được truyền thông rộng rãi trên các nền tảng mạng xã hội nhằm tạo tính răn đe mạnh mẽ đối với người dân.

Được biết, trong thời gian tới, Chi cục Biển, Hải đảo và Thủy sản cùng lực lượng Kiểm ngư Quảng Ninh sẽ tiếp tục tăng cường công tác tuần tra, kiểm tra, kiểm soát, kiên quyết phát hiện và xử lý nghiêm các trường hợp tự ý cải hoán tàu cá không có văn bản chấp thuận của cơ quan nhà nước có thẩm quyền, đồng thời xử lý nghiêm các hành vi vi phạm khác trong lĩnh vực thủy sản theo quy định của pháp luật.

Song song với công tác kiểm tra, xử lý vi phạm, Sở Nông nghiệp và Môi trường cùng các địa phương có biển sẽ tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến, hướng dẫn chủ tàu, thuyền trưởng thực hiện đầy đủ các quy định về đăng ký, đăng kiểm, cấp giấy phép khai thác thủy sản, lắp đặt và duy trì hoạt động của thiết bị giám sát hành trình, quyết tâm cùng cả nước sớm tháo gỡ "thẻ vàng" IUU của Ủy ban châu Âu.

Lê Cường