Đa dạng nguồn dầu thô, nâng cao năng lực cạnh tranh

Đó là khẳng định của ông Kazutaka Yamato - Công ty TNHH Lọc hóa dầu Nghi Sơn (NSRP) với Diễn đàn Doanh nghiệp. Ông cho biết, cùng với định hướng mở rộng chuỗi giá trị hóa dầu và nghiên cứu các giải pháp giảm phát thải, doanh nghiệp hướng tới củng cố năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững dài hạn.

- Trước những biến động địa chính trị tại Trung Đông và thị trường dầu mỏ toàn cầu, NSRP đã ứng phó như thế nào để bảo đảm an ninh nguồn cung dầu thô, thưa ông?

Bảo đảm an ninh nguồn cung dầu thô luôn là một trong những ưu tiên hàng đầu của NSRP. Thực tế, chiến lược đa dạng hóa nguồn dầu thô đã được NSRP chủ động triển khai từ cuối năm 2025 nhằm nâng cao tính linh hoạt và khả năng thích ứng trong vận hành. Một dấu mốc quan trọng là vào tháng 01/2026, NSRP đã chế biến thành công lô dầu thô ngoài Kuwait đầu tiên là Das Blend, với quy mô khoảng 1 triệu thùng. Lô dầu này cập cảng Nghi Sơn vào cuối tháng 12/2025 và được tiếp nhận, xử lý an toàn theo các tiêu chuẩn vận hành nghiêm ngặt của Nhà máy. Thành công này không chỉ khẳng định năng lực kỹ thuật của NSRP mà còn mở ra nền tảng quan trọng cho việc đa dạng hóa nguồn nguyên liệu trong dài hạn.

Trên cơ sở đó, NSRP đã từng bước mở rộng danh mục dầu thô có thể tiếp nhận và chế biến. Đến nay, Nhà máy đã xử lý thành công 10 loại dầu thô ngoài Kuwait Export Crude (KEC), qua đó nâng cao đáng kể tính linh hoạt về nguyên liệu đầu vào. Việc mở rộng các lựa chọn nguồn cung giúp NSRP tăng cường khả năng chống chịu trước những biến động của thị trường, giảm thiểu rủi ro gián đoạn nguồn nguyên liệu, đồng thời tối ưu hóa hiệu quả vận hành và hiệu quả kinh tế.

Sau giai đoạn gián đoạn đầu năm, NSRP đã nối lại nhập khẩu dầu thô Kuwait từ tháng 9/2026 và các lô hàng tiếp theo cũng đã được lên kế hoạch trong những tháng tới.

Trong thời gian tới, NSRP sẽ tiếp tục kết hợp giữa các hợp đồng cung ứng dài hạn và các cơ hội mua dầu trên thị trường giao ngay, đồng thời mở rộng chương trình đánh giá và thử nghiệm các loại dầu thô mới. Chiến lược này không chỉ góp phần tăng cường an ninh năng lượng và giảm thiểu rủi ro địa chính trị, mà còn nâng cao năng lực cạnh tranh, tính linh hoạt và khả năng vận hành bền vững của Nhà máy trong dài hạn.

- Hiện đã bước vào thời điểm cuối năm, ông có thể dự đoán kết quả sản xuất và cung ứng sản phẩm xăng dầu của NSRP trong năm 2026?

NSRP tiếp tục vận hành an toàn, ổn định và hiệu quả với độ tin cậy cao và kết quả sản xuất tích cực. Trong 9 tháng đầu năm 2026, Nhà máy đã chế biến khoảng 8,38 triệu tấn dầu thô và cung ứng khoảng 6,54 triệu tấn sản phẩm xăng dầu cho thị trường.

Trong quý IV, chúng tôi dự kiến cung ứng thêm khoảng 2,69 triệu tấn sản phẩm, nâng tổng sản lượng cả năm lên trên 9,2 triệu tấn. Kết quả này giúp NSRP tiếp tục đáp ứng khoảng 35-40% nhu cầu xăng dầu trong nước, qua đó khẳng định vai trò là một trong những trụ cột quan trọng bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.

- Tuy nhiên, suốt thời gian qua, NSRP luôn trong tình trạng lỗ. Vậy tình hình tài chính và định hướng phát triển bền vững dài hạn của NSRP hiện nay ra sao?

Hiệu quả vận hành và tài chính của NSRP đã cải thiện đáng kể trong năm 2026. Kết quả này đến từ việc duy trì công suất vận hành cao, biên lợi nhuận lọc dầu thuận lợi, tối ưu hóa nguyên liệu đầu vào và quản lý chặt chẽ chi phí cũng như dòng tiền của Công ty.

Thị trường dầu mỏ thế giới đã trải qua những biến động đáng kể trong năm 2026, đặc biệt sau các diễn biến địa chính trị tại Trung Đông. Tính đến cuối tháng 8, giá dầu thô đầu vào bình quân của NSRP đã tăng khoảng 63% so với đầu năm. Với công suất thiết kế hiện nay, mỗi mức tăng bền vững 10 USD/thùng có thể làm tăng chi phí dầu thô khoảng 2,5 triệu USD mỗi ngày.

Tuy nhiên, hiệu quả kinh doanh của nhà máy phụ thuộc chủ yếu vào biên lợi nhuận lọc dầu chứ không chỉ giá dầu thô. Nhờ tối ưu hóa nguồn dầu, vận hành hiệu quả và diễn biến tích cực của giá sản phẩm, đặc biệt là nhóm nhiên liệu chưng cất, NSRP vẫn duy trì được kết quả kinh doanh khả quan.

Mục tiêu của chúng tôi không chỉ là đạt kết quả khả quan trong ngắn hạn mà còn xây dựng một doanh nghiệp có sức chống chịu cao, nền tảng tài chính vững chắc và khả năng cạnh tranh bền vững trong suốt các chu kỳ của ngành lọc hóa dầu. Song song với đó, các cổ đông vẫn đang tích cực trao đổi về các giải pháp tái cấu trúc tài chính dài hạn để tiếp tục củng cố nền tảng tài chính của NSRP.

- Định hướng mở rộng và phát triển trong thời gian tới của NSRP được xây dựng như thế nào, thưa ông?

Trong thời gian tới, chiến lược của NSRP là nâng cao năng lực cạnh tranh thông qua tối ưu hóa nhà máy, duy trì công suất cao và tích hợp sâu hơn với chuỗi hóa dầu. Nhà máy đã chứng minh khả năng vận hành ở mức trên 120% công suất thiết kế và mục tiêu hiện nay là duy trì công suất nói trên trước kỳ bảo dưỡng tổng thể nhà máy lần 2 vào tháng 8 năm 2027, đồng thời hướng tới các bước phát triển tiếp theo sau đó.

Song song với đó, NSRP đang nghiên cứu các cơ hội trong lĩnh vực olefin, polymer, bitum, dầu nhờn và các chuỗi giá trị hóa dầu khác nhằm gia tăng giá trị từ các tài sản hiện hữu và củng cố năng lực cạnh tranh dài hạn.

- Như ông chia sẻ, NSRP đã và đang tái cấu trúc để đáp ứng mục tiêu tương lai. Vậy tầm nhìn dài hạn của NSRP trong hành trình phát triển sắp tới là gì?

Trong tương lai, chúng tôi hướng tới trở thành một công ty năng lượng và công nghiệp ngang tầm thế giới, vận hành xuất sắc, tài chính vững mạnh, độc lập về thương mại và phát triển bền vững, đồng thời tiếp tục đóng góp cho an ninh năng lượng, phát triển công nghiệp và tăng trưởng kinh tế của Việt Nam.

Từ việc chủ động đa dạng hóa nguồn cung, duy trì vận hành ổn định ở công suất cao, cải thiện hiệu quả tài chính, cho đến mở rộng chuỗi giá trị hóa dầu và thúc đẩy các giải pháp giảm phát thải, NSRP đang từng bước khẳng định vị thế là một trong những trụ cột quan trọng của ngành năng lượng Việt Nam, hướng tới một tương lai phát triển bền vững và hội nhập sâu rộng hơn với nền kinh tế toàn cầu.

- NSRP đã có những bước đi cụ thể nào để đồng hành cùng lộ trình chuyển dịch năng lượng và mục tiêu Net Zero của Việt Nam?

NSRP cam kết đồng hành cùng lộ trình chuyển dịch năng lượng và mục tiêu phát thải ròng bằng “0” của Việt Nam. Từ tháng 7/2026, Nhà máy đã sản xuất xăng nền phục vụ pha chế xăng RON95 E10 với sản lượng khoảng 250.000 tấn mỗi tháng, tương đương khoảng 90% tổng sản lượng xăng của Nhà máy.

Đồng thời, chúng tôi đang thúc đẩy các nghiên cứu về giải pháp thu giữ carbon, bao gồm nghiên cứu khả thi dự án CCS nhằm thu giữ CO₂ từ hoạt động sản xuất. NSRP cũng đang đánh giá các cơ hội sử dụng CO₂ thu hồi và hydro dư cho các sản phẩm có giá trị gia tăng cao hơn và phát thải thấp hơn, qua đó vừa hỗ trợ mục tiêu phát triển bền vững vừa nâng cao năng lực cạnh tranh dài hạn.

- Trân trọng cảm ơn ông!