Hải Phòng khơi thông nguồn lực, tạo đà phát triển kinh tế tư nhân
Trong bối cảnh Hải Phòng đặt mục tiêu tăng trưởng GRDP từ 13% trở lên năm 2026, việc khơi thông nguồn lực và tháo gỡ rào cản cho khu vực kinh tế tư nhân được xem là một trong những động lực quan trọng để hiện thực hóa mục tiêu phát triển.
Dù số doanh nghiệp thành lập mới lũy kế 10 tháng năm 2026 chưa đạt kế hoạch đề ra do tâm lý e ngại chuyển đổi từ hộ kinh doanh và áp lực chi phí, Hải Phòng vẫn đang quyết liệt triển khai nhiều giải pháp nhằm tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy phát triển doanh nghiệp.
Từ gỡ rào cản mặt bằng, khơi thông điểm nghẽn...
Thực tế triển khai tại các địa phương cho thấy bài toán vận động hộ kinh doanh chuyển đổi lên mô hình doanh nghiệp vẫn gặp nhiều rào cản lớn. Theo báo cáo kinh tế - xã hội 10 tháng đầu năm 2026 của UBND thành phố Hải Phòng, số doanh nghiệp đăng ký thành lập mới tính đến hết tháng 10 ước đạt 6.033 đơn vị, giảm 4,65% so với cùng kỳ và không đạt kế hoạch 10 tháng là 6.223 doanh nghiệp.
Riêng trong tháng 10, toàn thành phố chỉ có 450 doanh nghiệp thành lập mới, thấp hơn đáng kể so với kế hoạch 640 doanh nghiệp. Việc thiếu hụt doanh nghiệp mới không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến các chỉ tiêu phát triển kinh tế mà còn hạn chế khả năng mở rộng sản xuất, huy động nguồn lực xã hội, tạo việc làm và đóng góp vào ngân sách nhà nước.
.jpg)
Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ năng lực tài chính còn khiêm tốn, quy mô nhỏ lẻ và sự lo ngại về các nghĩa vụ tuân thủ thuế, pháp lý sau khi lên doanh nghiệp. Tại xã Đại Sơn, dù trong 10 tháng đã thành lập được 26 doanh nghiệp, đạt 102% kế hoạch năm, 8/15 hộ kinh doanh dự kiến chuyển đổi đã hoàn thành việc chuyển đổi, đạt 53,3%.
Với hơn 190 doanh nghiệp và 633 hộ kinh doanh đang hoạt động trên địa bàn, tiềm lực hạn chế của nhiều hộ cùng tâm lý e ngại thay đổi mô hình quản lý khiến tiến độ chưa được như kỳ vọng. Tình trạng tương tự diễn ra tại phường Thủy Nguyên, nơi đặt mục tiêu thành lập ít nhất 200 doanh nghiệp và chuyển đổi 150 hộ kinh doanh trong năm 2026. Dù số lượng doanh nghiệp mới thành lập đạt 240 đơn vị và vượt kế hoạch năm, số hộ kinh doanh chuyển đổi mới chỉ dừng lại ở con số 9, tương đương 6% mục tiêu.
Từ thực tiễn hoạt động sản xuất, kinh doanh tại cơ sở, ông Nguyễn Thế Sơn, Chủ tịch HĐQT Công ty TNHH Xây dựng dịch vụ Tân Thành Công, cho biết doanh nghiệp bước đầu nhận được sự đồng hành của chính quyền và được hưởng chính sách miễn thuế thu nhập doanh nghiệp trong 3 năm đầu. Tuy nhiên, với một đơn vị mới gia nhập thị trường, áp lực về chi phí vận hành, dòng tiền và cạnh tranh vẫn là những thách thức lớn.
Nhằm khắc phục những điểm nghẽn này, các địa phương và sở, ngành đang chủ động triển khai nhiều giải pháp căn cơ. Điển hình tại phường Thủy Nguyên, nơi đang duy trì gần 900 doanh nghiệp cùng khoảng 2.000 hộ kinh doanh với tầm nhìn đến năm 2030 đạt tối thiểu 30 doanh nghiệp trên mỗi 1.000 dân, chính quyền đang tập trung phân loại các hộ kinh doanh quy mô lớn để vận động chuyển đổi.
Phường cũng phối hợp chặt chẽ với cơ quan thuế và sở ngành liên quan để nắm bắt khó khăn, đồng thời cắt giảm đến 50% thời gian giải quyết thủ tục hành chính trong các lĩnh vực đất đai, xây dựng và chứng thực nhằm cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư kinh doanh tại cơ sở. Bên cạnh đó, Sở Công thương Hải Phòng đã tổ chức hội nghị tập huấn nghiệp vụ xuất xứ hàng hóa và hỗ trợ phát triển xuất khẩu cho khoảng 250 doanh nghiệp khu vực phía Tây thành phố, giúp các đơn vị nắm vững quy định, hạn chế sai sót trong lập hồ sơ và tận dụng hiệu quả các hiệp định thương mại tự do.
Đặc biệt, tiếp cận mặt bằng sản xuất với quy mô và chi phí phù hợp luôn là một trong những khó khăn lớn nhất được cộng đồng doanh nghiệp phản ánh tại các hội nghị đối thoại. Nhằm tháo gỡ điểm nghẽn này, Ban Quản lý Khu kinh tế Hải Phòng vừa công khai thông tin quỹ đất dành cho doanh nghiệp công nghệ cao, doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo trong các khu công nghiệp trên địa bàn thành phố.
Theo số liệu cập nhật đến ngày 27/10/2026, trong tổng số 32 khu công nghiệp, diện tích đất công nghiệp dành cho 3 nhóm doanh nghiệp trên đạt 465,89 ha. UBND thành phố cũng ban hành chính sách hỗ trợ giảm 100% tiền thuê lại đất trong 5 năm đầu kể từ ngày ký hợp đồng đối với doanh nghiệp công nghệ cao thuộc khu vực kinh tế tư nhân, doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo thuê lại đất trong khu công nghiệp, cụm công nghiệp, vườn ươm công nghệ, có hiệu lực từ ngày 25/11/2026. Những chính sách thiết thực này không chỉ giúp tiết giảm chi phí mà còn tạo thêm nguồn lực để doanh nghiệp đầu tư máy móc, đổi mới công nghệ và mở rộng sản xuất.
... đến tầm nhìn phát triển
Thực hiện chủ trương phát triển kinh tế tư nhân theo tinh thần Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 198/2025/QH15 của Quốc hội, Hải Phòng đặt mục tiêu đến năm 2030 có trên 87.000 doanh nghiệp hoạt động trên địa bàn, và xa hơn là hơn 98.000 doanh nghiệp hoạt động cho toàn bộ “Hải Phòng mới”. Khu vực kinh tế tư nhân được định hướng tăng trưởng bình quân 14,5 - 15%/năm, đóng góp khoảng 43 - 45% GRDP, chiếm 60 - 62% việc làm, với năng suất lao động tăng 9,5 - 10%/năm.
Tuy nhiên, để hiện thực hóa tầm nhìn chiến lược này, thành phố cần những giải pháp mang tính bước ngoặt. Theo ông Phạm Hồng Điệp, Chủ tịch HĐQT Công ty CP Shinec, để bứt phá từ sự kết hợp lợi thế giữa các địa phương, “Hải Phòng mới” cần triển khai quyết liệt chương trình hành động trong 18 đến 24 tháng đầu tập trung vào 10 trụ cột trọng tâm.
Thứ nhất là hoàn thiện thể chế và giữ vững vị trí số 1 về chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh thông qua chuẩn hóa quy trình “một cửa số”, công khai KPI xử lý thủ tục theo ngày và định kỳ đối thoại doanh nghiệp. Thứ hai là triển khai chiến lược phát triển doanh nghiệp dẫn dắt kết hợp ươm tạo doanh nghiệp vừa làm xương sống, phấn đấu đưa tối thiểu 3 doanh nghiệp lớn vào chuỗi toàn cầu đến năm 2030 và chọn lọc 200 – 300 doanh nghiệp vừa tiềm năng mỗi năm để hỗ trợ quản trị, vốn và thị trường. Thứ ba là đẩy mạnh liên kết chặt chẽ giữa khối FDI và kinh tế nội địa theo cụm ngành, cụ thể hóa các chương trình nội địa hóa linh kiện quanh hệ sinh thái của Tập đoàn LG, chuẩn hóa nhà cung ứng ô tô theo tiêu chuẩn quốc tế cho Ford Hải Dương, đồng thời tối ưu hóa hệ thống logistics kết nối cảng Lạch Huyện và các khu công nghiệp Deep C.
Bên cạnh đó, các trụ cột tiếp theo tập trung vào việc khơi thông nguồn tài chính cho khu vực tư nhân thông qua quỹ bảo lãnh tín dụng cấp thành phố, các gói tín dụng xanh và sàn đặt hàng công – tư; đẩy mạnh chuyển đổi số toàn diện với 100% doanh nghiệp vừa và nhỏ sử dụng hóa đơn điện tử nâng cao và hệ thống ERP gọn nhẹ; thúc đẩy chuyển đổi xanh gắn liền với các chỉ số ESG và nhãn xanh địa phương; phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao theo mô hình liên minh “trường nghề – doanh nghiệp – FDI” nhằm đào tạo 30.000 lao động kỹ năng mỗi năm.
Thành phố cũng chú trọng thiết lập trung tâm hỗ trợ phòng vệ thương mại và tiêu chuẩn quốc tế, đẩy mạnh xúc tiến thương mại theo mô hình “đơn hàng mẫu” gắn nhãn thương hiệu địa phương, đồng thời nâng cao hiệu quả quản trị thực thi dựa trên dữ liệu mở và rà soát định kỳ nửa năm một lần.
Nếu các giải pháp trên được triển khai đồng bộ và hiệu quả, Hải Phòng hoàn toàn có cơ sở kỳ vọng đạt các chỉ tiêu ngắn hạn đến năm 2027 với hơn 45.000 doanh nghiệp hoạt động thực tế, tỷ trọng khu vực tư nhân chiếm 46 – 47% GRDP, năng suất lao động tăng tối thiểu 8% mỗi năm và có ít nhất 150 doanh nghiệp địa phương đạt chuẩn quốc tế tham gia sâu vào chuỗi cung ứng của các tập đoàn FDI trụ cột.
Đây sẽ là bệ phóng vững chắc để Hải Phòng khẳng định vị thế là trung tâm kinh tế tư nhân năng động, xanh, tự chủ và phát triển bền vững hàng đầu khu vực miền Bắc.
Minh Huệ