Bắc Ninh khẳng định vị thế "là địa chỉ đỏ" trong thu hút FDI với những bứt phá ngoạn mục. Thành công là kết quả của tư duy quản trị đột phá và tinh thần “đồng hành cùng doanh nghiệp”.
Sở hữu quy mô kinh tế đứng thứ 5 cả nước, cùng với dòng vốn FDI gia tăng mạnh mẽ vào các ngành công nghệ cao, Bắc Ninh đang vươn lên trở thành trung tâm công nghiệp hiện đại, giữ vị thế dẫn đầu khu vực phía Bắc.
Để giải mã những “mạch ngầm” làm nên đà bứt phá ấn tượng ấy, Diễn đàn Doanh nghiệp đã có cuộc trao đổi chuyên sâu với ông Vũ Văn Cường – Phó Giám đốc Sở Tài chính, làm rõ hơn chiến lược kiến tạo môi trường đầu tư thông thoáng cùng tầm nhìn phát triển dài hạn của Bắc Ninh.
- Theo ông, đâu là những "xung lực" chính giúp tỉnh duy trì được đà tăng trưởng ấn tượng và giữ vững vị thế trong nhóm dẫn đầu cả nước, đặc biệt là sau khi thực hiện sáp nhập?
Có thể khẳng định, Bắc Ninh đang bước vào giai đoạn tăng tốc phát triển với những dấu ấn đột phá rõ nét. Tính đến nay, toàn tỉnh đã thu hút 7.062 dự án đầu tư, với tổng vốn quy đổi đạt trên 87,8 tỷ USD; trong đó có 3.579 dự án FDI tổng vốn thu hút đạt trên 49,6 tỷ USD, đứng thứ hai cả nước về quy mô vốn, với sự hiện diện của các nhà đầu tư đến từ 42 quốc gia và vùng lãnh thổ. Những con số ấn tượng này không chỉ phản ánh sức hấp dẫn ngày càng lớn của môi trường đầu tư, mà còn tạo nền tảng vững chắc để Bắc Ninh hiện thực hóa mục tiêu vươn lên trở thành trung tâm công nghiệp – công nghệ hàng đầu khu vực phía Bắc và cả nước.
Năm 2025 GRDP bình quân đầu người của Bắc Ninh ước đạt 5.852 USD, cùng tổng vốn đầu tư toàn xã hội đạt trên 157 nghìn tỷ đồng là những con số biết nói, phản ánh rõ nét đà tăng trưởng ấn tượng của Bắc Ninh. Theo tôi, có ba “xung lực” then chốt đang tạo nên diện mạo kinh tế của tỉnh hiện nay:
Thứ nhất, việc hợp nhất hai tỉnh Bắc Giang và Bắc Ninh đã mở ra cho Bắc Ninh mới một không gian phát triển rộng lớn hơn, tạo dư địa để tái cấu trúc quy hoạch theo hướng đồng bộ, hiện đại đồng thời tăng cường kết nối trực tiếp với Thủ đô Hà Nội và các cửa ngõ logistics quốc tế.
Thứ hai là sự đột phá về tư duy quản trị và cải cách thể chế. Bắc Ninh xác định cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh không chỉ là cam kết mà là hành động nhất quán, xuyên suốt. Tỉnh ủy và UBND tỉnh đã chủ động ban hành, triển khai đồng bộ các giải pháp mạnh mẽ, bám sát Nghị quyết 02/NQ-CP của Chính phủ, qua đó định vị rõ nét hình ảnh một chính quyền kiến tạo, hành động nhanh, dám nghĩ, dám làm, đồng hành đến cùng và đặt doanh nghiệp, nhà đầu tư ở vị trí trung tâm của mọi quyết sách.
Song song, tỉnh tập trung nhận diện và tháo gỡ dứt điểm các điểm nghẽn, rào cản, khơi thông tối đa nguồn lực cho phát triển; tích cực nghiên cứu, đề xuất các cơ chế đặc thù, chính sách ưu đãi đủ sức cạnh tranh; đồng thời đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính theo hướng thực chất, cắt giảm mạnh thời gian, chi phí và rủi ro cho doanh nghiệp. Chúng tôi tự hào là địa phương tiên phong trong triển khai cơ chế “luồng xanh 24 giờ” và “luồng xanh 60%”. Trong môi trường kinh doanh hiện đại, thời gian chính là chi phí; việc rút ngắn tối đa thời gian giải quyết thủ tục cho các dự án trọng điểm chính là “ưu đãi” thiết thực nhất, trực tiếp gia tăng hiệu quả đầu tư và sức cạnh tranh cho doanh nghiệp.
Thứ ba là lợi thế vượt trội từ hạ tầng đồng bộ, hiện đại. Bắc Ninh đang sở hữu một hệ sinh thái công nghiệp quy mô hàng đầu, với 39 khu công nghiệp đã được chấp thuận, diện tích trên 11.600 ha và 64 cụm công nghiệp rộng 2.172 ha —tạo “bệ phóng” mạnh mẽ để đón dòng vốn đầu tư lớn, công nghệ cao và giá trị gia tăng cao.
Cùng với đó, Bắc Ninh đặc biệt chú trọng quy hoạch và phát triển nhà ở xã hội phục vụ công nhân, người lao động tại các khu công nghiệp và đô thị; với 100 dự án đã và đang triển khai, trong đó 30 dự án đã hoàn thành và hoàn thành một phần với 22.485 căn hộ đủ điều kiện mua bán, 70 dự án đang triển khai—từng bước hoàn thiện nền tảng an sinh, bảo đảm điều kiện sống ổn định để người lao động yên tâm gắn bó lâu dài. Bắc Ninh đang đẩy mạnh đầu tư hệ thống hạ tầng giao thông chiến lược, với hàng loạt dự án kết nối trọng điểm như các tuyến vành đai 4, vanh đai 4,5, vành đai 5, các trục liên kết trực tiếp với Thủ đô Hà Nội; cùng các tuyến đường sắt huyết mạch như Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng, Hà Nội – Quảng Ninh và mạng lưới đường sắt đô thị. Trên nền tảng đó, tỉnh chủ động phát triển các khu đô thị, khu công nghiệp công nghệ cao, trung tâm R&D, hình thành khu thương mại tự do và trung tâm logistics thông minh gắn với khu vực sân bay, nhằm khai thác tối đa lợi thế hạ tầng và nâng tầm vị thế trung tâm sản xuất – dịch vụ của vùng.
Việc khởi công Cảng hàng không quốc tế Gia Bình – sân bay lớn thứ hai cả nước – không chỉ hoàn thiện một mắt xích hạ tầng then chốt, mà còn tạo cú hích mạnh mẽ, mở ra cực tăng trưởng mới, nâng tầm vị thế của miền Bắc Việt Nam trên bản đồ kinh tế khu vực.
Sự cộng hưởng giữa một bộ máy chính quyền năng động, minh bạch và nền tảng hạ tầng hiện đại đã củng cố niềm tin bền vững, tạo lực hút mạnh mẽ để các tập đoàn đa quốc gia như Samsung, Amkor Technology hay Foxconn liên tục mở rộng đầu tư tại Bắc Ninh.
- Đẩy mạnh xúc tiến đầu tư và hợp tác quốc tế, lấy doanh nghiệp làm trung tâm được tỉnh quan tâm thực hiện thưa ông?
Bắc Ninh chỉ đạo các cơ quan, đơn vị đẩy mạnh xúc tiến đầu tư theo hướng chủ động, chuyên sâu và có trọng tâm, trọng điểm; tập trung vào các thị trường chiến lược, nghiên cứu kỹ tiềm năng, xu hướng dịch chuyển dòng vốn để xác định ngành nghề ưu tiên. Trên cơ sở đó, tỉnh tổ chức linh hoạt các đoàn xúc tiến đầu tư ở nước ngoài, đồng thời triển khai các hội nghị xúc tiến đầu tư trực tiếp và trực tuyến theo từng thị trường, nâng cao hiệu quả thu hút các dự án chất lượng cao.
Đặc biệt, Bắc Ninh kiên định phương châm “lấy doanh nghiệp hiện hữu làm trung tâm”. Những tập đoàn như Samsung hay Canon chính là những “đại sứ thương hiệu” thuyết phục nhất. Khi nhà đầu tư hài lòng, họ sẽ chủ động lan tỏa những thông điệp tích cực về môi trường đầu tư của tỉnh ra toàn cầu—đó chính là kênh xúc tiến hiệu quả, bền vững và tiết kiệm nhất.
Với tinh thần đồng hành thực chất cùng doanh nghiệp, UBND tỉnh Bắc Ninh chỉ đạo các cơ quan, đơn vị duy trì thường xuyên các cuộc đối thoại định kỳ ở cả cấp tỉnh, sở, ngành và địa phương, tập trung giải quyết những vấn đề cốt lõi như thủ tục hành chính, đất đai, hạ tầng kỹ thuật, lao động, môi trường đầu tư và mở rộng thị trường. Sau đối thoại là hành động cụ thể: phân công rõ người, rõ việc, ấn định thời hạn xử lý và kiểm đếm kết quả đến cùng.
- Một trong những điểm nhấn trong chiến lược thu hút đầu tư của Bắc Ninh là mô hình “1 không, 2 ít, 3 cao” gắn với “4 sẵn sàng”. Ông có thể phân tích rõ hơn về triết lý kinh tế đằng sau mô hình này?
Trước đây, ở giai đoạn đầu công nghiệp hóa, mục tiêu ưu tiên là thu hút số lượng để nhanh chóng lấp đầy các khu công nghiệp. Nhưng hiện nay, khi quỹ đất ngày càng hạn hẹp và yêu cầu về môi trường, phát triển bền vững ngày càng khắt khe, Bắc Ninh buộc phải chuyển sang một giai đoạn mới: thực hiện “sàng lọc” nhà đầu tư một cách thông minh và có chọn lọc.
Triết lý phát triển của Bắc Ninh được xác lập rất rõ ràng và nhất quán:
- “1 không”: Không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng—đây là cam kết xuyên suốt, mang tính trách nhiệm với các thế hệ tương lai.
- “2 ít”: Ít sử dụng đất, ít lao động phổ thông—ưu tiên các dự án có mật độ giá trị gia tăng cao trên mỗi đơn vị diện tích.
- “3 cao”: Công nghệ cao, suất vốn đầu tư cao và hiệu quả kinh tế cao—hướng tới một nền công nghiệp hiện đại, bền vững và có sức cạnh tranh toàn cầu.
Vì sao phải “chọn lọc”? Bởi Bắc Ninh đang định vị mình trở thành trung tâm công nghiệp bán dẫn và AI của khu vực. Những ngành này không dựa vào số lượng lao động phổ thông lớn, mà đòi hỏi đội ngũ chuyên gia chất lượng cao cùng hệ thống công nghệ, thiết bị hiện đại. Khi lựa chọn được các doanh nghiệp “sạch” và “tinh”, tỉnh không chỉ nâng cao chất lượng tăng trưởng mà còn bảo đảm nguồn thu ngân sách bền vững, đồng thời giảm thiểu chi phí xử lý các hệ lụy về môi trường và xã hội trong dài hạn.
Để hiện thực hóa định hướng này, Bắc Ninh kiên định phương châm “4 sẵn sàng” đó là:
(1) “Sẵn sàng về mặt bằng”: Các khu, cụm công nghiệp luôn chủ động quỹ đất sạch, hạ tầng kỹ thuật hoàn thiện đến tận hàng rào dự án.
(2) “Sẵn sàng về nhân lực”: Bắc Ninh tập trung phát triển “Làng Đại học”, các trung tâm đào tạo chuyên sâu về bán dẫn, vi mạch, đáp ứng nhu cầu nhân lực chất lượng cao.
(3) “Sẵn sàng về môi trường đầu tư”: Duy trì vị thế trong nhóm dẫn đầu các chỉ số điều hành như PCI, PII, DTI, khẳng định nền tảng thể chế minh bạch, cạnh tranh.
(4) “Sẵn sàng hỗ trợ nhà đầu tư”: Đồng hành thực chất, coi khó khăn của doanh nghiệp là trách nhiệm của chính quyền, xử lý nhanh, dứt điểm và đến cùng.
Bắc Ninh đã ban hành nhiều chính sách cụ thể, thiết thực như hỗ trợ học phí, cấp học bổng cho các ngành công nghiệp mũi nhọn như bán dẫn, vi mạch; đồng thời đầu tư đồng bộ hệ thống tiện ích, dịch vụ chất lượng cao nhằm thu hút và giữ chân đội ngũ chuyên gia quốc tế. Đặc biệt, việc thu hút các cơ sở đào tạo uy tín như Đại học Bách khoa Hà Nội và Đại học Ngoại thương về đặt cơ sở tại địa phương được xem là bước đi chiến lược, góp phần hình thành “nguồn cung” nhân lực chất lượng cao ngay tại chỗ, phục vụ trực tiếp cho các ngành công nghiệp công nghệ cao.
Chính quyền số tại Bắc Ninh được định hình như một nền tảng dữ liệu mở, minh bạch về quy hoạch và chính sách trên không gian số, giúp doanh nghiệp dễ dàng tiếp cận thông tin, giảm thiểu rủi ro và loại bỏ “chi phí không chính thức”, từ đó củng cố niềm tin và yên tâm đầu tư dài hạn của các nhà đầu tư.
Trên nền tảng đó, Bắc Ninh đẩy mạnh quy hoạch và thu hút đầu tư vào các khu nghiên cứu, trung tâm AI, Big Data, IoT, … không chỉ phục vụ trực tiếp cho sản xuất mà còn đóng vai trò là “cái nôi” ươm tạo, phát triển và dẫn dắt các công nghệ mới. Tin tưởng mạnh mẽ rằng, Bắc Ninh không chỉ là điểm đến, mà là điểm hội tụ của dòng vốn, công nghệ và nhân lực chất lượng cao—nơi các ý tưởng lớn được hiện thực hóa, các doanh nghiệp được nuôi dưỡng và bứt phá thành những thương hiệu toàn cầu. Bắc Ninh sẵn sàng chào đón và đồng hành cùng các nhà đầu tư để cùng kiến tạo những giá trị mới, gia tăng động lực tăng trưởng và định hình vị thế trong kỷ nguyên phát triển mới.
- Trân trọng cảm ơn ông về cuộc trò chuyện tâm huyết này!
