Đối ngoại

“Cửa ngõ” xuất khẩu sang Nam Trung Âu

Bích Ngọc • 23/11/2026 03:36

Sở hữu vị trí trung tâm châu Âu cùng hệ thống logistics hiện đại, Áo không chỉ là thị trường tiêu thụ giàu tiềm năng mà còn là "bàn đạp" chiến lược giúp hàng hóa Việt Nam mở rộng sang khu vực Nam Trung Âu.

kim-ngach-xuat-nhap-khau-viet-nam-ao.jpg
Kim ngạch xuất nhập khẩu Việt Nam - Áo. Nguồn: Tổng hợp từ số liệu thống kê của Cục Hải quan.

Trong bối cảnh Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam – EU (EVFTA) đã thực thi 6 năm và Hiệp định thương mại tự do Việt Nam - EFTA (VEFTA) vừa được ký kết, việc tận dụng ưu đãi thuế quan, nâng chuẩn chất lượng và xây dựng mạng lưới phân phối là “chìa khóa” cho doanh nghiệp.

Tận dụng vị trí trung tâm và EVFTA

Đối với doanh nghiệp Việt Nam, giá trị của thị trường Áo không chỉ nằm ở sức mua nội địa mà còn ở khả năng kết nối trực tiếp với các tuyến vận tải và chuỗi phân phối liên vùng.

Bà Đinh Thị Hoàng Yến, Trưởng Cơ quan Thương vụ Việt Nam tại Áo kiêm nhiệm Slovenia, nhận định Áo chính là “cửa ngõ” năng động để hàng hóa Việt Nam thâm nhập thị trường châu Âu. Đáng chú ý, cảng Koper (Slovenia) trên biển Adriatic có thể đóng vai trò là đầu mối trung chuyển logistics hiệu quả, đưa hàng hóa Việt Nam tiếp cận các quốc gia Nam Trung Âu không giáp biển.

Động lực cốt lõi thúc đẩy giao thương song phương hiện nay là EVFTA với lộ trình xóa bỏ tới 99% dòng thuế, tạo lợi thế cạnh tranh vượt trội cho hàng xuất khẩu Việt Nam.

Thống kê của Ủy ban châu Âu cho thấy, thương mại hàng hóa EU – Việt Nam năm 2025 đạt 76 tỷ euro, đưa Việt Nam trở thành đối tác thương mại hàng hóa lớn nhất của EU trong khối ASEAN. Riêng tại Áo, số liệu từ Phòng Kinh tế Liên bang Áo (WKO) ghi nhận kim ngạch nhập khẩu hàng Việt năm 2025 đạt 1,914 tỷ euro (tăng đáng kể so với mức 1,679 tỷ euro của năm 2024), trong khi xuất khẩu từ Áo sang Việt Nam đạt 286 triệu euro.

Đà tăng trưởng tiếp tục được duy trì trong năm 2026. Theo số liệu Hải quan Việt Nam do Thương vụ Việt Nam tại Áo dẫn lại, trong 10 tháng đầu năm 2026, kim ngạch thương mại hai chiều đạt gần 3 tỷ USD, tăng 12,8% so với cùng kỳ năm ngoái. Trong đó, xuất khẩu của Việt Nam đạt 2,5 tỷ USD (tăng 13,2%), mang về mức xuất siêu khoảng 2,1 tỷ USD. Tuy nhiên, nhóm hàng điện thoại và linh kiện vẫn đang chiếm tới 77% tổng kim ngạch xuất khẩu sang Áo. Sự tập trung quá lớn vào một ngành hàng này cho thấy doanh nghiệp Việt Nam còn rất nhiều dư địa để khai phá các lĩnh vực tiềm năng khác.

Đa dạng hóa sản phẩm, đón đầu "cửa sổ vàng"

Bên cạnh nhóm hàng công nghệ, các mặt hàng thế mạnh của Việt Nam như dệt may, giày dép, thủy sản, nông sản, đồ gỗ và vật tư nông nghiệp đều đang có cơ hội gia tăng thị phần tại Áo. Một ngách thị trường giàu tiềm năng hiện nay là giá thể xơ dừa, khi nhiều doanh nghiệp nông nghiệp nhà kính tại Áo đang tìm kiếm nhà cung cấp Việt Nam có năng lực ổn định, chất lượng đồng đều và đạt chuẩn EU. Tận dụng vùng nguyên liệu dừa dồi dào tại Đồng bằng sông Cửu Long, doanh nghiệp hoàn toàn có thể chế biến sâu thành giá thể đạt chuẩn kỹ thuật thay vì xuất thô, qua đó gia tăng đáng kể giá trị sản phẩm.

Dù vậy, rào cản lớn hiện nay là tỷ lệ tận dụng ưu đãi thuế quan chưa cao. Theo Bộ Công Thương, tỷ lệ sử dụng giấy chứng nhận xuất xứ (C/O) ưu đãi theo EVFTA năm 2025 mới đạt khoảng 34,6%. Ông Trần Thanh Hải, Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu, Bộ Công Thương, khuyến nghị doanh nghiệp cần chủ động tái cơ cấu chuỗi cung ứng, nâng cao tỷ lệ nội địa hóa và khai thác tối đa cơ chế cộng gộp xuất xứ để hưởng trọn ưu đãi thuế quan khi xuất sang Áo.

Vừa qua, Bộ Công Thương cũng đã ban hành Thông tư 14/2026/TT-BCT quy định về quy tắc xuất xứ hàng hóa trong EVFTA, hướng dẫn chi tiết về C/O mẫu EUR.1 và cơ chế tự chứng nhận xuất xứ. Đối với nhóm hàng nông sản, thực phẩm, doanh nghiệp bắt buộc phải coi các tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm, kiểm dịch, dư lượng, truy xuất nguồn gốc và quy cách ghi nhãn là điều kiện tiên quyết.

Bên cạnh đó, các quy chuẩn xanh của thị trường EU đang thay đổi nhanh chóng. Bà Nguyễn Thị Hoàng Thúy, Trưởng Cơ quan Thương vụ Việt Nam tại Thụy Điển kiêm nhiệm Bắc Âu, lưu ý rằng lợi thế cạnh tranh tại châu Âu hiện nay đang dịch chuyển sang năng lực quản trị dữ liệu, kiểm soát chuỗi cung ứng và chứng minh tính bền vững, đặc biệt khi EU áp dụng Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) và Quy định chống phá rừng (EUDR). Với các mặt hàng thuộc phạm vi điều chỉnh của EUDR, doanh nghiệp cần khẩn trương rà soát tính hợp pháp của vùng nguyên liệu và hoàn thiện hệ thống truy xuất nguồn gốc đúng lộ trình.

Ông Trần Ngọc Quân, Tham tán Thương mại Việt Nam tại Bỉ và EU, cho biết Việt Nam đang nắm giữ lợi thế đi trước khoảng 3 - 5 năm so với nhiều đối thủ chưa có FTA với EU (như Ấn Độ hay Indonesia). Đây chính là “cửa sổ vàng” để doanh nghiệp Việt Nam nhanh chóng mở rộng kênh phân phối, thiết lập quan hệ bền chặt với các nhà nhập khẩu và định vị uy tín chất lượng.

Về chiến lược tiếp cận thị trường, thay vì chỉ tập trung tìm kiếm khách hàng tại Vienna hay các đô thị lớn, các doanh nghiệp nên ưu tiên hợp tác với các nhà nhập khẩu, đại lý phân phối có mạng lưới phủ rộng nhiều nước Trung và Nam Trung Âu, sở hữu năng lực kho bãi và vận tải mạnh. Đồng thời, cần tính toán kỹ lưỡng bài toán chi phí, thủ tục hải quan và thời gian giao hàng trên từng tuyến vận tải, bao gồm cả tuyến qua cảng Koper.

Khẳng định sự đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp, Đại sứ Việt Nam tại Áo Vũ Lê Thái Hoàng cho biết Đại sứ quán luôn sẵn sàng đóng vai trò cầu nối, hỗ trợ doanh nghiệp hai nước khảo sát thị trường, trao đổi thông tin và xúc tiến giao thương. Ngoài ra, doanh nghiệp có thể chủ động tìm kiếm đối tác nhập khẩu thông qua mạng lưới của Phòng Kinh tế Liên bang Áo (WKO) cũng như các hội chợ thương mại chuyên ngành tại khu vực.

(0) Bình luận
Nổi bật
Mới nhất
“Cửa ngõ” xuất khẩu sang Nam Trung Âu
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO