VCCI đề xuất bãi bỏ hoàn toàn thủ tục khai báo nhập khẩu thiết bị in do không còn phù hợp với yêu cầu cải cách hành chính và chia sẻ dữ liệu liên thông.
Góp Dự thảo Nghị quyết về cắt giảm, phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (Dự thảo), Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cho rằng cải cách cần đi theo hướng cắt giảm thực chất chi phí tuân thủ, thay vì chỉ đơn thuần tinh giản quy trình trên danh nghĩa. Nhiều thủ tục, điều kiện kinh doanh hiện vẫn mang tính hình thức, chồng chéo hoặc không còn phù hợp với yêu cầu cải cách hành chính và chuyển đổi số.
Một trong những nội dung được VCCI đề nghị mạnh mẽ là bãi bỏ hoàn toàn thủ tục khai báo nhập khẩu thiết bị in. Theo quy định hiện hành tại Nghị định 60/2014/NĐ-CP, Nghị định 25/2018/NĐ-CP và Nghị định 72/2022/NĐ-CP, doanh nghiệp nhập khẩu thiết bị in phải thực hiện thủ tục khai báo với hồ sơ gồm tờ khai theo mẫu và tài liệu kỹ thuật của từng loại thiết bị. Trong vòng 3 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ, cơ quan có thẩm quyền sẽ cấp giấy xác nhận khai báo nhập khẩu thiết bị in.
Theo VCCI, dù thủ tục này đã được đơn giản hóa so với trước đây khi chuyển từ cơ chế cấp phép sang khai báo, song bản chất vẫn là một hình thức “giấy phép con”. Doanh nghiệp vẫn phải có “giấy xác nhận khai báo” mới được phép nhập khẩu, đồng nghĩa với việc vẫn phải xin chấp thuận từ cơ quan quản lý. Trong khi đó, mục tiêu quản lý chỉ là nắm thông tin về loại thiết bị in nhập khẩu, đây là dữ liệu mà cơ quan nhà nước hoàn toàn có thể khai thác trực tiếp từ hệ thống hải quan.
Trong bối cảnh Chính phủ đang thúc đẩy cải cách thủ tục hành chính và chia sẻ dữ liệu liên thông giữa các cơ quan nhà nước, việc tiếp tục duy trì thủ tục này là không còn phù hợp. VCCI đề nghị Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch bổ sung phương án cắt giảm theo hướng bỏ hẳn thủ tục khai báo nhập khẩu thiết bị in.
Đối với ngành nghề kinh doanh dịch vụ in (trừ in bao bì), VCCI đề nghị cân nhắc đưa lĩnh vực này ra khỏi Danh mục ngành nghề kinh doanh có điều kiện, thay vì chỉ sửa đổi các thủ tục cấp phép liên quan.
Theo VCCI, hoạt động in về bản chất là hoạt động kỹ thuật, sử dụng công nghệ và thiết bị để tạo ra sản phẩm in, đóng vai trò là ngành công nghiệp hỗ trợ cho nhiều lĩnh vực sản xuất, kinh doanh khác như vật liệu xây dựng, dệt may, bao bì, nhãn mác. Nguy cơ tác động đến an ninh quốc gia, quốc phòng hay trật tự an toàn xã hội chủ yếu không nằm ở hoạt động in, mà nằm ở nội dung của ấn phẩm in.
Tuy nhiên, yếu tố nội dung đã được điều chỉnh bởi pháp luật chuyên ngành về xuất bản. Đồng thời, theo quy định hiện hành, cơ sở in không phải là chủ thể chịu trách nhiệm về nội dung sản phẩm in, mà trách nhiệm thuộc về đơn vị đặt in. Khi thực hiện in các chế bản nhạy cảm, bên đặt in đã phải xuất trình các giấy phép, văn bản pháp lý liên quan. Do đó, theo VCCI, việc tiếp tục duy trì điều kiện kinh doanh đối với ngành dịch vụ in là chưa thực sự cần thiết.
VCCI cho rằng tinh thần cải cách thủ tục hành chính chỉ thực sự có ý nghĩa khi các phương án cắt giảm hướng tới loại bỏ các điều kiện không còn phù hợp, giảm chi phí tuân thủ thực chất và giải phóng nguồn lực cho doanh nghiệp. Nếu chỉ dừng ở việc đơn giản hóa quy trình nhưng vẫn giữ nguyên bản chất “xin - cho” và các rào cản gia nhập thị trường, mục tiêu cải cách sẽ khó đạt được như kỳ vọng.
