Với tiềm năng khoảng 600.000 MW, điện gió ngoài khơi không chỉ mở rộng nguồn cung năng lượng sạch mà còn tạo cơ hội để doanh nghiệp Việt tham gia chuỗi cung ứng, phát triển công nghiệp hỗ trợ và đón dòng vốn đầu tư lớn.
Việt Nam sở hữu tiềm năng lớn về phát triển năng lượng tái tạo, trong đó tiềm năng kỹ thuật của điện gió ngoài khơi ước tính đạt khoảng 600.000 MW.
Cụ thể hóa định hướng phát triển, Quy hoạch điện VIII điều chỉnh ban hành kèm theo Quyết định số 768/QĐ-TTg ngày 15/4/2025 xác định mục tiêu công suất điện gió ngoài khơi phục vụ nhu cầu điện trong nước đạt khoảng 6.000 - 17.000 MW trong giai đoạn 2030 - 2035 và định hướng đạt khoảng 113.000 - 139.000 MW vào năm 2050. Bên cạnh nhiệm vụ cung cấp điện sạch, lĩnh vực này còn mở ra tiềm năng sản xuất hydrogen xanh, amoniac xanh cùng các dạng năng lượng mới.
Theo ông Trần Hoài Trang, Phó Cục trưởng Cục Điện lực, Bộ Công Thương: "Điện gió ngoài khơi là lĩnh vực có tính chất đặc thù, yêu cầu quy mô vốn đầu tư lớn, thời gian chuẩn bị dài, công nghệ phức tạp và chịu sự quản lý liên ngành bao gồm điện lực, đầu tư, tài nguyên môi trường, hàng hải, xây dựng, quốc phòng và an ninh”.
Ông Trần Hoài Trang cho biết, việc triển khai hiệu quả các quy hoạch, thực thi dự án yêu cầu tập trung vào bốn nhóm nhiệm vụ trọng tâm. Một là, đẩy nhanh công tác khảo sát và chuẩn bị đầu tư. Khảo sát tài nguyên gió, địa chất, địa hình đáy biển và điều kiện môi trường biển là cơ sở quan trọng để đánh giá tính khả thi, lựa chọn công nghệ và xác định hiệu quả đầu tư. Cần nâng cao chất lượng dữ liệu, tăng cường chia sẻ thông tin và phối hợp giữa các cơ quan, đơn vị liên quan.
Hai là, bảo đảm đồng bộ giữa nguồn điện và lưới điện. Ngay từ giai đoạn chuẩn bị dự án, cần xác định rõ phương án đấu nối, truyền tải và giải tỏa công suất. Đồng thời, cần phát triển hạ tầng truyền tải, lưu trữ năng lượng và các giải pháp vận hành linh hoạt nhằm bảo đảm an toàn, ổn định hệ thống điện khi tỷ trọng năng lượng tái tạo tăng cao.
Ba là, nâng cao hiệu quả huy động vốn và lựa chọn nhà đầu tư. Điện gió ngoài khơi đòi hỏi nguồn vốn rất lớn, thời gian thu hồi vốn dài và tiềm ẩn nhiều rủi ro. Do đó, cần đa dạng hóa nguồn vốn, thúc đẩy tín dụng xanh, tài chính quốc tế và có cơ chế phân bổ rủi ro hợp lý. Việc lựa chọn nhà đầu tư cần chú trọng năng lực tài chính, kinh nghiệm, công nghệ và khả năng thực hiện dự án đúng tiến độ.
Bốn là, phát triển chuỗi cung ứng và công nghiệp hỗ trợ trong nước. Đây là vấn đề có ý nghĩa chiến lược, quyết định khả năng tạo giá trị gia tăng cho nền kinh tế từ quá trình phát triển điện gió ngoài khơi. Việt Nam đã có nền tảng nhất định trong các lĩnh vực cơ khí chế tạo, kết cấu thép, đóng tàu, dịch vụ dầu khí ngoài khơi, xây dựng công trình biển và sản xuất cáp điện. Đây là những lợi thế cần được phát huy. Tuy nhiên, năng lực chế tạo turbine công suất lớn, cáp điện ngầm biển sâu, thiết bị lắp đặt chuyên dụng, tàu chuyên dụng và hạ tầng cảng phục vụ điện gió ngoài khơi vẫn cần tiếp tục được đầu tư phát triển.
Phó Cục trưởng nhấn mạnh, phát triển điện gió ngoài khơi không chỉ là phát triển một nguồn điện mới, mà còn là cơ hội để Việt Nam hình thành một ngành công nghiệp năng lượng mới. Vì vậy, cần có cách tiếp cận đồng bộ từ hoàn thiện thể chế đến triển khai dự án; từ phát triển dự án đến đầu tư hạ tầng; và từ hạ tầng đến hình thành chuỗi cung ứng, hệ sinh thái công nghiệp trong nước.
"Với tiềm năng tài nguyên, nền tảng chính sách đang từng bước được hoàn thiện và sự đồng hành của cộng đồng doanh nghiệp trong nước, quốc tế, chúng tôi tin tưởng điện gió ngoài khơi và năng lượng tái tạo sẽ đóng góp ngày càng quan trọng vào bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, chuyển dịch năng lượng xanh và phát triển kinh tế bền vững của Việt Nam", lãnh đạo Cục Điện lực nhấn mạnh.
