Công nghệ

Doanh nghiệp SME trước làn sóng công nghệ mới

Trương Khắc Trà • 21/11/2026 13:29

Làn sóng công nghệ đang bước sang giai đoạn mới, khi trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu và nền tảng số không chỉ hỗ trợ hoạt động kinh doanh mà còn trực tiếp định hình năng suất, năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp.

Hội nghị Thượng đỉnh APEC CEO 2026
Hội nghị Thượng đỉnh APEC CEO 2026. Ảnh: Getty

APEC định hình xu hướng mới

Thông điệp này được thể hiện rõ tại Hội nghị các nhà lãnh đạo kinh tế APEC 2026 ở Thâm Quyến, Trung Quốc. Trong Tầm nhìn Thâm Quyến, các nền kinh tế thành viên nhấn mạnh công nghệ và đổi mới sáng tạo là động lực của tăng trưởng dựa trên năng suất, đồng thời cam kết thúc đẩy chuyển đổi số bao trùm, thu hẹp khoảng cách công nghệ và mở rộng cơ hội cho doanh nghiệp.

Ông Mathias Cormann - Tổng Thư ký Tổ chức Hợp tác và Phát triển kinh tế (OECD) cho rằng, nếu AI được ứng dụng chậm, công nghệ này có thể đóng góp thêm 0,2 điểm phần trăm mỗi năm vào tăng trưởng năng suất của các nền kinh tế G20 trong thập kỷ tới. Nếu được ứng dụng nhanh và hiệu quả hơn, mức đóng góp có thể tăng lên 0,8 điểm phần trăm

Đáng chú ý, APEC hoan nghênh Khung hợp tác số hóa thương mại giai đoạn 2027-2030, hướng tới xây dựng môi trường chính sách thuận lợi, tăng cường trao đổi kinh nghiệm và ứng dụng công nghệ số trong thương mại. Trọng tâm là thương mại phi giấy tờ, thương mại điện tử xuyên biên giới, quản lý dữ liệu và tăng cường khả năng kết nối giữa các hệ thống.

Cùng với đó, Sáng kiến AI APEC giai đoạn 2026-2030 đặt ra định hướng thúc đẩy ứng dụng AI, nâng cao năng lực số cho doanh nghiệp và người lao động, khuyến khích hợp tác công - tư, đặc biệt hỗ trợ doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa tiếp cận công nghệ. APEC cũng nhấn mạnh yêu cầu phát triển AI có trách nhiệm, bảo đảm an toàn, quyền riêng tư và niềm tin số.

Một điểm đáng chú ý trong Tầm nhìn Thâm Quyến là yêu cầu đưa công nghệ đến gần hơn với doanh nghiệp SME thông qua các giải pháp dễ tiếp cận, dễ sử dụng và có chi phí hợp lý. Đây là sự dịch chuyển quan trọng: thay vì chỉ thúc đẩy những đột phá công nghệ ở quy mô lớn, chính sách khu vực hướng đến phổ cập công nghệ để tạo lợi ích rộng hơn cho cộng đồng doanh nghiệp.

Tại Việt Nam, định hướng này cũng đang được cụ thể hóa. Chương trình hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa chuyển đổi số giai đoạn 2026-2030 đặt mục tiêu hỗ trợ ít nhất 500.000 doanh nghiệp; trong đó, tối thiểu 300.000 doanh nghiệp được hỗ trợ ứng dụng sản phẩm, giải pháp công nghệ số, nền tảng số và AI. Đây là cơ sở chính sách quan trọng để SME tiếp cận công nghệ theo hướng thực chất hơn.

Cơ hội nào cho doanh nghiệp Việt?

Những định hướng từ APEC cho thấy doanh nghiệp SME Việt Nam không nhất thiết phải sở hữu công nghệ lõi hay đầu tư những hệ thống đắt đỏ để tham gia cuộc chơi. Cơ hội trước mắt nằm ở khả năng lựa chọn đúng công nghệ, giải quyết những điểm nghẽn cụ thể trong hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Theo ông Nguyễn Văn Khoa - Chủ tịch VINASA: Đây là cơ hội lớn chưa từng có với cộng đồng doanh nghiệp công nghệ số: thị trường đã hình thành, từ nhu cầu tích hợp AI vào dịch vụ công đến hàng trăm nghìn doanh nghiệp nhỏ và vừa cần AI để tăng năng suất.

AI có thể hỗ trợ doanh nghiệp phân tích thị trường, chăm sóc khách hàng, dự báo nhu cầu, quản trị kho hàng, tối ưu quy trình sản xuất và xây dựng nội dung tiếp thị. Các nền tảng số giúp doanh nghiệp mở rộng kênh bán hàng, tiếp cận khách hàng quốc tế mà không phải đầu tư lớn vào hệ thống phân phối truyền thống.

Đặc biệt, Khung hợp tác số hóa thương mại APEC 2027-2030 mở ra triển vọng thuận lợi hơn cho doanh nghiệp xuất nhập khẩu. Khi chứng từ điện tử, thanh toán số và dữ liệu thương mại được thúc đẩy kết nối, chi phí giao dịch và rào cản tham gia thị trường khu vực có thể từng bước được thu hẹp.

Bài học quan trọng là phải bắt đầu từ bài toán kinh doanh thay vì chạy theo công nghệ. Doanh nghiệp cần rà soát quy trình, xác định khâu đang tiêu tốn nhiều chi phí hoặc nhân lực để ưu tiên số hóa; triển khai từng bước, đo lường hiệu quả trước khi mở rộng đầu tư.

Cùng với đó, dữ liệu cần được xem là tài sản chiến lược. Việc chuẩn hóa, lưu trữ và bảo vệ dữ liệu sẽ quyết định chất lượng ứng dụng AI, khả năng kết nối với đối tác và mức độ đáp ứng các yêu cầu ngày càng cao của thị trường quốc tế.

Ông Nguyễn Thanh Tùng, Viện trưởng Viện Đào tạo Công nghệ, Tập đoàn MISA chia sẻ kinh nghiệm triển khai các trợ lý ảo (AI Agent) trong doanh nghiệp, nhấn mạnh AI chỉ thực sự tạo ra giá trị khi hiểu đúng nhu cầu, sử dụng đúng dữ liệu, công cụ và quy trình để hoàn thành công việc.

Với cơ quan quản lý, bài toán không chỉ là ban hành chính sách hỗ trợ mà còn phải đưa hỗ trợ đến đúng nhu cầu doanh nghiệp, từ tư vấn, đào tạo nhân lực đến kết nối nhà cung cấp giải pháp và nguồn vốn. Các chương trình cần ưu tiên hiệu quả ứng dụng, tránh chạy theo số lượng doanh nghiệp được tập huấn hay tiếp cận nền tảng.

(0) Bình luận
Nổi bật
Mới nhất
Doanh nghiệp SME trước làn sóng công nghệ mới
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO