Du khách châu Âu ngại đi xa, du lịch Việt có bị ảnh hưởng?

Du khách châu Âu chọn điểm đến gần nhà

Giá nhiên liệu hàng không tăng vọt cùng những bất ổn địa chính trị tại Trung Đông đang tạo ra một xu hướng mới trong ngành du lịch toàn cầu: khách châu Âu hạn chế các chuyến bay đường dài và ưu tiên những điểm đến gần nhà. Điều này đặt ra không ít thách thức cho các thị trường phụ thuộc vào khách đường dài như Việt Nam.

Chi phí nhiên liệu hàng không đã tăng tới 103% trong tháng trước, trong khi nhiên liệu vốn chiếm khoảng 20-40% chi phí hoạt động của các hãng bay. Áp lực chi phí buộc nhiều hãng hàng không lớn ở châu Âu như Lufthansa, Scandinavian Airlines System và Air France-KLM phải cắt giảm chuyến bay để bảo toàn lợi nhuận.

Không chỉ giá vé tăng, yếu tố tâm lý cũng đang thay đổi hành vi du lịch của người châu Âu. Lo ngại rủi ro gián đoạn hàng không liên quan đến xung đột Iran khiến nhiều du khách ưu tiên các hành trình ngắn, dễ kiểm soát và an toàn hơn. Thay vì các chuyến bay dài tới châu Á hay Mỹ Latinh, nhiều du khách châu Âu chuyển sang các điểm đến Nam Âu như Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha hay Italia.

Theo Giám đốc điều hành của Ryanair, Michael O'Leary, du khách đang “dịch chuyển từ các chuyến đi xa sang những hành trình ngắn hơn, an toàn hơn và tiết kiệm chi phí hơn”.

Xu hướng này cũng thúc đẩy sự trở lại mạnh mẽ của du lịch đường sắt tại châu Âu. Dữ liệu từ nền tảng TrainPal cho thấy vé tàu Eurostar do khách Anh mua đi Pháp tăng 42% chỉ trong tháng 4 và tăng 25% so với cùng kỳ năm trước. Doanh số vé tàu của khách Anh tại Pháp tăng 98%, tại Tây Ban Nha tăng 61% và Italia tăng 92%.

Ông Alvaro Ungurean, Giám đốc thương mại của TrainPal tại châu Âu, cho rằng du lịch đường sắt đang trở thành lựa chọn thay thế hấp dẫn đối với những hành khách lo ngại các chuyến bay quốc tế bị hủy hoặc gián đoạn.

Trong khi đó, Ano Kuhanathan, Trưởng bộ phận Nghiên cứu Doanh nghiệp của Allianz, nhận định tâm lý e ngại bị mắc kẹt tại các quốc gia xa xôi do hủy chuyến hoặc gián đoạn hàng không đang ảnh hưởng đáng kể đến quyết định du lịch của người dân châu Âu.

Du lịch Việt Nam có bị tác động?

Đối với Việt Nam, đây có thể là tín hiệu đáng lưu ý. Châu Âu vốn là thị trường khách có mức chi tiêu cao và thời gian lưu trú dài. Tuy nhiên, khi du khách ưu tiên các hành trình gần, chi phí thấp và ít rủi ro hơn, nhu cầu tới các điểm đến xa như Việt Nam có nguy cơ bị ảnh hưởng, đặc biệt trong ngắn hạn.

Năm 2025, du lịch Việt Nam bội thu với 21,2 triệu lượt khách quốc tế, trong đó du khách đến bằng đường hàng không đạt hơn 17,8 triệu lượt, chiếm 84,3%. Riêng du khách châu Âu tới Việt Nam là 2,8 triệu lượt, chiếm 13,1%; châu Mỹ 1,1 triệu lượt chiếm 5,2%. Số liệu này cho thấy hàng không có liên quan mật thiết đến ngành công nghiệp không khói nước ta.

Các thị trường như Pháp, Đức, Anh hay Bắc Âu vốn là nguồn khách quan trọng của Việt Nam, nhưng cũng là nhóm nhạy cảm với giá vé máy bay và rủi ro hàng không. Khi chi phí bay tăng mạnh, nhiều du khách có xu hướng chuyển sang các điểm đến gần trong nội khối châu Âu thay vì các hành trình 10-15 giờ tới Đông Nam Á.

Khách châu Âu thường lưu trú dài ngày và chi tiêu cao cho nghỉ dưỡng, trải nghiệm, ẩm thực và du lịch xanh. Nếu lượng khách giảm hoặc rút ngắn hành trình, các địa phương phụ thuộc vào du khách châu Âu như Phú Quốc, Đà Nẵng, Hội An... có thể chịu tác động về doanh thu lưu trú, vận chuyển và dịch vụ.

Dù vậy, giới chuyên gia cho rằng tác động sẽ không hoàn toàn tiêu cực nếu Việt Nam tận dụng tốt cơ hội tái định vị sản phẩm. Những nhóm khách tìm kiếm trải nghiệm dài ngày, thiên nhiên, nghỉ dưỡng hoặc du lịch “đáng tiền” vẫn có thể xem Việt Nam là lựa chọn hấp dẫn nếu có chính sách hàng không linh hoạt, sản phẩm khác biệt và chiến dịch quảng bá hiệu quả hơn tại thị trường châu Âu.

Về dài hạn, khi xung đột Trung Đông chấm dứt, giá dầu giảm mạnh trở lại, thì Việt Nam vẫn là một trong những điểm đến hấp dẫn hàng đầu đối với du khách châu Âu.