Điểm sáng lớn nhất của thị trường trong quý I/2026 đến từ mùa công bố kết quả kinh doanh. Đà tăng trưởng quý đầu năm giúp kỳ vọng lợi nhuận quý II tiếp tục tăng 2 chữ số.
Kết quả kinh doanh tăng trưởng minh chứng cho sự khởi động tích cực của các doanh nghiệp trên sàn và đi cùng đà tăng trưởng mạnh mẽ của nền kinh tế quý đầu năm. Kết thúc quý I/2026, tổng lợi nhuận sau thuế của 803 doanh nghiệp trên cả 3 sàn đã công bố báo cáo tài chính quý tăng 38,2% YoY, chủ yếu nhờ mức tăng mạnh tại nhóm Phi tài chính (+69,8% YoY). Trong đó, xuất phát chủ yếu từ nhóm cổ phiếu Bất động sản (+55,5% YoY) với VHM (+866%) chiếm tới 84% toàn ngành trong khi nhóm Tài chính (Ngân hàng, Bảo hiểm, Dịch vụ tài chính) tăng 14,4% do đà tăng chậm lại của nhóm ngân hàng.
Theo dữ liệu của Chứng khoán SHS, xét theo vốn hóa, nhóm Midcap đại diện là chỉ số VNMid tăng đột biến 82,6%, VN30 tăng cao nhất trong vòng 8 quý trong khi nhóm Smallcap dù mức tăng cao hơn quý IV/2025 nhưng vẫn ở mức thấp.
Lợi nhuận trước thuế ngành Ngân hàng (27 mã) tăng trưởng 14,2% YoY, thấp hơn mức 14,5% của quý I/2025, chiếm tỷ trọng 38,1% lợi nhuận toàn thị trường. Nhóm ngân hàng quốc doanh có lợi nhuận tăng 25,6% và tăng tỷ trọng lên chiếm 33,4% lợi nhuận toàn ngành dù VCB tăng 231% trích lập dự phòng rủi ro tín dụng. Trong nhóm ngân hàng tư nhân lớn, VPB và HDB có mức tăng trưởng tín dụng cao nhất (trên 10%) và gấp hơn 3 lần tăng trưởng chung toàn ngành.
Tổng lợi nhuận trước thuế toàn ngành Dịch vụ tài chính (79 công ty) tăng 21,5% YoY, Top 10 công ty có thị phần lớn nhất chiếm 75% lợi nhuận toàn ngành. Tính tới cuối quý I, tổng dư nợ margin toàn thị trường đạt khoảng 412.500 tỷ đồng, tăng 2,9% so với cuối năm 2025 trong đó TCX có dư nợ lớn nhất thị trường, ghi nhận 44.147 tỷ đồng.
Nhóm bất động sản (dân cư, thương mại) có doanh thu tăng 11,3% trong quý I trong đó nhóm Vingroup (VHM, VRE, VEF) chiếm 81.5%. Lợi nhuận sau thuế tăng mạnh 55,5% YoY nhờ một số doanh nghiệp ghi nhận lợi nhuận đột biến như VHM (+866%), NVL (+280%), nhóm Vingroup (loại trừ VIC, VPL) chiếm 89,5% tổng lợi nhuận toàn ngành.
Chứng khoán VDSC nhận định, tổng thể thị trường quý đầu năm phản ánh trạng thái: kết quả kinh doanh vẫn tăng trưởng, nhưng dòng tiền còn thận trọng và phân hóa cao. Lợi nhuận doanh nghiệp tiếp tục nâng đỡ nền định giá, song thanh khoản chưa cải thiện đủ mạnh, khối ngoại vẫn bán ròng, trong khi rủi ro địa chính trị và áp lực lạm phát khiến quá trình phục hồi của thị trường chưa thực sự bền vững.
Thị trường hiện chưa tái định giá đầy đủ nền lợi nhuận cao của mùa kết quả kinh doanh quý I/2026. Diễn biến chỉ số vẫn chủ yếu bị chi phối bởi một số cổ phiếu đơn lẻ có câu chuyện riêng, trong khi phần lớn cổ phiếu đã phản ánh khá sâu rủi ro suy giảm tăng trưởng từ cú sốc năng lượng kéo dài và mặt bằng lãi suất neo cao.
Điều này cho thấy thị trường không thiếu tăng trưởng lợi nhuận, nhưng đang thiếu niềm tin vào độ bền của chu kỳ lợi nhuận. Hàm ý là phần bù rủi ro vẫn ở mức cao sau mùa kết quả kinh doanh quý I, khiến định giá chung chưa mở rộng tương xứng với nền lợi nhuận đã công bố. Trong 3 tháng tới, kỳ vọng thị trường sẽ phụ thuộc nhiều vào diễn biến Trung Đông.
"Chúng tôi cho rằng căng thẳng nhiều khả năng đang tiến gần tới điểm hạ nhiệt trong trung hạn, dù chưa thể xem là đã kết thúc. Giới hạn pháp lý đối với quyền hành pháp của Tổng thống Mỹ đang áp sát, trong khi khả năng kiểm soát eo biển Hormuz của Iran ngày càng rõ ràng, buộc các bên phải cân nhắc lại chi phí kéo dài xung đột. Vì vậy, thị trường có cơ sở khi định giá rủi ro nguồn cung dầu là cấp bách trong ngắn hạn nhưng khó kéo dài vĩnh viễn. Trạng thái backwardation (i.e. giá hợp đồng tương lai gần thấp hơn giá hợp đồng tương lai xa hơn) của giá dầu không dự báo chính xác thời điểm chiến tranh kết thúc, nhưng phản ánh kỳ vọng cú sốc địa chính trị có thể được kiểm soát hoặc hạ nhiệt dần.
Bên cạnh đó, hội nghị thượng đỉnh Mỹ – Trung là biến số quan trọng đối với trật tự kinh tế toàn cầu. Điều thị trường cần là tín hiệu về một cơ chế cạnh tranh ổn định hơn giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới. Nếu cuộc gặp mở ra triển vọng thỏa thuận thương mại mới, giảm rủi ro thuế quan hoặc hỗ trợ ổn định dòng chảy năng lượng qua Hormuz, tâm lý thị trường toàn cầu có thể cải thiện đáng kể", theo bà Nguyễn Thị Phương Lam - Giám đốc Khối Phân tích VDSC.
Ở trong nước, chuyên gia VDSC phân tích, GDP quý I/2026 tăng 7,83%, cao nhất cùng kỳ từ 2011 nhưng vẫn thấp hơn kịch bản 9,1% của Chính phủ. Việc Quốc hội duy trì mục tiêu tăng trưởng GDP năm 2026 từ 10% trở lên cho thấy định hướng điều hành vẫn quyết liệt, đồng nghĩa các quý còn lại cần tăng khoảng 10–11%/quý.
Theo các chuyên gia, trọng tâm chính sách nhiều khả năng sẽ là thúc đẩy đầu tư toàn xã hội, lan tỏa sang tiêu dùng và khơi thông dòng vốn. Dù áp lực lạm phát tăng do giá năng lượng, Chính phủ vẫn còn dư địa tài khóa để giữ CPI trong mục tiêu 4,5%–5%, đồng thời vẫn còn dư địa nhất định về tỷ giá để hỗ trợ tín dụng, tăng trưởng và xuất khẩu.
Tuy vậy, trong ngắn hạn, cán cân thương mại suy yếu sẽ thu hẹp dư địa ổn định tỷ giá. Mặt bằng lãi suất cao cũng có thể làm chậm tăng trưởng tín dụng hoặc suy giảm chất lượng nợ vay. Ở chiều tích cực, áp lực bên ngoài có thể dần bình thường hóa nếu hiệu ứng tích trữ nguyên vật liệu hạ nhiệt và dòng chảy năng lượng phục hồi, qua đó hỗ trợ cải thiện cán cân thương mại.
Trong nước, giải ngân đầu tư công tăng tốc sẽ là tín hiệu quan trọng giúp bổ sung thanh khoản cho hệ thống ngân hàng.
Về lợi nhuận, VDSC kỳ vọng lợi nhuận toàn thị trường quý II/2026 tăng khoảng 18% YoY, chủ yếu nhờ bất động sản và ngân hàng. Bất động sản dự kiến đóng góp 9,1 điểm %, dẫn dắt bởi nhóm Vingroup nhờ nền thấp, tiến độ đại dự án nhanh và bán hàng tích cực. Ngân hàng đóng góp 4,8 điểm %, với tín dụng dự kiến tăng khoảng 16% YoY, dù NIM còn chịu áp lực. Khối phi tài chính đóng góp 3,6 điểm %, hưởng lợi từ giá hàng hóa và dịch vụ tăng, nhưng biên lợi nhuận có thể dần bình thường hóa khi tồn kho giá cao được phản ánh.
VDSC cũng điều chỉnh vùng P/E mục tiêu của VN-Index cho 3–4 tháng tới xuống 12,2x–14,0x, phản ánh quan điểm rằng lãi suất đang ổn định ở một “mức cao mới” và khó hạ nhiệt nhanh. Với EPS thị trường dự kiến tăng từ 133 đồng lên 136–138 đồng, VN-Index được kỳ vọng dao động trong vùng 1.623–2.317 điểm, tương ứng biên độ -10,7% đến +24,9% so với giá đóng cửa ngày 29/04/2026. Tựu trung, thị trường chưa sẵn sàng cho một nhịp mở rộng định giá mạnh ngay lập tức, nhưng dư địa hồi phục trung hạn vẫn đáng kể nếu địa chính trị hạ nhiệt, thương mại toàn cầu ổn định hơn và chính sách trong nước phát huy hiệu lực.
Trong khi đó, SHS nhận định thị trường tháng 5 chịu ảnh hưởng với những yếu tố: Thứ nhất, yếu tố rủi ro, bất định gồm: Căng thẳng địa chính trị trên thế giới vẫn tiếp diễn và chuyển sang trạng thái mới; Khả năng giảm tăng trưởng tín dụng; Rủi ro khủng hoảng năng lượng, lạm phát, chi phí tăng bắt đầu ảnh hưởng đến doanh nghiệp, nền kinh tế. Cùng với đó là tỷ lệ dư nợ vay ký quỹ trên thị trường ở mức cao.
Thứ hai, yếu tố tích cực gồm: Nền kinh tế Việt Nam vẫn tăng trưởng mạnh mẽ. Bên cạnh đó, kết quả kinh doanh quý I/2026 của doanh nghiệp tăng trưởng tích cực. Quy mô vốn hóa thị trường nếu không tính đến Vingroup, đang tương đối hợp lý sau giai đoạn giảm mạnh và khi xét đến tiềm tăng tăng trưởng dài hạn.
Theo đó, SHS cho rằng nếu bóc tách nhóm Vingroup thì vốn hóa thị trường còn lại khoảng 320+- tỷ USD (không thay đổi so với cuối tháng 3/2026), mức P/E 12,96; P/B 1,8; P/S 1,4. Đây là vùng định giá tương đối hợp lý của phần còn lại của thị trường khi kết quả kinh doanh vẫn tăng trưởng.
"Chúng tôi có đánh giá lại các ngành nghề có thể tốt trong tháng 5/2026 ở mức độ ngắn hạn như theo thứ tự là ngành chứng khoán, bất động sản dân cư, ngân hàng, thép. Nhà đầu tư có thể đánh giá, xem xét các cơ hội tích lũy, đầu tư giá trị", chuyên gia SHS nhận định. Đồng thời SHS cho biết danh mục tháng 5 có sự điều chỉnh thêm mới 1 số mã như VPB, MSB, VCB, DCM, trong khi vẫn tiếp tục duy trì các mã có nền tảng cơ bản tốt và kinh doanh ổn định cũng như nền định giá phù hợp với tốc độ tăng trưởng như HPG, MBB, REE, MWG, SSI, VIX....
