Đợt đánh giá của MSCI không làm thay đổi đáng kể triển vọng nâng hạng của Việt Nam với những tiến bộ đang ngày càng rõ nét.
Không ngoài dự đoán của giới đầu tư sau Báo cáo Đánh giá Khả năng Tiếp cận Thị trường Toàn cầu (Global Market Accessibility Review) năm 2026 của Morgan Stanley Capital International (MSCI), vào sáng ngày 24/6, tổ chức cung cấp chỉ số và đánh giá phân loại thị trường tài chính toàn cầu này đã công bố Báo cáo Phân loại Thị trường thường niên năm 2026.
Tại Báo cáo, MSCI tiếp tục xếp Việt Nam vào nhóm Thị trường Cận biên (Frontier Market) và chưa khởi động quy trình tham vấn nâng hạng lên Thị trường Mới nổi (Emerging Market). Mặc dù kết quả này phần lớn đã được thị trường dự báo trước, báo cáo tiếp tục truyền tải một thông điệp quan trọng: lộ trình cải cách của Việt Nam đang ngày càng được ghi nhận, nhưng việc triển khai hiệu quả trên thực tế mới là yếu tố quyết định cho khả năng được nâng hạng trong tương lai.
So với các năm trước, MSCI đã ghi nhận những tiến bộ tại nhiều lĩnh vực, bao gồm cơ chế thanh toán không yêu cầu ký quỹ trước (non-prefunding settlement), mô hình nhà môi giới toàn cầu (global broker model), việc thành lập tổ chức bù trừ trung tâm (Central Counterparty - CCP) và các biện pháp cải thiện khả năng tiếp cận thị trường cũng như tính minh bạch về sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài. Tuy nhiên, những cải cách này vẫn chưa đủ để giúp Việt Nam được nâng điểm trong các tiêu chí đánh giá cốt lõi về khả năng tiếp cận thị trường của MSCI, cho thấy tổ chức này vẫn cần thêm thời gian để quan sát hiệu quả vận hành thực tế của các thay đổi.
Báo cáo năm nay cũng cho thấy MSCI ngày càng chú trọng đến khả năng tiếp cận thị trường và trải nghiệm của nhà đầu tư. Indonesia bị hạ đánh giá ở tiêu chí Dòng thông tin (Information Flow) do các lo ngại liên quan đến tính minh bạch, trong khi Thổ Nhĩ Kỳ vẫn tiếp tục bị giám sát vì các hạn chế trên thị trường. Điều này cho thấy việc phân loại thị trường ngày càng mang tính hai chiều, khi cả việc nâng hạng lẫn hạ hạng đều phụ thuộc vào khả năng duy trì các tiêu chuẩn phù hợp về tiếp cận thị trường và quản trị. Trong bối cảnh đó, tiến trình cải cách của Việt Nam được đánh giá tương đối tích cực so với nhiều quốc gia trong khu vực.
Những rào cản chính đối với Việt Nam nhìn chung vẫn chưa thay đổi đáng kể. Giới hạn sở hữu nước ngoài (foreign ownership limits) vẫn là yếu tố hạn chế khả năng đầu tư tại nhiều doanh nghiệp trên thị trường. Bên cạnh đó, khuôn khổ CCP dự kiến triển khai vào năm 2027 được xem là điều kiện cần thiết để giải quyết triệt để các vấn đề liên quan đến thanh toán và bù trừ giao dịch.
MSCI cũng đưa ra một nhận xét mới liên quan đến tỷ lệ cổ phiếu tự do chuyển nhượng (free-float) thấp tại một số doanh nghiệp niêm yết của Việt Nam. Điều này cho thấy tổ chức này đang ngày càng chú trọng hơn đến tính khả đầu tư (investability) và độ sâu của thị trường bên cạnh các yếu tố về khả năng tiếp cận.
Nhận định về kết quả và các đánh giá của MSCI trong báo cáo, các chuyên gia phân tích của Chứng khoán Maybank Investment Bank cho rằng, nhìn chung, đợt đánh giá này không làm thay đổi đáng kể triển vọng nâng hạng của Việt Nam. Những tiến bộ đang ngày càng rõ nét, nhưng MSCI dường như đang tập trung vào việc thực thi thành công các cải cách hơn là các tuyên bố cải cách.
Trong ngắn hạn, theo Maybank Investment Bank, việc triển khai nâng hạng của FTSE lên thị trường mới nổi (Emerging Market) vẫn là chất xúc tác quan trọng hơn đối với dòng vốn ngoại và tâm lý thị trường, trong khi việc được MSCI công nhận khả năng cao vẫn là một câu chuyện dài hạn.
